کامران شرفشاهی گفت: کاغذ با قیمت بندی 260 هزار تومان شوخی بردار نیست چرا که نمی توان با این قیمت، کاغذ کتاب جدیدی چاپ کرد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایپنا،  کامران شرفشاهی مدیر مسئول انتشارات تجلی مهر  با اشاره به دلیل منتشر نکردن کتاب در انتشاراتش گفت: فعلا کتاب جدیدی در انتشارات تجلی مهر منتشر نمی کنیم چرا که قیمت کاغذ با بندی 260 هزار تومان شوخی بردار نیست و نمی توان با این قیمت کاغذ کتاب جدیدی چاپ کرد.

وی افزود: در حال حاضر شرایط انتشار کتاب به گونه ای است که نه تنها ما در انتشارات تجلی مهر بلکه بسیاری از ناشران دیگر هم دست نگه داشته اند و کتاب جدیدی منتشر نمی کنند.

مدیر مسئول انتشارات تجلی مهر با اشاره به مشکلات دیگری که ناشران با آن دست به گریبان هستند، اظهار داشت: هم اکنون روند اجرایی بیمه و مالیات گریبان ناشران را گرفته است. قرار بود ناشران از معافیت پرداخت بیمه برخوردار شوند اما اکنون ناشران در این زمینه مشکل دارند و سازمان تامین اجتماعی ظاهرا به معافیت ناشران بی اعتنا است.

وی با اشاره به اینکه به بهانه های مختلف مبالغ سنگین مالیاتی برای ناشران وضع کرده اند، بیان کرد: ناشران مختلف به شدت به مبالغ سنگین مالیاتی که برای آن ها وضع شده است، اعتراض کردند. علیرغم اینکه معافیت از پرداخت مالیات به عنوان یک سیاست حمایتی از ناشران ذکر شده است یا این موضوع برای ماموران مالیاتی تعریف نشده است یا اینکه دولت می خواهد به هر شکل ممکن درآمد بیشتری از این راه کسب کند.

شرفشاهی گفت:با اوضاع نابسامانی که وضعیت چاپ و نشر کشور دارد،مالیات باعث کاهش انگیزه ناشران برای ادامه مسیر می شود.

مدیر مسئول انتشارات تجلی مهر با اشاره به اینکه بعید می دانم با ایجاد سامانه ثبت نشر مسئله قاچاق کتاب کاهش پیدا کند، تصریح کرد: در گذشته هم در یک اقدام خودسرانه کتاب هایی به طور قاچاق منتشر می شد.

وی افزود:اگر برخورد قانونی، جدیت، پیگیری و مجازات های شدید برای قاچاق کتاب درنظر گرفته شود می توان از این مسئله در بازار نشر جلوگیری کرد. در گذشته هم ثبت کتاب ها در موسسه خانه کتاب، کتابخانه ملی و سامانه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام می گرفت از این رو راه اندازی سامانه ثبت نشر بیشتر حالت قرص مسکن دارد.

شرفشاهی گفت:اگر به طور جدی با سودجویان و قاچاقچیان کتاب برخورد نشود و قوانینی برای مقابله با آن وضع و اجرا نشود قاچاق کتاب از بین نمی رود.

 

رئیس تعاونی ناشران استان قم با اشاره به برخی شایعات درباره اقدام خودسرانه این تعاونی درتوزیع کاغذ بدون نظارت ارشاد گفت: هنوز یک ورق کاغذ هم بین ناشران این استان توزیع نشده است.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از باشگاه خبرنگاران، سید‌محمود حسینی، رئیس تعاونی ناشران استان قم، با اشاره به واردات 253 تن کاغذ گفت: این کاغذها از گمرک ترخیص شده و در انبار است و هنوز حتی یک ورق از این کاغذها توزیع نشده است.

وی ادامه داد:‌ این کاغذها در اختیار سازمان حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان است تا کارشناسی کرده و نرخ فروش و عرضه را مشخص کنند. بعد از آن با نظارت کارشناس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مسئول سامانه توزیع کاغذها بین ناشران توزیع خواهد شد.

 

800 تن کاغذ مورد نیاز ناشران قمی توسط تعاونی ناشران وارد استان می‌شود

حسینی با اشاره به برخی از شایعات درباره اقدام خودسرانه تعاونی در توزیع کاغذها گفت: هنوز یک ورق از این کاغذها بین ناشران قمی توزیع نشده است،‌ ما اسامی ناشران را به وزارت ارشاد خواهیم داد و وزارت ارشاد اطلاعات ناشران را با عملکرد گذشته (بر اساس آمار خانه کتاب) بررسی خواهد کرد تا اسامی ناشرانی که از کاغذها بهره‌مند می‌شود مشخص شود.

 وی با بیان این مطلب که حجم کاغذهای وارداتی بسیار اندک است گفت:‌ ناشران  استان قم سالی 10 هزار تن مصرف یعنی حداقل ماهی 800 تا 1000 تن مصرف دارند.

 

 

 

ناشران بعد از ثبت نام در سامانه کاغذ و ثبت درخواست‌های خود و بارگزاری مدارک لازم، منتظر تأیید درخواست‌های خود می‌شوند که پس از تأیید توسط نماینده معاونت امور فرهنگی به آنها اختصاص می‌یابد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از فارس، مهدی اسماعیلی‌راد مدیرعامل اتحادیه شرکت‌های تعاونی ناشران (آشنا) درباره توزع کاغذ از طریق سامانه در نظر گرفته شده و وضعیت کنونی آن توضیحاتی داد.

 

شرایط ناشران برای دریافت کاغذ چیست؟

داشتن پروانه نشر معتبراز سوی از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی. انتشار کتاب در دو سال گذشته. برای آن دسته از همکاران که در دو سال قبل فعالیتی نداشته‌اند بعد از تأیید معاونت امور فرهنگی.

 

ناشران دولتی و خصوصی برای دریافت کاغذ وجه تمایزی خواهند داشت؟

خیر

 

کارشناسان این سامانه چه افرادی هستند؟

این سامانه تحت نظارت کارگروه ساماندهی کاغذ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی توسط اتحادیه شرکت‌های تعاونی ناشران کشور(آشنا) در حال تکمیل و راه اندازی است و کارشناسان سامانه از معاونت امور فرهنگی و مطبوعاتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، حسب مورد مصرف، تصمیم گیری می‌کنند و در صورت نیاز، این دو معاونت از نظر مشورتی صنف مربوطه نیز استفاده می‌کنند.

 

کارشناسی‌ها چطور انجام می‌شود؟

تخصیص کاغذ در حوزه نشر، بر اساس میانگین عملکرد ناشر در سال های ۹۵ و ۹۶ و همچنین تقاضای آنان در سال جاری.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از فارس، اخیراً توسط افرادی مطرح شده که شما ۳% قیمت را بابت حق توزیع دریافت می‌کنید و این موجب افزایش قیمت شده است توضیحی دارید؟

طبق اعلام نظر سازمان حمایت از مصرف کننده، ۶% حق توزیع خرده فروشی در نظر گرفته شده است، از آنجا که هدف نهایی ما پایین آوردن قیمت تمام شده کاغذ برای ناشران است، ۶% حق توزیع را به ۳% برای توزیع کاهش داده‌ایم که در این میان از ظرفیت تعاونی‌های عضو این اتحادیه استفاده شده است.

ناشران بعد از ثبت نام در سامانه کاغذ و ثبت درخواست‌های خود و بارگزاری مدارک لازم، منتظر تأیید درخواست‌های خود می‌شوند که پس از تأیید توسط نماینده معاونت امور فرهنگی به آنها اختصاص می‌یابد.

