نایب رییس اتاق ایران و چین در واکنش به درخواست رییس اتاق تهران از رییس کل بانک مرکزی مبنی بر تجدیدنظر در موضوع تسویه دیون و تعهدات ارزی واحدهای تولیدی گفت: فعالان اقتصادی و تولیدکنندگانی که وام ارزی گرفته‌اند باید برای پرداخت به صورت موردی بررسی شوند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از اقتصاد آنلاین، فاطمه اکبرخانی؛ اخیرا مسعود خوانساری در نامه‌ای به رییس کل بانک مرکزی نوشته:‌"ادامه حیات برای فعالان اقتصادی که در سال گذشته اقدام به تولید و فروش کرده و در سال جاری مکلف به تسویه دیون و تعهدات خود با نرخ نیما باشند، بسیار بعید بوده و این وضعیت بار مالی سنگینی به فعالان اقتصادی وارد می‌کند که تحمل آن برای هیچ سیستم مالی امکان‌پذیر نیست".

رییس اتاق تهران از همتی درخواست کرد: " با توجه به موارد عنوان شده، خواهشمند است ضمن تجدیدنظر در موضوع تسویه دیون و تعهدات ارزی واحدهای تولیدی که در سال قبل از اعتبارات مدت‌دار ارزی استفاده کرده و کالا و محصولات را با قیمت‌های قبلی به فروش رسانده‌اند، ترتیبی اتخاذ شود تا تسویه حساب ارزی برای آنان به نرخ رسمی (۴۲۰۰ تومان) امکان‌پذیر شود".

در این باره مجیدرضا حریری اظهار کرد: نظر به این که تسویه ارزی وام‌گیرندگان با دلار 4200تومانی نتیجه‌ای جز رانت نخواهد داشت، بانک مرکزی باید این موضوع را به صورت موردی بررسی و رسیدگی کند و حکم کلی برای وام‌گیرندگان ندهد.

نائب رییس اتاق ایران و چین با اشاره به تکرار این موضوع در یک دهه اخیر، توضیح داد: در طول ده سال گذشته این اتفاق سه بار رخ داده، یعنی برخی افراد از بانک‌ها، صندوق ذخیره ارزی سابق یا صندوق توسعه ملی جدید، وام‌های ارزی دریافت کرده‌اند اما بعد از مدتی با جهش چشمگیر نرخ ارز مواجه شده‌اند.

وی ادامه داد: بازپرداخت وام ارزی سود 6درصدی و وام ریالی سود 24درصد دارد یعنی تسهیلات برای کسانی که وام ارزی می‌گیرند بسیار با صرفه است، بنابراین وام ارزی مزیتی بود که شخص گیرنده طی قراردادی تسهیلات را با سود کم گرفته اما در زمان بازپرداخت وام با جهش نرخ ارز مواجه شده است.

حریری با بیان این که چنین مشکلی در زمان افزایش نرخ ارز از هزار تومان به سه هزار تومان نیز رخ داد، افزود: مسلما عده‌ای در این قضیه به حق متضرر می‌شوند و باید حدود چهار برابر سرمایه خود را به عنوان بازپرداخت وام، پس دهند اما واقعیت این است که این افراد وام ارزی را به دلیل سود کمتر به جای وام ریالی انتخاب کرده‌ و درواقع ریسک کرده‌اند.

این فعال بخش خصوصی اضافه کرد: قطعا این وام‌ها به دارایی‌هایی تبدیل شده که همگام با جهش نرخ ارز، ارزش بیشتری پیدا کرده‌اند یعنی اگر شخص با وامی که گرفته یک سوله با قیمت 100میلیون تومان خریده اکنون قیمتش به 300میلیون تومان رسیده، بنابراین اگرچه با جهش نرخ ارز ارزش ریال کاهش پیدا کرد اما هیچ کدام از وام‌گیرندگان پول خود را به صورت ریالی نگه نداشته بلکه آن را به دارایی تبدیل کرده‌اند.