همزمان وارد کننده‌هایی که از قبل واردات داشته‌اند یا آن دسته از واردکنندگان که در کارگروه ساماندهی کاغذ، تأییدیه واردات را گرفته‌اند، پس از دریافت قیمت از سازمان حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان، با مراجعه به سامانه توزیع کاغذ، نسبت به ثبت نام خود و اعلام موجودی کاغذهای وارداتی و همچنین بارگزاری قیمت فروش توسط سازمان حمایت اقدام کرده و در نهایت اتحادیه شرکت‌های تعاونی ناشران کشور(آشنا) به عنوان عامل توزیع به محض ورود کاغذ در انبارها برای ناشرانی که تخصیص آنها قطعی شده و پیش فاکتور فروش صادر شده را تحویل می‌دهند.

قابل توجه اینکه در مورد هرگونه تغییر و تبدیل کاغذ تذکراتی به ناشران دریافت کننده داده شده است.

امیدواریم به محض تکمیل عملیات اجرایی سامانه (حداکثر ظرف ۱۰روز آینده) کلاً فرآیند ثبت درخواست تا تحویل حواله به ناشر ظرف مدت ۶ روز کاری انجام شود. تلاش می‌کنیم ناشران برای تولید و انتشار آثارشان بدون کاغذ نمانند و از بوجود آمدن قیمت کاذب جلوگیری کنیم که در انجام این امر همراهی همکاران ناشر به تحقق خواسته صنفی ما کمک می‌کند.

 

کاگروه ساماندهی کاغذ چه عملکردی دارد؟

 مقرر شد که براساس تصمیم کارگروه ساماندهی کاغذ اصحاب رسانه و مطبوعات هم در سامانه توزیع کاغذ درخواست‌های خود را ثبت کرده که شیوه اجرای آن با نظر معاونت مطبوعاتی اطلاع رسانی خواهد شد. در پایان لازم است از انجمن وارد کنندگان کاغذ و مقوا و آن دسته از وارد کنندگانی که کاغذ خود را در اختیار کارگروه ساماندهی و شبکه توزیع کاغذ قرارداده‌اند تشکر و قدردانی شود.

این در حالی است که، محسن جوادی هفته گذشته اعلام کرده بود، ناشرانی که درخواست کاغذ دارند می‌توانند با مراجعه به سامانه توزیع کاغذ به نشانی paperds.ir درخواست خود را ثبت کنند.

وی در عین حال تصریح کرد: تمهیدات لازم برای تامین کاغذ ناشران فراهم شده است و نگرانی در این زمینه وجود ندارد.

 

 

کارشناس حوزه نشر گفت: فروش کتاب‌های لت خورده در قالب تعویض شناسنامه و عنوان کتاب جهت تغییر در نوبت و سال چاپ و قیمت کتاب از سوی ناشران، نادیده گرفتن حقوق خریدار است.

 به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایرنا، (لت زدن کتاب پدیده ای کاملا ایرانی است که توسط ناشران، توزیع کنندگان و کتابفروشی ها استفاده شده و «لت» در حالت محدود به گفته کارشناسان نشر، گذاشتن کاغذی متفاوت «گاهی هم عکس و گاهی یک صفحه سفید و یا پشت سفید» از متن کتاب در بین صفحات است تا فاصله بین مطالب قبلی و بعدی معلوم شود).

امیرهوشنگ اقبال پور اظهارداشت: اصطلاح لت زدن (LAT) کتاب امروز وسعت بیشتری در بین ناشران یافته و به معنای تعویض صفحه، عنوان و شناسنامه کتاب با شناسنامه ای جدید است که معمولا برای ایجاد تغییر در نوبت چاپ، سال چاپ و قیمت درنظر گرفته می شود.

این ناشر بین المللی با اشاره به اینکه در ایران قانون بین المللی کپی رایت توسط اکثر ناشران رعایت نمی شود و اگر یک کتاب لتی هم نباشد، احتمالا مشکل رعایت نکردن کپی رایت دارد، تاکید کرد که پیامدهای این موضوع باید در جای خودش به آن پرداخته شود.

به گفته اقبال پور، لت زدن فریب مشتری و گرانفروشی است که البته این پدیده نو ظهور از سوی ناشران کمک آموزشی شیوع پیدا کرده و طعم تلخ و شیرین آن به دیگر ناشران هم سرایت کرد.

وی در بخش دیگری از سخنان خود با بیان اینکه اینکه ناشران کمک آموزشی با چالش تغییر سالانه کتاب های درسی مواجه هستند و همواره ضرر سنگینی آنها را تهدید می‌کند، گفت: چند سالی است با شروع سال تحصیلی فرآیند «لت زنی» شروع می شود و با کندن و تعویض برگ اول کتاب که شامل صفحه عنوان و شناسنامه است کتاب سال گذشته به کتاب سال جدید با قیمتی جدید تبدیل می شود.

به گفته وی اگر یک کتاب کمک درسی تاریخ گذشته که بر اساس کتاب درسی جدید محسوب نمی شود، صرفا با تغییر اطلاعات شناسنامه مانند سال چاپ، نوبت چاپ و قیمت جدید به طور جعلی به روز شود، مصداق فریب خریدار از طرف فروشنده است.

اقبالی پور در عین حال افزود: البته دراین میان ناشرانی هم هستند که کتاب های آنها براساس کتاب‌های آموزش و پرورش و یا دانشگاه تالیف نشده و زمانی که اثری را با قیمت جدید منتشر می کنند، اقدام به گران کردن قیمت کتاب‌های مانده و قدیمی در انبار می‌کنند و کتاب‌های قدیمی را لت می زنند.

این کارشناس حوزه نشر اظهار داشت: ناشران حرفه ای در هنگام قیمت‌گذاری، زمان خواب کتاب خود را محاسبه می کنند یعنی این که تیراژ کتاب آنها در چه مدت قرار است به فروش برسد و مساله خواب سرمایه را در قیمت گذاری کتاب لحاظ می‌کنند، پس ناشران به بهانه تورم نباید در قیمت‌ها تغییر ایجاد کنند.

وی خاطرنشان کرد: تشخیص کتاب لتی خیلی راحت است و خریداران می توانند با کمی دقت متوجه این موضوع شوند که برگ اول کتاب لت خورده است.

اقبال پور یادآورشد: از نظر وزرات فرهنگ و ارشاد اسلامی لت زدن کتاب خلاف مقرارت محسوب شده و تخلف به شمار می رود از این رو طبق ماده 2 قانون تعزیرات حکومتی مصوب سال 67 مجمع تشخیص مصلحت نظام مصداق گرانفروشی است.

 

به گفته یک نویسنده، افزایش کتاب های ترجمه ای در بازار ادبیات کودک و نوجوان به علت نپیوستن ایران به قانون کپی رایت است و ناشران بدون دردسر و با سود بالا اقدام به ترجمه و چاپ کتاب های کودک می کنند.

به گزارش چاپ و نشر به نقل از ایرنا، ادبیات کودک و نوجوان، ادبیاتی ویژه است که برحسب مخاطب تفکیک شده است و نویسنده برای برقراری ارتباط با کودکان و نوجوانان باید واژه ها را در سطح فهم و ادراک آنان بنویسند تا ارزش ها و مفاهیم زندگی در عین پیچیدگی به سادگی و به درستی انتقال یابند.

علاوه بر نقش نویسنده در خلق ادبیات، ناشران نیز در سوی دیگر نقش مهمی ایفا می کنند. ناشران با انتخاب و خرید آثار خارجی و یا خرید آثار تالیفی، می توانند ذائقه مخاطبان خود را شکل دهند و به نیازهای بازار کتاب کودک و نوجوان پاسخ دهند.