این عضو اتاق بازرگانی درباره راه حلی منطقی برای رسیدگی به این موضوع، بیان کرد: بانک مرکزی باید موارد استثنایی که فرد بدون اراده خود متضرر شده را شناسایی کرده و این موضوع را به صورت موردی رسیدگی کند زیرا حکم کلی دادن به این که هر کس وام ارزی گرفته باید با دلار 4200تومانی آن را تسویه کند می‌تواند برای برخی منابع رانتی ایجاد کند.

حریری ادامه داد: تعداد کسانی که در این بررسی واقعا متضرر خواهند شد، کمتر از کسانی است که منافع رانتی می‌برند، همچنین از طرفی موردی رسیدگی کردن این افراد برای بانک مرکزی به دلیل پایین بودن تعداد افراد، امکان‌پذیر است و این بانک می‌تواند با تشکیل کمیته‌ای چند جانبه متشکل از اتاق بازرگانی، وزارت صنعت و اقتصاد به صورت موردی این موضوع را بررسی کند.

نائب رییس اتاق ایران و چین با تاکید بر این که به نظر نمی‌رسد بانک مرکزی در قبال این موضوع کوتاه بیاید، گفت: پیشنهاد رییس اتاق تهران غیر منطقی نیست زیرا ایشان مسلما باید خواسته اعضا را به گوش مقامات برساند اما اگر بانک مرکزی تسویه با ارز رسمی را قبول نکند، نمی‌توان گفت از بخش خصوصی حمایت نکرده چراکه توقع ما از سیاست‌گذار باید اصلاحات کلان اقتصادی برای ایجاد فضایی شفاف و رقابتی باشد نه این که برای هر صنف به نوعی رانت ایجاد کند.

به گفته حریری، در دوران انتخابات اتاق بازرگانی این موارد می‌تواند شائبه پروپاگاندای انتخاباتی نیز داشته باشد.

 

سخنگوی کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس، با بیان اینکه سفته بازی علت نوسان ارزی در بازار بوده است، گفت: اکنون نرخ ارز به سمت واقعی شدن میل کرده است.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از اقتصادآنلاین، محمدمهدی مفتح با بیان اینکه نرخ ارز بی دلیل و با سفته بازی افزایش پیدا کرده بود، افزود: اکنون نمی توان گفت که نرخ ارز روند کاهشی پیدا کرده، بلکه اکنون نرخ به سمت واقعی شدن میل کرده است.

نماینده مردم تویسرکان در مجلس شورای اسلامی با تاکید بر اینکه نرخ ارز باز هم روند کاهشی را تجربه خواهد کرد، افزود: نرخ برابری ریال با دلار با توجه به ویژگی ها و مشخصات اقتصادی کشور، تولید ناخالص داخلی، نقدینگی و بسیاری از شاخص های دیگر قابل برآورد است.

این نماینده مردم در مجلس دهم با بیان اینکه با توجه به مولفه های بسیاری همچون تورم داخلی و خارجی می توان نرخ ارز در بازار آزاد بدون دخالت دولت را برآورد کرد، تصریح کرد: با عملیات سفته بازی عده ای سودجو و فرصت طلب موجب شدند که قیمت ارز به شکل نامناسبی با قیمت های بسیار نامتعارف عرضه شود.

مفتح با تاکید بر اینکه اکنون نرخ ارز به کانال واقعی سازی نرخ در حال حرکت است، گفت: نرخ ارز به عقیده بنده باید از کانال ٩ هزار تومان نیز خارج شده و به سمت نرخ های کمتر هدایت شود. وی با بیان اینکه باید ضوابط اقتصادی به شکل مناسبی متغیر های اقتصادی را منطبق کنند، افزود: دولت باید در حوزه اقتصاد قاطعیت بیشتری داشته و در حمایت از مردم با توجه به اینکه نرخ ارز یک شاخص تاثیرگذار در سطح عمومی قیمت ها است ورود کند.

این نماینده مردم در مجلس دهم با تاکید بر اینکه ساماندهی بازار ارز و سایر بازارهای موازی از وظایف دولت است، تصریح کرد: در این حوزه نیازمند سیاست های مشخص هستیم تا از بالا رفتن سطح عمومی قیمت ها جلوگیری شود.

سخنگوی کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی یادآور شد: تورم فعلی موجود در بازار به معنی دست کردن ثروتمندان در جیب فقرا است از این رو دولت باید با سیاست های اقتصادی مناسب جلوی این دست اندازی ها را بگیرد.

 

 

رئیس اتحادیه صنف حروف چینی، تکثیر و فتوکپی مشهد که معتقد به تغییر نام این اتحادیه به عنوان 'صنف چاپ دیجیتال' است می گوید، با توسعه چاپ دیجیتال چاپخانه های قدیمی رنگ باخته و مردم از آنها استقبال نمی کنند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایرنا، سیدمحمود میرمحمدی از قدیمی ترین روسای اتحادیه های مشهد است و بیش از 10 سال است که مسئولیت اتحادیه صنف حروف چینی را برعهده دارد و به قول خودش صنف او برای اولین بار چاپ دیجیتال را به بازار آورد.

وی گفت: راه اندازی چاپ دیجیتال در حوزه صنفی به سال 1374 بازمی گردد و برای نخستین بار در کشور اتحادیه صنف حروف چینی مشهد مبدع راه اندازی چاپ دیجیتال در بازار بود.

وی افزود: در آن زمان فقط چاپ دیجیتال به دستگاه های چاپ رنگی یا اوت دور ختم می شد که محدود به چند رنگ بود اما دستگاه های مرکب کنونی برای چاپ دیجیتال هشت رنگ اصلی را ترکیب می کنند و کل رنگ سازی را به 16 میلیون رنگ می رسانند.

میرمحمدی اظهار داشت: دستگاه های جدید که به نام 'فلت بد' معروف است، می توانند محتوا را روی سنگ، دسته عینک و روی انواع سطوح با هر اندازه و حجمی به چاپ برسانند.

وی گفت: دستگاه های چاپ دیجیتال قادر به چاپ کتاب نیز هستند و مولفین پس از دریافت استعلام های لازم از مراجع ذیصلاح می توانند درخواست خود را برای چاپ کتاب به این صنف بدهند.

 

اقلام چاپ 100 درصد وارداتی است

رئیس اتحادیه صنف حروف چینی، تکثیر و فتوکپی مشهد افزود: تمام مواد مصرفی چاپ اعم از کاغذ، جوهر، تونر و دستگاه های چاپ دیجیتال وارداتی است و قیمت آنها متاثر از نرخ ارز افزایش قابل توجهی داشته است.

وی اظهار داشت: اما از آنجا که دولت ارز 4200 تومانی به ملزومات چاپ در ایران اختصاص داده است، افزایش نرخ خدمات چاپ در این صنوف نسبت به سایر صنوف کمتر بوده است.

وی گفت: در بازار ملتهب دو ماه قبل کشور، نرخ مواد مصرفی حوزه چاپ نسبت به نوسان نرخ ارز، افزایش زیاد نداشت، به عنوان مثال نرخ هر بسته کاغذ آ.چهار از 130 هزار ریال در فروردین ماه امسال به 200 هزار ریال در حال حاضر رسید.

میرمحمدی افزود: دستگاه فلت بد برای چاپ دیجیتال نیز وارداتی است و قیمت آن در سال جاری از سه میلیارد ریال به پنج میلیارد ریال رسیده است.

وی اظهار داشت: نرخ خدمات در این صنف از سوی دولت تعیین می شود که از سال گذشته تاکنون دو مرتبه که آخرین بار مربوط به اردیبهشت ماه امسال بود، قیمتها در این صنف افزایش داشت.