در این بین با جستجو در بازار کتاب کودک می توان متوجه افزایش کتاب های ترجمه ای شد. کتاب هایی که از زبان های دیگر به فارسی ترجمه شده است و معمولا تصاویر جذابی دارد که مخاطب را به خود جذب می کند. تعدادی از والدین نیز از خرید چنین کتاب هایی بخاطر تفاوت فرهنگی این کتاب ها با زندگی شان صرف نظر می کنند و از اینکه کتابی مناسب برای فرزندشان در بازار موجود نیست گلایه دارند.

علی اکبر متولد دهه شصت است و تاکنون بیش از سی جلد برای کودکان و نوجوانان نوشته و تعدادی از آثار وی در فهرست بهترین کتاب های کودکان و نوجوانان بوده است که در سال های متفاوت برنده یا برگزیده شده اند. همچنین گروه بررسی نشریات شورای کتاب کودک در سال 1395از وی تقدیر کرده است.

 

آیا ادبیات کودک درخور فرهنگ ما در بازار موجود است؟

علی اکبر: من با واژه درخور فرهنگ ما مشکل دارم، چون فرهنگ ما را ورای فرهنگ های دیگر نشان می دهد. انگار می گوید فرهنگ ما خیلی پاک و منزه یا بسیار بهتر یا متفاوت از دیگر فرهنگ هاست که باید آن را استریل نگه داشت. هر فرهنگی ویژگی خودش را دارد. فرهنگ ها با هم در تعامل اند و هیچ ضدیتی با یکدیگر ندارند و قرار هم نیست همدیگر را نابود کنند.

فرهنگ ما سالیان سال است که باقی مانده و در تعامل با دیگر فرهنگ ها بوده است. من تا به حال نخوانده ام که نویسنده ها، شاعرها و متفکران قدیم نوشته باشند که کتابی که از یونان باستان به فارسی ترجمه شده، فرهنگ ما را نابود می کند. آنها کتاب را می خواندند و یاد می گرفتند و فرهنگ ما را غنی می کردند. این ماجرای دوره جدید است و شاید با کتاب غربزدگی جلال آل احمد قدرتمند شده و گفتمان روشنی پیدا کرده است. اینکه باید فرهنگ و اصالتمان را با چنگ و دندان حفظ کنیم و فرهنگ غربی کمر به نابودی ما بسته است. این مدل تفکر خطرناک است و باعث پوسیدگی فرهنگ می شود.

 

علت افزایش کتاب های ترجمه ای در ادبیات کودک و پیامد مثبت و منفی آن چیست؟

افزایش آثار ترجمه ای دو علت دارد. وقتی ناشران ما به قانون جهانی کپی رایت نپیوستند، آنان راحت به کتابفروشی ای در دبی می روند و تعداد زیادی کتاب می خرند. این ناشران درصدهای کمی به مترجم می دهند، تصاویر کتاب را هم اسکن می کنند و در نهایت کتاب ترجمه شده را به بازار می دهند. چاپ کتاب ترجمه برای ناشران راحت است، چون سود بیشتر و هزینه کمتری دارد. زمان کمتری هم تا به نتیجه رسیدنش می برد. اینکه کتاب های ترجمه خیلی اوج گرفته بخاطر همین ماجراست.

موضوع دیگر این است که چرا کتاب های ترجمه در ایران خوانده می شود، به این دلیل که کیفیت این کتاب ها خوب است، نه اینکه ما کتاب های تالیفی خوبی نداشته باشیم. ولی اگر هم باشند تعدادشان کم و در یک سال نشری، انگشت شمار است. شکی نیست که کیفیت ادبی کتاب های کشورهای پیشرفته بالاتر است. این یک حقیقت است و باید بپذیریم. بچه ها این کتاب ها را دوست دارند و می خوانند. ما چون به قانون کپی رایت نپیوستیم، به نویسنده های خودمان آسیب می زنیم. وقتی ناشر بهترین کتاب های دنیا را که جایزه دریافت کرده اند، با هزینه کم و بدون دردسر چاپ می کند، پس چرا روی ادبیات تالیفی سرمایه گذاری کند و برای چه روی تصویرسازی سرمایه گذاری کند؟ این چرخ و دوری باطل است که ادبیات تالیف از ادبیات ترجمه ای عقب بماند.

وقتی روی نویسنده سرمایه گذاری نمی شود و برای ادبیات تالیفی تبلیغ نمی شود. به نویسنده و تصویرسازی کتاب اهمیت کمی داده می شود و پولی خرج نمی شود. ناشر کتاب را در بی کیفیت ترین حالت خودش چاپ می کند، پس چرا از مخاطب انتظار داشته باشیم که این کتاب را بخواند و چرا باید از نویسنده انتظار داشت که سطح اثرش را به کتاب های ترجمه ای برساند. نویسنده متوجه بی اهمیتی ناشر در کیفیت نازل کتاب و تیراژ کم است که اثرش هیچ ارج و قربی ندارد. در نتیجه نویسنده دلسرد می شود. در این صورت، نویسنده نوشتن و ادبیات را کنار میزند یا نوشته ای را تحویل می دهد که چندان روی آن کار نکرده است.

پیامد منفی آثار ترجمه این است که به کتاب های تالیفی و نویسنده ها آسیب می زنند. پیامدهای مثبت آثار ترجمه هم این است که درهای فرهنگ خودمان را روی داستان ها، نوشته ها، ادبیات کشورهای مختلف دنیا می گشاییم و باعث رشد ادبیات مان و رشد مخاطب مان می شویم. مخاطب خبر خواهد داشت که کجای دنیا چه طور زندگی می کنند و چه طور فکر می کنند.

 

آیا متولی و نظارتی مجزا بر روی آثار ادبیات کودک هست؟

ذات ادبیات در دموکراسی معنی پیدا می کند یعنی صدای آدم های مختلف شنیده و خوانده شود. صداها، نگاه ها و جهان بینی های متفاوتی در دنیا در کنارهم وجود دارد. لذت ادبیات در این است که تو می توانی انتخاب کنی کدامش را بخوانی و کدامش را دوست داشته باشی. اگر کتاب کودک متولی داشته باشد باعث حذف نگاه های مختلف می شود و من مخالف نظارت هستم. به اندازه کافی وزارت ارشاد بر روی کتاب ها نظارت می کند. دیگر ادبیات به متولی، صاحب و ارباب احتیاجی ندارد. اگر اربابی هم باشد، خود ادبیات است. دموکراسی ادبی امکان ظهور نگاه ها و دیدگاه ها و شکل های متفاوت و حتی متضاد ادبی را فراهم می کند. این ناشر به معنای سرمایه گذار است که کتابی را چاپ کند و یا نکند. و از سوی دیگر این خواننده ها یا خانواده ها هستند که کتابی را دوست داشته باشند و بخرند یا نخرند.

 

وضعیت بازار کتاب های تالیفی از منظر تعداد کتاب های موجود، تیراژ و فروش و مخاطب به چه صورتی است؟

علی اکبر: در بازار کتاب های تالیفی، تعداد کتاب ها به نسبت تعداد نویسنده هایی که داریم زیادتر هم است. یعنی تولید ادبیات تالیفی نسبت به ظرفیت و توان نویسندگان بالاتر است. همین هم باعث می شود که برخی از نویسندگان بیشتر از توانایی ذهنی شان کتاب بنویسند و تند و تند کتاب چاپ کنند. یکی دیگر از دلایل بالاتر رفتن تعداد کتاب های تالیفی و تن دادن نویسنده به پرکاری مخرب هم این است که ناشر برای کتاب هایش تبلیغ و توزیع مناسبی نمی کند و تیراژهای کتاب وحشتناک پایین است.

رابطه نویسنده ها با ادبیات مخدوش شده و باعث شده خیلی نویسنده ها به کیفیت کتاب اهمیت ندهند. آنقدر از نظر کیفی کار بد به بازار داده ایم، مخاطب به ادبیات ترجمه روی آورده است. کتاب تالیفی می خواند خوشش نمی آید و ولی از ترجمه خوشش می آید و کتاب ترجمه می خرد.