وی گفت: با این حال نرخ خدمات در این صنف زیاد نیست و حتی برخی از صاحبان این واحدهای صنفی برای مشتریان خود که اغلب از قشر فرهیخته، دانشجو و فرهنگی جامعه هستند، پایین تر از نرخ مصوب خدمات ارائه می دهند.

میرمحمدی افزود: هم اکنون 750 نفر عضو این اتحادیه هستند که همه آنها از دستگاه چاپ دیجیتال برخوردار می باشند، از این تعداد 30 نفر دستگاه فلت بد مدرن در اختیار دارند و 200 نفر از قابلیت  نرخ خدمات برخوردار می باشند.

 

ذائقه مردم تغییر کرده است

رئیس اتحادیه صنف حروف چینی، تکثیر و فتوکپی مشهد اظهار داشت: دنیا نشان داده که به زودی چاپ دیجیتال چاپخانه های قدیمی را از میدان خارج می کند، هم اکنون در سراسر دنیا و حتی در مشهد کتابخانه های دیجیتال و کتابهای الکترونیکی شکل گرفته اند و براحتی مطالب بسیار در حجم های کم در اختیار مردم قرار می دهند.

میرمحمدی گفت: هرچند چاپخانه های قدیمی قداست دارند و باید آنها را پاسداشت اما باید پذیرفت که ذائقه مردم تغییر کرده و با چاپ های دستی فاصله گرفته اند زیرا فضای مجازی با هزینه کمتر و صرفه جویی در وقت، می تواند خدمات بهتری به مردم ارائه دهد.

وی افزود: هم اکنون با یک دستگاه فلت بد هر محصولی را می توان در انواع مختلف چاپ کرد به طوری که این چاپ در فضای حقیقی قابل امحا نیست.

رئیس اتحادیه چاپخانه داران خراسان رضوی پیش از این به ایرنا گفته بود، از 450 واحد چاپ، لیتوگرافی و جعبه سازی در این استان فقط سه یا چهار چاپخانه به کارهای انتشاراتی روزنامه ها می پردازند و باقی آنها فعالیت خود را معطوف به حوزه صنعت کرده اند.

علی مغانی افزود: با وجود فضای مجازی و رسانه های اینترنتی، چاپ کتاب و روزنامه صرفه اقتصادی ندارد و چاپخانه داران بخش عمده ای از ظرفیت خود را به کار اقتصادی اختصاص داده و در حوزه بسته بندی محصولات فعالیت می کنند.

 

 

بسیاری از ناشران ایرانی در تعیین قیمت کتاب بیشتر توجه‌شان به هزینه‌های تولید کتاب است و کمتر به قدرت خرید مخاطب(کشش بازار) توجه می‌کنند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایبنا، سیدمحمد طباطبائی‌حسینی: کاغذ که گران شد قیمت کتاب هم سیر صعود با شیب تند خود را آغاز کرد و با سرعت تمام پیمود. هرچه قیمت کاغذ بالاتر رفت قیمت کتاب با سرعت بیشتر افزایش پیدا کرد. روند افزایش قیمت کتاب از حدود چند ماه قبل با رشد پرسرعت قیمت کاغذ آغاز شد و حتی از آن جلو هم زد. کتاب هم مثل سایر کالاها گران شد، مثل گوشت، مثل لبنیات، مثل نوشیدنی‌ها  و بسیاری کالاهای اساسی و غیراساسی دیگر. اگرچه بسیاری از ناشران باور دارند با همه افزایش قیمت‌های صورت گرفته هنوز هم قیمت کتاب گران نیست اما وقتی نسبت تقاضا و قیمت را با هم مقایسه می‌کنیم کتاب بسیار گران جلوه می‌‌کند چه اینکه کتاب در سبد خانوار به عنوان کالای اصلی و ضروری قرار ندارد و بسیاری کالاهای دیگر قرار دارند.