 

به نظرتان می توان بین نویسندگان قدیمی و جدید بر مبنای محتوای کتاب ها و جذابیت برای بچه ها تفکیکی قائل شد؟

علی اکبر: نمی توان بین دو نسل نویسنده تفکیکی قائل بود. این بستگی دارد که نویسنده ای که از نسلی قدیمی تر است، توانسته باشد خودش را به روز کند و به مخاطب امروزی نزدیک شود یا نه؟ اگر توانسته باشد، همچنان آثارش برای مخاطب جذاب خواهد بود. نویسندگان جدید هم هر چه قدر بتوانند ادبیات درست و با کیفیتی بنویسند و ادبیات محکمی را خلق کنند، چون از نسل جدیدترند و مشکل نگاه به امروز را ندارند، می توانند آثاری بنویسند که برای مخاطب جذابیت دارد.

 

آیا امکان تقویت ادبیات تالیفی در شرایط که انیمیشن پرطرفدار است وجود دارد؟

علی اکبر: امروز ادبیات تالیفی از ترجمه هم عقب افتاده است. پس بدیهی است که سینما و انیمیشن بسیار جلوتر از ادبیات باشند. در این فضاها سرمایه گذاری بیشتری صورت می گیرد. برای همین توانسته اند تبلیغ بیشتری بکنند و خودشان را نشان دهند. بدین صورت توانسته اند، نویسنده های خوبی را به سمت خودشان بکشانند و پیشرفت کنند. جذابیت تصویر همیشه وجود داشته ولی به این معنی نیست که جذابیت ادبیات در حال نابود شدن است. ادبیات همیشه هسته مرکزی سینما و انیمیشن بوده و بسیاری از فیلم های حسابی و خوب هسته اصلی شان ادبیات و داستان است. نویسنده ای داستان را می نویسد و بعد تصویرش را می سازند. اتفاقا سینما و انیمیشن توانسته اند در فروش ادبیات کمک کند و الان ناشران برای تبلیغ کتاب ها از کلیپ ها و تصویرهای سینمایی و انیمیشنی استفاده می کنند و یا فیلم های کوتاه می سازند. در واقع ادبیات و سینما همدیگر را کامل کرده اند و نمی توان گفت که به هم آسیب زده اند.

 

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم گفت: بر اساس برنامه ریزی صورت گرفته، طی هفته های آینده، کاغذ مورد نیاز ناشران استان با نرخ ارز دولتی در اختیار آنان قرار می گیرد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایرنا، سید موسی حسینی کاشانی، افزود: در زمینه تامین کاغذ مورد نیاز ناشران با نرخ ارز دولتی اقدام های خوبی توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام شده است و به زودی کاغذ با نرخ ارز دولتی بین ناشران قمی توزیع می شود.

وی بیان کرد: در همین زمینه 800 تن کاغذ مورد نیاز ناشران قمی توسط تعاونی ناشران و اتحادیه چاپخانه داران به این استان وارد خواهد شد؛ همچنین اقدام های لازم برای تامین کاغذ مورد نیاز رسانه های استان نیز توسط اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام شده است.

وی با اشاره به این که 24 آبان ماه به عنوان روز کتابخوانی نامگذاری شده است، گفت: قم از جمله استان های دهگانه کشور است که مجوز نشر کتاب دارد و طی سال گذشته مجوز چاپ هشت هزار و 700 عنوان کتاب در این استان ارائه شد که پنج هزار عنوان آن، کتاب اولی بود.

حسینی کاشانی با بیان این که استان قم در زمینه صدور مجوز کتاب، رتبه دوم و در زمینه نشر کتاب های دینی، رتبه اول کشور را در اختیار دارد، افزود: یک هزار و 200 ناشر در قم حضور دارند که فعالیت 800 ناشر از این میان، براساس استانداردهای صنعت چاپ، بسیار مطلوب و مستمر است.

وی با اشاره به حمایت های اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی از ناشران، ادامه داد: در همین رابطه 10 میلیارد ریال برای نشر کتاب های ارزشمند در حوزه دین و 23 میلیارد و 500 میلیون ریال برای حمایت از مجموعه ناشران استان، تخصیص یافت.

وی بیان کرد: یکی از مولفه های مهم ارتقای سطح فرهنگ عمومی مردم، افزایش ساعات کتابخوانی و مطالعه است که در این زمینه اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم با همکاری سایر موسسه ها و دستگاه های متولی، اقدام های گسترده ای را انجام داده است.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم با اشاره به ارتقای سطح وضعیت فرهنگی استان طی سال های گذشته، گفت: این موضوع در ارزیابی های انجام شده توسط استانداری قم و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تایید شده است.

وی با بیان اهمیت فرهنگ عمومی در نگاه مسئولان استان قم، افزود: 14 آبان ماه به نام روز فرهنگ عمومی نامگذاری شده است و در همین رابطه جلسات شورای فرهنگ عمومی استان به صورت مستمر در قم برگزار و مصوبات آن با پیگیری، اجرایی می شود.

وی ادامه داد: هدایت فرهنگ عمومی به سمت مولفه های سبک زندگی اسلامی  ایرانی، نیازمند توجه جدی مردم و مسئولان است و قم می تواند در این زمینه الگوی سایر استان های کشور باشد.

همچنین در آیین نماز جمعه این هفته قم، حجت الاسلام والمسلمین جواد محدثی، خطیب برجسته حوزه علمیه قم، در سخنرانی پیش از خطبه ها، با تبریک حلول ماه ربیع الاول گفت: توجه به تربیت دینی، استفاده درست از نعمت های الهی، وفای به عهد، داشتن اخلاق خوب، توجه به حیا و عفت، راستگویی و درست کرداری از جمله درس هایی است که در سیره اجتماعی پیامبر اکرم(ص) نهفته است.

به گزارش چاپ و نشر به نقل از ایرنا، مخاطب این یادداشت، بی‌شک تمامی مردم کشورم و کسانی هستند که دغدغه‌ فرهنگ و نشر کتاب دارند؛ همچنین مدیران ارشد وزرات فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاونت امور فرهنگی آن و نیز کارگروه ساماندهی کاغذ، به‌ویژه جناب آقایان حسین انتظامی، همایون امیرزاده، مهدی اسماعیلی راد، محمود آموزگار و البته محسن جوادی و سیدعباس صالحی.

 چرا این اسم‌ها؟ چون می‌دانم که این افراد، به گواه شناختی که داریم و حتی برخی اظهارنظرهایشان در این روزها که گاهی رسانه‌ای هم شده، خودشان اذعان دارند که باز بردن کشور به شرایط دهه‌های گذشته و تولی‌گری دولتی هرچند با مشارکت بخش‌هایی غیردولتی در اموری بدیهی ازجمله توزیع یک قلم جنس مثل کاغذ، سیاست نادرست و مسئله‌سازی است، اما چون احساس وظیفه می‌کنند که کاری باید کرد، دست به کاری می‌خواهند بزنند که همه باور دارند وادی درستی نیست.

سخن آخر را بخواهم در همین ابتدای متن بگویم، این است که به‌جد و به استناد تمامی تجربه‌های عینی، مبانی علمی و اصول منطقی، معتقدم ساز و کار جدیدی که برای تخصیص کاغذ به ناشران به‌عنوان یکی از اقدام‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، پیرو مصوبه‌ی کارگروه ساماندهی کاغذ اعلام شده، چیزی نیست جز خطای آزموده را آزمودن. البته وقتی به تکرار این خطا برسیم، دیگر یک خطای طبیعی نخواهد بود و ما را به مرزهای مفهوم‌های ناگواری می‌تواند برساند.

پیشاپیش بگویم که به‌عنوان یک ناشر، در نشر خودمان همین الان 23 کتاب در مرحله‌‌ انتشار داریم و با وجودی که احتمالاً از سفره‌ای که قرار است پهن شود، به‌اندازه‌ 30-20 کتاب تا پایان سال می‌توانیم منتفع شویم، شخصاً با پهن شدن این سفره به‌شدت مخالفم. از همکارانم در نشرمان هم عذرخواهی می‌کنم که چون وظیفه‌ ملی، فرهنگی و غیره‌ خودم می‌دانم که با آن چیزی که معتقدم تقریباً همه‌ ما هم می‌دانیم 'غلط اندر غلط' است، مخالفت کنم، نمی‌توانم ساکت باشم و سهم خودم را ادا نکنم.

 

علت این اعتقاد و مخالفت چیست؟

یکی تجربه‌ تمام سالیانی است که پشت سر گذاشتیم و انواع و اقسام مدل‌های حمایتی که آزمودیم، از چند سال پیش هم به ترمیم و اصلاح برخی از آن مدل‌های غلط برآمدیم. آیا به این نتیجه نرسیدیم که حاصل آن سیاست‌های حمایتی، چیزی نشد جز ناهنجاری‌هایی در شکل و محتوای «فرهنگ» که امروز گریبانمان را جوری گرفته است که انگار به خفه کردن ما همت گماشته است؟ مگر نه این‌که بخشی از ناشران بزرگی که حال، خودشان در فضای فرهنگی کشور، به اخلال‌گران رفتاری و کرداری تبدیل شده‌اند، درنتیجه‌ همان سیاست‌های نادرست سال‌های گذشته بود که سرمایه‌ اولیه‌ لازم را به دست آوردند تا بعد به‌عنوان مولتی میلیاردرهای صنعت نشر، خود به «مسئله» تبدیل شوند.

اگر آن سیاست‌های سال‌های گذشته درست بوده، چرا با صدای رسا اعلام نمی‌کنیم همه‌ آن سخنرانی‌ها و مصاحبه‌ها و حرف‌هایی که در چند ساله‌ گذشته‌ نزدیک، درباره‌ ضرورت برداشته شدن چتر نظارت و دخالت دولتی از سر فرهنگ زدیم، اشتباه بوده و نگاه خود را از اساس اصلاح نمی‌کنیم؟ اگر این‌طور نبوده و اعتقاد نداریم که حرف‌های اخیرمان اشتباه بوده و اعتقاد نداریم که سیاست‌های پیشین درست بوده، چرا می‌خواهیم مدیرانی لقب بگیریم که در دوره‌ صدارتمان، همه‌ آنچه سال‌ها برای اصلاحش زحمت کشیده بود، در یک بازگشت به عقبِ درنهایت غیرقابل‌دفاع، به باد رفت!؟

همین روزها تصمیم داشتم یک یادداشت خطاب به وزیر محترم فرهنگ و معاون فرهنگی محترم ایشان بنویسم، یادآوری کنم شما که از حوزه‌ اندیشه برآمده‌اید، چه برنامه‌ بومی مبتنی‌بر دستاوردهای جهانی دارید، برای این‌که در شرایط بحرانی سال‌های 97 و 98، بنگاه‌های کوچک نشر، به‌عنوان مرکزهای اصلی تولید محتوا، از این مقطع حساس با کمترین تلفات عبور کنند؟ اما ناگهان با پروژه‌ شیک ولی ناکارآمد و غیرقابل‌اعتماد تخصیص دولتی کاغذ به ناشران مواجه شدیم. برنامه‌ای که شک نکنید روزی به‌خاطر نقض غرض بودن، به‌عنوان یک سیاست غلط، لغو خواهد شد.

مگر نه این‌که در تمام این سال‌ها، سود و حُسن عمده‌ سیاست‌های حمایتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، معمولاً به ثروت ناشران قدر قدرتی افزوده است که حالا آن‌قدر خود را قدرتمند می‌دانند که خیلی محترمانه می‌فرمایند، متأسفیم! دیگر زمان آن رسیده که مرکز نشرها و کتابفروشی‌های کوچک، برچیده شوند! درواقع آنچه با سیاست‌های کاپیتالیستی در سال‌های مرگ بر کاپیتالیسم پرورش دادیم، حالا حکم مرگ نقطه قوت‌های ما را می‌خواهند صادر کنند.

دوستان حاضر در کارگروه سامان‌دهی کاغذ، هم اهل فن هستند و هم دنیا دیده‌اند. پس عجیب است که بدون در نظر گرفتن مدل‌های تجربه شده‌ موفق و نتیجه داده، بر تکرار مدل‌های تجربه شده‌ شکست‌خورده‌ اصرار بورزیم.

آیا دوستان اصلاً خبردار نشدند که همین ناشران بزرگ که بسیاری‌شان ناشران آموزشی و اخیراً کودک و نوجوان شده هستند، در زمستان سال گذشته و حتی زودتر، به پُر کردن انبارهای کاغذ خود مبادرت ورزیدند؟ آن‌ها واقعاً از کجا می‌دانستند که چه شرایطی پدید خواهد آمد؟ با چه رانت اطلاعاتی یا تجربی؟ آیا این‌گونه اتفاق‌ها موجب نمی‌شود دوستان ما در کارگروه به این بیندیشند که شاید همگی در یک پروژه‌ از پیش طراحی شده به کار گرفته شده‌ایم؟

آیا به این موضوع غیرطبیعی نباید توجه کرد که چرا در سال جاری که با بحران کاغذ مواجه شدیم، برخلاف روند طبیعی و منطقی، صف دریافت پروانه‌‌ نشر با تراکم مواجه شده است؟! آیا بررسی شد که چه تعداد از ناشران جدید، اعضای خانواده‌ برخی ناشران بزرگ و بنام هستند؟ واقعاً چرا این ناشران محترم، با بو کشیدن شرایط پیش رو، بستگان و وابستگانشان را برای دریافت پروانه‌های جدید گسیل کردند؟ پاسخش مشخص است: اول این‌که آن‌ها به رایج بودن خطاهای مدیریتی و تصمیم‌گیری در کشور واقف بودند، دیگر این‌که به قدرت اقناعی خود و هم‌طیفانشان در اتخاذ تصمیم‌‌های نادرست حاکمیتی ایمان داشتند و دست آخر این‌که مثل روز برایشان روشن بود سفره‌ای پهن خواهد شد که روی آن می‌شود معلّق زد. محترمانه‌ترین و شریف‌ترین حالتش این بوده که تصمیم گرفتند دست‌های خودشان را زیادتر کنند، تا از این سفره‌‌ سهم بیشتری ببرند.

واقعاً چرا این روزها از هر که، در هر مقام و کسوتی، می‌پرسیم نظرت درباره‌ این تصمیم جدید چیست، اکثراً از عبارت 'سفره‌ای جدید' برای ... استفاده می‌کنند؟!

همین‌جا عرض کنم که به‌واسطه‌ بیش از دو دهه حضور جدی در بخش‌های مختلف این حوزه، همه‌ پاسخ‌های احتمالی دوستان را که احتمالاً خواهند گفت، «ما خودمان همه‌ این‌ها را می‌دانیم» اما «شما نمی‌دانید که چرا و به‌خاطر چه ضرورت‌هایی این تصمیم‌ها را می‌گیریم»، از بر هستم و این بحث‌ها را خوب حفظ حفظم، چون به‌سلامتی با این بحث‌ها و استدلال‌ها، بزرگ شده‌ایم و عمری را با آن‌ها گذرانده‌ایم.