برای بررسی رشد قیمت کتاب در چند ماه اخیر شاید بهتر باشد نخست نگاهی کنیم به عوامل موثر در تعیین قیمت کتاب. یکی از عوامل مهم در قیمت‌گذرای برای کتاب توجه به تقاضاست. در واقع قیمت کتاب باید با نیاز و نیز قدرت خرید مخاطب متناسب باشد و متاسفانه این همان عاملی است که کمتر به آن توجه می‌شود. بسیاری از ناشران ایرانی در تعیین قیمت کتاب بیشتر توجه‌شان به ریزهزینه‌های تولید کتاب است و کمتر به قدرت خرید مخاطب(کشش بازار) توجه می‌کنند. در بررسی هزینه‌های تولید البته کیفیت کتاب نقش موثری دارد، چه اینکه چه بسیار کتاب‌هایی که بدون صرف هزینه‌هایی نظیر ویراستاری، طراحی جلد مناسب، صفحه آرایی اصولی و صحافی با کیفیت منتشر می‌شود. نکته مهم اما اینجاست وقتی قیمت کتاب را فقط به قیمت کاغذ گره می‌زنیم قیمت کتاب‌های با کیفیت فنی مناسب و بدون کیفیت در یک مسیر و سطح تعیین می‌شود.

اگر بخواهیم برای قیمت گذاری کتاب فرایندی منطقی و قاعده‌مند تعیین کنیم باید برای آن سه مرحله پیش از چاپ، مرحله چاپ و پس از چاپ را تعریف کنیم. در مرحله پیش از چاپ هزینه‌هایی همچون تالیف، حروفچینی، ویراستاری، صفحه آرایی و طراحی جلد در قیمت کتاب موثر است. در مرحله چاپ هزینه‌های فیلم و زینک، کاغذ و صحافی را می‌توان در تعیین قیمت برای کتاب مورد توجه قرار داد و در مرحله پس از چاپ هم باید به مواردی همچون انبارداری، توزیع و تبلیغ توجه کرد. بر این اساس در تعیین قیمت کتاب بر اساس هزینه‌ها عوامل متعددی دخیل هستند که به اشتباه تنها به قیمت کاغذ در این فرایند توجه می‌شود. در اینکه تاثیر قیمت کاغذ در تعیین قیمت کتاب بیشتر از سایر عوامل است تردیدی نیست اما اینکه قیمت کتاب در چند ماه اخیر با شیب تند و حتی تندتر از شیب افزایش قیمت کاغذ بالا رفته نیازمند دقت و بررسی است.

نکته دیگر اما اینکه در همین دوره وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در راستای حمایت از اهالی نشر موفق به قرار دادن کاغذ در فهرست کالاهای اساسی و اختصاص ارز با قیمت دولتی برای واردات این کالا شد. بر همین اساس کارگروه کاغذ با عضویت نمایندگانی از صنوف چاپ و نشر و نیز نمایندگان سازمان‌های نظارتی و وزارت صمت در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی فعال شد تا بر واردات و توزیع کاغذ با نرخ ارز دولتی نظارت کند. سوال اما حالا اینجاست که آیا قیمت کتاب بعد از توزیع کاغذ با نرخ ارز دولتی کاهش پیدا خواهد کرد؟ آیا کتاب‌هایی که بر اساس افزایش  سه تا چهار برابری نرخ کاغذ سه تا چهار برابر شده بود (بدون توجه به سایر عوامل هزینه‌ای تولید و انتشار کتاب) بعد از توزیع کاغذ با نرخ ارز وارداتی با کاهش 50 درصدی قیمت همراه خواهد بود؟ سوال دیگر اینکه در شرایطی که هیچ آئین‌نامه یا قانونی برای نظارت بر قیمت کتاب وجود ندارد در صورت عدم کاهش قیمت کتاب بعد از توزیع کاغذ با نرخ ارز وارداتی چه اقدام قانونی در راستای قیمت‌گذاری کتاب می‌توان انجام داد؟ در واقع باید گفت این همه، پیامد گره زدن قیمت کتاب به قیمت کاغذ است.