اتفاقاً یک روی سخن با آن دسته از عزیزان حاضر در این تصمیم‌گیری است که با مفاد این یادداشت موافقت دارند، اما درنهایت به این فکر کرده‌اند که در شرایطی که دیگر بخش‌ها از این تصمیم‌ها منتفع می‌شوند، اگر ما مشارکت نکنیم، خودمان ضرر می‌بینیم، درواقع صنف خودمان تضعیف می‌شود. چرا باید از این‌که تکلیف همه چیز یک بار برای همیشه مشخص شود طفره برویم؟

یک روی سخن هم با بخش دولتی ماجراست. گذشته از آنچه برشمرده شد، آیا مدیران ارشد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی می‌‌دانند متهم هستند به این‌که این پروژه نیز اقدام دیگری است برای آن‌که بخش حاکمیتی و دولتی، عنان اختیار نشر و ناشران را در دست خودش بگیرد، تا به هر سو که تمایل داشت یا بیشتر تمایل داشت، بکشد؟ آیا وزیر محترم فرهنگ، بار معنایی این اتهام را می‌پذیرد؟

وگرنه، چه توجیهی می‌توان داشت؟ آیا صرف این‌که شرایط دسترسی به کاغذ در کشور به‌گونه‌ای است که - نمی‌گوییم بیلان کاری همیشه مورد افتخار دولت‌ها و مدیران را در پایان سال پایین خواهد آورد، بلکه - ناشران شریفی هستند که مشکل تأمین کاغذ دارند، می‌تواند توجیهی شود که بلای دیگری سر این نشر پرمسئله بیاوریم که تأثیرهای مخرب بلندمدت‌تری را به آن‌ها تحمیل می‌کند؟

مگر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، بخشی از دولت نیست؟ مگر وزیر محترم عضوی از کابینه نیست؟ اگر ایراد و نقصان‌هایی در مدیریت دولتی و حاکمیتی در این زمینه وجود دارد، چرا به‌جای آن‌که با صدای رسا اعلام کنیم، اصرار داریم خلاف جهت همان شعارها و آرمان‌هایی حرکت کنیم که رای مثبت مردم را به‌دست آورد!؟ مگر رئیس محترم اتحادیه‌ ناشران و کتاب‌فروشان اعلام نکرد که بخشی از ده‌ها تن کتاب قاچاق کشف و ضبط شده با همکاری نیروی انتظامی و قوه‌ قضاییه، با همان کاغذهایی تولید و توزیع شده‌اند که با ارز دولتی 4200 تومانی به کشور وارد شدند؟! مگر اعلام نشد برخی از این قاچاقچیانِ بی‌انصاف، بعضا 11-10 مجوز نشر در اختیار داشتند تا به فراخور، از هر کدام در جایی استفاده کنند!؟ آیا باور ندارید که بخشی از علت معضل سرطانی قاچاق کتاب، محصول همان سیاست‌های حمایتی غلط در دوره‌های گذشته است؟ اگر در زمینه‌ اجرائیات ایراد وجود دارد، اگر در زمینه‌ واردات و فروش کاغذ تخلف‌هایی انجام می‌شود، چرا به‌جای تلاش مجدانه برای برطرف کردن آن معضل و مانع‌ها، می‌خواهیم یک معضل جدید ایجاد کنیم؟ به‌قول ظریفی، آیا سیگار از کتاب در این کشور پرمصرف‌تر است که برای سامان‌دهی بازار سیگار می‌توان کاری کرد، اما برای سامان‌دهی بازار کاغذ نمی‌توانیم؟!

به هر حال، به قول گفتنی، من مرده و شما زنده، آن چند ماه آینده را تصور کنید که پس از تکرار این گفته که «اشتباه بود»، این بساط برچیده می‌شود و شما قضاوت خواهید شد، سخت هم قضاوت خواهید شد. شما بزرگوارانی که نخواهید توانست ترازو و متر و ذره‌بین به دست بگیرید و اجرای تصمیم توأم با حسن‌نیت‌تان را پیگیری و ارزیابی کنید.

به‌خاطر آخرت و عاقبت کار و به‌خاطر تشرع و باورمندی‌هایی که وجود دارد، تأمل در اقدام به پهن کردن این سفره‌ فسادانگیز و فسادآمیز و در صورت لزوم، تجدیدنظر را توصیه می‌کنم، وگرنه سخنان این متن که حرف‌های یک مؤلف، ناشر، روزنامه‌نگار و غیره‌ جزء، بیش نیست. در بهترین حالت، یک ادای وظیفه‌ ملی، فرهنگی، شرعی و غیره است که حتماً یکایک بزرگواران مخاطب این متن، از کثیر آن برخوردارند. خلاصه این‌که، چاره‌ای دیگر باید اندیشید، وگرنه این چاره نیست ... / علیرضا بهرامی

 

رئیس کمیسیون ویِژه حمایت از تولید ملی مجلس شورای اسلامی گفت: نمایشگاه کتاب اصفهان شرایطی را فراهم می‌کند تا یک رقابت سالم میان ناشران شکل گیرد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از روابط عمومی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان اصفهان، حمیدرضا فولادگر در بازدید از سیزدهمین نمایشگاه کتاب اصفهان اظهار کرد: به صورت کلی نمایشگاه با هدف آشنایی مردم با آخرین دستاوردهای حوزه نشر برگزار می‌شود تا مردم با تالیف، تولید و توزیع کتاب ٱشنا شوند.

وی افزود: با برگزاری نمایشگاه کتاب دراصفهان زمینه ایجاد رقابت سالم میان ناشران ایجاد می‌شود، هم‌افزایی میان ناشران شکل می‌گیرد و تجربیات منتقل می‌شود.

نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه فناوری‌های نوین عرصه نشر در نمایشگاه کتاب در معرض دید قرار می‌گیرند،تصریح کرد:  در فرهنگ ملی و مذهبی ما بر مقوله مطالعه تاکیدات فراوانی شده و در حال حاضر فضای مجازی مردم را به سمت مطالعات مجازی سوق داده است.

وی نمایشگاه را عاملی برای انس گرفتن مردم با کتاب دانست و تاکید کرد: کتاب نقش خود را دارد و فضای مجازی هم نمی‌تواند جای آن را بگیرد.

فولاگر ادامه داد: اگر از فناوری‌های جدید در تالیف، نشر و توزیع کتب استفاده شود به طور قطع صنعت نشر اقتصادی می‌شود و این نمایشگاه‌ها در شرایط کنونی می‌توانند در افزایش بهره‌وری و اقتصادی کردن خرید کتاب نقش موثری ایفا کنند. در حقیقت یکی از آثار مثبت برگزاری نمایشگاه ایجاد مسابقه سازنده در میان ناشران برای افزایش بهره‌وری است.

خاطر نشان می‌شود، سیزدهمین نمایشگاه بزرگ کتاب اصفهان با شعار «بخوان برای زندگی» از ۹ تا ۱۵ آبان‌ماه در نمایشگاه‌های اصفهان واقع در پل شهرستان پذیرای علاقمندان به یار مهربان است.

 

معاون فرهنگی وزارت ارشاد گفته است تا کنون یک میلیون جلد از آثاری که به صورت قاچاق چاپ شده را کشف کرده ایم!

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایپنا، به نظر می رسد بازار کتب قاچاق از بازار رسمی رونق بیشتری دارد. شاید بد نباشد ناشران رسمی هم به این حوزه ورود کنند و کتاب های خودشان را به اسم کتب قاچاق به بازار عرضه کنند و با این درآمد بیشتری کسب به دست آورند.

به هرحال قاچاقچیان عزیز با امید فروش این حجم از کتاب، اقدام به چاپ آنها کرده اند. امکان ندارد پا به عرصه ای بگذارند که در آن سود نباشد. بعید است حتی آنان یک کتاب اضافه چاپ کنند و روی دستشان بماند.