 

 

افزایش قیمت آخال، ناشی از افزایش نرخ ارز، ممنوعیت واردات آخال و مهمتر از همه رشد شدید تقاضای آخال در بازار داخل بود.

به گزارش چاپ ونشر بخ نقل از نیوز، قیمت کاغذ و مقوا در سال جاری افزایش چشمگیری داشته و بسیاری از صنایع تولیدی بابت افزایش هزینه بسته بندی محصولات خود گلایه دارند. گفته می شود قیمت برخی جعبه های مقوایی بسته بندی، امسال جهش قیمت ۴۰۰ درصدی داشته است.

امیر سامان اسفندیاری عضو هیئت مدیره شرکت صنایع کاغذسازی کاوه در گفتگو با بورس نیوز در این خصوص بیان کرد: از ابتدای سال جاری با افزایش نرخ ارز، قیمت مواد اولیه صنعت کاغذسازی به شدت افزایش یافت. تقریبا 60 درصد از بهای تمام شده کاغذ را آخال (ضایعات کاغذ) تشکیل می دهد. هر کیلوگرم آخال در ابتدای سال 750 تومان بود و در مهرماه این رقم به 3300 تومان رسید. این افزایش قیمت ناشی از افزایش نرخ ارز، ممنوعیت واردات آخال و مهمتر از همه رشد شدید تقاضای آخال در بازار داخل بود. ظرفیت تولید کاغذ بسته بندی در کشور ناگهان افزایش یافت و از 600 هزار تن به 2 میلیون تن در سال رسید. این افزایش ظرفیت و خرید آخال توسط شرکت های جدیدالورود به این صنعت، موجب شد آخال تولید داخل جوابگوی تقاضای بازار نباشد و از آنجا که در آن نقطه واردات آخال هم ممنوع بود، قیمت ها روند صعودی به خود گرفت. علاوه بر آخال، سایر مواد اولیه تولید کاغذ بسته بندی هم افزایش قیمت داشته است. مثلا نشاسته افزایش قیمت نزدیک به 100 درصدی، و A.K.D یا پودر جاذب رطوبت افزایش قیمت تقریبا 250 درصدی داشته است.

وی افزود: اگر سندیکای تولیدکنندگان کاغذ در مهرماه وارد عمل نمی شد، قطعا روند صعودی قیمت آخال هنوز هم ادامه داشت. طبق پیگیری های سندیکا و وزارت صنعت و معدن و تجارت، امکان واردات آخال فراهم شده که البته در شرایط فعلی واردات هم مشکلات خاص خود را دارد.

فعال صنعت کاغذسازی در پاسخ به این سوال که "آیا با توجه به کاهش نرخ ارز، کاغذ بسته بندی ارزان نخواهد شد؟" گفت: به رغم کاهش نرخ ارز در بازار آزاد، به دلیل عدم خوشبینی تولیدکنندگان و فروشندگان مواد اولیه صنعت به تداوم روند کاهشی نرخ ارز، هیچ کاهش قیمتی در مواد اولیه مورد استفاده در صنعت کاغذ بسته بندی ایجاد نشده است. البته رکود به بازار کاغذسازی هم رسیده و ممکن است رکود بازار به تدریج قیمت ها را کاهش دهد؛ اما فعلا انتظار کاهش قیمت کاغذ بسته بندی به علت کاهش نرخ ارز نمی رود.

عضو هیئت مدیره «چکاوه» در رابطه با تاثیر رشد قیمت کاغذ بسته بندی بر سودآوری شرکت های فعال در این حوزه اظهار داشت: افزایش قیمت کاغذ بسته بندی به معنای جهش سودآوری شرکت های تولیدی نیست؛ زیرا که بهای تمام شده تامین مواد اولیه و بخشی از هزینه های سربار هم رشد چشمگیری داشته است.