نکته دیگر این است که بهتر است بار دیگر در آمار مطالعه تجدیدنظر اساسی کنیم. آیا مطالعه کتب قاچاق هم در آمار سرانه مطالعه لحاظ می شود؟ شاید توانستیم رتبه کشور را چندین مرتبه ارتقا دهیم.

 

خمیر کنید

مزیت پیدا کردن این حجم از کتاب های قاچاق این است که می توان با خمیر آنها، بخشی از مشکل کمبود کاغذ را برطرف کرد. اصلا شاید همین کمبود کاغذ موجب شد تا این جدیت برای مقابله با کتاب قاچاق به وجود آید. واقعا محدودیت، خلاقیت می آورد.

اما نکته خوب دیگر ماجرا این است که وزارت ارشاد به جای برخورد با خرده فروشان کتب قاچاق به سراغ انبارهای اصلی رفته است.

در موارد مشابهی گاهی اوقات، تغییر این اولویت سرشاخه یا افراد جزء، به نتیجه درستی نمی رسید و با باقی ماندن مهره های اصلی، فقط خرده فروشانی که به هزار دلیل از سود کمتری هم برخوردارند و شبکه ای کار نمی کنند، متضرر می شدند. البته نباید علاقه عجیب برخی ناشران در ترجمه و چاپ کتاب های تکراری را نادیده گرفت.

همین هفته پیش یکی از ناشران، خبر از انتشار کتابی داده بود که پیش از این، فقط معدود ناشرانی بودند که دست به ترجمه آن از یکصد سال پیش تا امروز نزده بودند. ضمن آنکه ایشان هم مثل قبلی ها تاکید داشت ترجمه برای اولین بار از روی نسخه اصلی انجام شده است!

به نظر می رسد برای این بخش هم باید وزارت ارشاد فکر اساسی کند تا حداقل از این به بعد، آثار منتشر شده در بازار، به جای رشد در کمیت، در کیفیت و تنوع رشد داشته باشد.

 

مدیر آژانس ادبی و ترجمه پل در آستانه برگزاری نمایشگاه بین‌المللی کتاب استانبول، در یادداشت خود، وضعیت نشر ترکیه و ارتباط ناشران ایرانی و ترک را بررسی کرد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از (ایبنا) مجید جعفری‌اقدم؛ مدیر آژانس ادبی و ترجمه پل: در کشور ترکیه هر سال 7 نمایشگاه کتاب در شهرهای استانبول(2 نمایشگاه)، ازمیر، دیاربک، بورسا، آنتالیا و چکورا برگزار می‌شود که از این بین نمایشگاه کتاب استانبول به‌عنوان بزرگترین نمایشگاه و به‌صورت بین‌المللی برگزار می‌شود.

این نمایشگاه همه ساله در ماه نوامبر(آبان) در محل نمایشگاه‌های دائمی استانبول‌(تویاپ) با همکاری موسسه نمایشگاه‌ها و اتحادیه ناشران ترکیه برگزار می‌شود. مدت نمایشگاه 9 روز است که بخش بین‌الملل آن در 4 روز و در سالن بین‌الملل نمایشگاه(سالن شماره یک) برگزار می‌شود. امسال(2018) سی‌‌وهشتمین دوره آن از 10 تا 18 نوامبربا شرکت ناشران و آژانس‌های ادبی خارجی( ازجمله ایران)، نویسندگان و محققین از کشورهای مختلف و بازدیدکنندگان تجاری از بازارهای نشر کشورهای خارجی برگزار می‌شود. در نمایشگاه پارسال استانبول، 121 ناشر و 383بازدیدکننده تجاری از 22 کشور حضور داشتند.

علاوه بر از سالن‌های مختص فروش، نمایش و معرفی کتاب، سالن ویژه‌ نمایش تابلو نقاشی‌ها با حضور بیش از 100 گالری از ترکیه و سایر کشورها برپا می‌شود. از سال 2013 دو سالن جدید ویژه نشر الکترونیک و ناشران آموزشی و دانشگاهی افتتاح شده است. بخش قابل‌توجه دیگر این نمایشگاه سالن ویژه امضا است. نویسندگان معروف ترک هر روز با برنامه از پیش تعیین شده در این سالن حضور یافته و کتاب‌های خود را که در نمایشگاه خریداری شده امضا می‌کنند و با مخاطبین خود ارتباط رودررو برقرار می‌کنند.

نمایشگاه استانبول مثل نمایشگاه تهران، بیش از آنکه نمایشگاه باشد بیشتر فروشگاه کتاب است. دو روز اول بازگشایی نمایشگاه که با تعطیلات آخر هفته مصادف است، بیشتر خانواده‌ها و اهالی کتاب و ادبیات بازدید کننده هستند. در روزهای دیگر نمایشگاه معمولا با هماهنگی وزارت فرهنگ و آموزش و پرورش ترکیه، دانش‌آموزان را برای بازدید و خرید مدارس به نمایشگاه می‌آورند.

 

بخش‌های مختلف نمایشگاه

الف: بخش ناشران داخلی

بیش از 800 ناشر داخلی کتاب‌های خود را در موضوعات مختلف در پنج  سالن در معرض نمایش و فروش می‌گذارند. سالن‌های 2 و 3ویژه ناشران کودک و نوجوان، سالن 6ویژه ناشران آموزشی و دانشگاهی و سالن 4 و 5مختص ناشران حوزه علوم‌انسانی و سایر موضوعات دیگر است. ناشران کوچک اکثرا با غرفه‌های 4 متری در سالن 4مستقر هستند و شاید کم رونق‌ترین محل نمایشگاه باشد. با بررسی اجمالی کاتالوگ‌های ناشران ترکیه‌ای به‌راحتی موضوع تخصصی نشدن نشر نزد ناشران ترک از نظر موضوعی را می‌توان فهمید. اکثر ناشران حداقل درسه یا چهار موضوع کتاب منتشر می‌کنند.

به گفته یکی از کارشناسان اتحادیه ناشران ترکیه، بیش از 70 درصد کتاب‌ها توسط چند موسسه بزرگ انتشاراتی در ترکیه انجام می‌شود و اکثر فضاهای خوب نمایشگاه در اختیار این موسسات است. برای مثال انتشارات «تیماش» در 3سالن و هرکدام 40متر غرفه دارد.

 

 ب:بخش بین الملل

بخش بین‌المللی نمایشگاه در سالن شماره 1برپا می‌شود. علاوه بر کشور میهمان معمولا چند موسسه فرهنگی یا نمایشگاهی از کشورهای خارجی در این سالن حضور دارند. این ناشران، بیشتر ناشران یا سازمان‌های دولتی هستند که بیشتر جنبه تشریفاتی و تبلیغی دارند در چند سال اخیر وزارت فرهنگ ترکیه تلاش دارد بخش کپی‌رایت را در این سالن فعال کند و معمولا با دعوت از آژانس‌های ادبی سعی در رونق دادن به این بخش دارد.

آژانس ادبی و ترجمه پل میهمان ویژه این نمایشگاه در سال 2012 بود. در بخش بین‌الملل علاوه بر ناشران خارجی موسسه «تدا» که وظیفه حمایت از ناشران خارجی که کتاب‌های ترکیه‌ای را به زبان‌های دیگر ترجمه و چاپ می‌کنند را به عهده دارد، اتحادیه ناشران ترکیه مستقر نیز می‌شوند و نسبت به برنامه‌های خود تبلیغ و اطلاع‌رسانی می‌کنند.

 

ج: بخش صنایع هنری

این بخش که در سالن‌های 7، 8 و 9برگزار می‌شود، تابلو نقاشی‌ها، تصاویر و مجسمه‌های هنری و کارهای دستی نفیس از ترکیه و کشورهای دیگر را در فضائی بسیار زیبا و هنری به نمایش می‌گذارد.

 

د: بخش سالن امضاء

این بخش هر روز میزبان چند نویسنده است که برای امضای کتاب‌هایشان که از نمایشگاه خریداری می‌شود، در این سالن حاضر می‌شوند. این بخش یکی از شلوغ‌ترین و پرطرفدارترین بخش‌های نمایشگاه است و مورد استقبال جوانان زیادی قرار می‌گیرد و صف‌های طولانی تشکیل می‌‌شود.

 

ر: بخش رویدادهای فرهنگی

به‌طور میانگین هر روز 20 الی 25 جلسه سخنرانی یا نشست فرهنگی یا ادبی در نمایشگاه برگزار می‌شود. اکثر این جلسات را خود ناشران ترکیه برگزار می‌کنند و در موضوعات نشر در ترکیه صحبت می‌شود. کشور میهمان نیز جلسات مختلفی درباره معرفی نشر کشور خود برگزار می‌کند.

 

نگاهی به صنعت نشر در ترکیه

افراد با سواد: 91 درصد

درصد تعداد عناوین کتاب چاپ شده در سال: حدود 48000 (58 % آموزشی، 3%دانشگاهی،5%ترجمه و 34%کتاب‌های عمومی)

تعداد ناشران: 1900

تعداد کتابفروشان: 6400

تعداد موزعین: 160

 

قانون کپی‌رایت:

کشور ترکیه عضو کنوانسیون برن و کنوانسیون جهانی کپی رایت است. پروژه دولتی تدا(TEDA) از ترجمه کتاب‌های ترکیه‌ای به زبان‌های خارجی توسط ناشران در سایر کشورها حمایت می‌کند. تا این تاریخ حدود دو هزار عنوان کتاب ترکیه‌ای با حمایت این پروژه در کشورهای مختلف ترجمه و چاپ شده است. این حمایت یا با پرداخت درصدی از حق‌الزحمه ترجمه و یا درصدی از هزینه چاپ به ناشر خارجی پرداخت می‌شود. (جهت کسب اطلاعات بیشتر با آژانس ادبی و ترجمه پل تماس حاصل شود.) در ضمن، ناشران ترکیه‌ای در سال میانگین تا 300 عنوان از کپی‌رایت کتاب‌های خارجی را برای ترجمه و چاپ در ترکیه خریداری می‌کنند.

 

وضعیت ترجمه و تالیف در ترکیه

در بررسی‌های اجمالی که از کاتالوگ‌ها و برو شورهای ناشران حاضر در نمایشگاه ترکیه به‌دست می‌آید قریب به 50 درصد کتاب‌های ترکیه ترجمه و بقیه تالیفی هستند. پراکندگی موضوعی عناوین کتاب های ترجمه شده تقریبا متعادل است، با این همه در موضوع کودک و نوجوان و علمی بیشتر به چشم می‌خورد. با این‌که در ترجمه ادبیات داستانی کلاسیک جهان به زبان ترکی خیلی کار کرده‌اند و این نوع ادبیات استقبال زیادی نیز دارد، اما به دلیل خلق رمان‌های معاصر، پیشرفت خوبی دارند. در حوزه علوم‌انسانی به موضوع فلسفه و تصوف خیلی علاقه نشان می‌دهند و کتاب‌های زیادی را از کشورهای مختلف ترجمه و چاپ کرده‌اند.

در حوزه دین چند ناشر بزرگ به‌صورت تخصصی، کتاب ترجمه، تالیف و چاپ می‌کنند که ازجمله آن‌ها می‌توان به انتشارات «انصار»، «انسان»، «کوثر» و «دیانت» اشاره کرد. بیشتر کتاب‌ها در موضوع دین تالیفی هستند. در موضوع قران و به‌ویژه علوم قرآنی زیاد کار کرده‌اند.

 

وضعیت موجود کتاب‌های ایرانی در بازار نشر ترکیه

کتاب‌هایی که از ایران یا در موضوع ایران در ترکیه منتشر می‌شوند را می‌توان به دو دسته تقسیم کرد:

الف: کتاب‌های تالیفی که عمدتا در موضوعات سیاسی، تاریخی و به‌ویژه سابقه روابط تاریخی و فرهنگی دو کشور هستند.

 

ب:کتاب‌های ترجمه

کتاب‌های ترجمه شده ایرانی در ترکیه در سه موضوع کودک و نوجوان، ادبیات داستانی، فلسفه و تصوف قابل تقسیم هستند. این کتاب‌ها یا از طریق خرید رایت، توسط ناشران ترکیه از نویسندگان ایرانی(با ارتباطات شخصی خود نویسندگان) ترجمه و چاپ می‌شوند مثل کتاب‌های ابراهیم حسن بیگی، عرفان نظرآهاری، محمدرضا بکایی، مصطفی مستور و  یا از طریق هماهنگی و همکاری ایرانیان مقیم ترکیه با ناشران ترکیه‌ای منتشر می‌شوند (مثل کتاب‌های صمد بهرنگی و صادق هدایت و....)  دسته دیگر از کتاب‌ها توسط مترجمین ترک که ادبیات فارسی یاد گرفته‌اند و یا توسط ایرانی‌هایی که به زبان ترکی استانبولی مسلط هستند، ترجمه و با دریافت حق ترجمه در اختیار ناشران ترک قرار می‌گیرد و اگر کتابی نیاز به اجازه صاحب اثر برای چاپ داشته باشد، مترجم از ناشر یا نویسنده ایرانی این اجازه را دریافت می‌کند.

از طرف دیگر، رایزنی فرهنگی ایران و دیگر موسسات دولتی و شبه‌دولتی وابسته به دولت ایران نسبت به ترجمه و چاپ کتاب‌های ایرانی و اسلامی، اغلب در موضوعات علوم‌انسانی، ایرانشناسی و مطالعات اسلامی زمینه ورود آثار ایرانی و اسلامی در بازار نشر ترکیه را فراهم می‌آورند. طی سال‌های اخیر این اقدامات با حمایت طرح تاپ در سازمان و فرهنگ و ارتباطات اسلامی انجام می‌شود.

نظر به حمایت معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از ناشران خارجی در ترجمه و انتشار کتاب‌های ایرانی در کشورهای خارجی در قالب طرح گرنت، در دو سال اخیر کتاب‌های زیادی از ایران از طریق خرید کپی‌رایت و ترجمه آن‌ها از ناشران ایرانی توسط ناشران ترکیه‌ای در دست ترجمه و نشرر به زبان ترکی استانبولی است.

 

حضور ایران در نمایشگاه کتاب استانبول

نشر ایران، امسال نیز مانند سال‌های گذشته در این نمایشگاه حاضر می‌شود. در دوره‌های قبلی نمایشگاه کتاب استانبول کشور ما در دو غرفه ثابت : غرفه کتاب ایران توسط موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی به نمایندگی از وزارت ارشاد اسلامی و غرفه رایزنی فرهنگی ایران در ترکیه و در غرفه‌های مستقل توسط برخی ناشران ایرانی تجربه حضور داشته است.

امسال غرفه کتاب ایران با مدیریت موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی و با همکاری آژانس ادبی و ترجمه پُل برای معرفی و عرضه قریب به 500 عنوان کتاب ایرانی در موضوعات مختلف فعالیت خواهد داشت. همچنین تعدادی از نویسندگان و ناشران ایرانی برای معرفی خود و آثارشان در غرفه ایران حضور خواهند داشت. برای داشتن حضوری موفق در این نمایشگاه  کاتالوگ‌های ویژه معرفی آثار ایرانی، بروشور معرفی نمایشگاه کتاب تهران، بروشور معرفی طرح گرنت ایران و دیگر متن‌های مورد نیاز به زبان انگلیسی و ترکی استانبولی فراهم آمده است که در  قرار ملاقات‌های تنظیم شده با ناشران ترک و ناشران خارجی دیگر ارائه خواهند شد.