وی در خاتمه تصریح کرد: اگر چه قیمت کاغذ بسته بندی افزایش شدیدی داشته، ولی در کوتاه مدت صنایع تولیدی قادر به جایگزین کردن محصول دیگری به جای کاغذ برای بسته بندی محصولات خود نخواهند بود. اما در صورت تثبیت نرخ بازار ارز و همچنین وجود عزم و اراده جدی برای تامین آخال مورد نیاز صنعت، بسیاری از مشکلات برطرف شده و هم تولیدکنندگان و هم مصرف کنندگان کاغذ بسته بندی با آرامش خاطر بیشتری به فعالیت خواهند پرداخت.

 

 

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همزمان با روز کتابگردی با حضور در کتابفروشی مکتب تهران درباره وضعیت کاغذ در کشور گفت: نمی‌خواهم بگویم که مشکل نداریم، ولی از بحران خارج شده‌ایم و در آینده نیز بحران نخواهیم داشت.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایکنا، مشکل کاغذ داریم، اما از بحران خارج شده‌ است، ستاد خبری بیست‌و‌ششمین هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران، سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، اول آذرماه همزمان با روز کتابگردی در کتابفروشی مکتب تهران حاضر شد و در حاشیه بازدید از این کتابفروشی با اهالی رسانه به گفتگو پرداخت.

وی با اشاره به وضعیت کتابخوانی در کشور گفت: متاسفانه در فضای نشر و کتاب اتفاقاتی رخ داده است که نیازمند رسیدگی‌های بیشتر است. بخش قابل توجه آن شاید این است که باید جامعه مخاطبان را نسبت به کتاب حساس‌‍‌تر کنیم.

صالحی با اشاره به افزایش تولید کتاب در کشور پس از انقلاب اسلامی ایران گفت: خوشبختانه در حوزه تولید کتاب در چهل سال بعد از انقلاب رشد داشته‌ایم. اما روند استفاده از کتاب و کتابخوانی به اندازه تولید کتاب پیش نرفته است.

وزیر ارشاد با تأکید بر اینکه به نظر می‌رسد باید نهادها، سازمان‌ها و مجموعه‌های مختلف درباره این موضوع با یکدیگر همکاری کنند و به کمک پدیدآورندگان بیایند تا تولید و مصرف کتاب رابطه منطقی خود را برقرار کنند، تصریح کرد: سرانه ۱۲ و نیم دقیقه‌ای مطالعه کشور به نسبت تولید آثار، پایین است.

صالحی، فاصله بین تولید کتاب و مصرف آن را در مجموع فاصله زیادی دانست و افزود: به نظر می‌آید که برای برطرف کردن این فاصله به یک نهضت ملی نیاز داریم تا این روند کتابخوانی را تقویت کنیم. در این مسیر بسیاری از دستگاه‌ها و نهاد‌ها نیاز است تا به کمک کتاب و کتابخوانی بیایند. رسانه‌ها در این مسیر می‌توانند در این راه ما را کمک کنند. نظام آموزش و پرورش که یک نظام مبتنی بر کتاب‌های کنکوری است و فرزندان ما را از مطالعه آزاد دور می‌کند؛ اخلال در مسیر مطالعه کتاب ایجاد می‌کند.

وی با انتقاد از کم‌کاری رسانه‌ها در حوزه کتاب، عنوان کرد: باید باور کنیم که فرهنگ ملی و دینی ما به صورت فراگیر حرکت کند. اینکه در حوزه رسانه کتاب کم دیده شود زیاد خوب نیست. خانواده‌های ما برای ارزشیابی کودکانشان، به جای میزان مطالعه کتاب‌های غیردرسی، نمره را ملاک قرار می‌دهند درحالیکه این روند زیاد خوب نیست و باید تغییر پیدا کند.

صالحی ادامه داد: آن چیزی که ما از دوره قبل در حال پیگیری هستیم این است که این روند کتابخوانی را به یک جنبش اجتماعی تبدیل کنیم، زیرا دولت به تنهایی در این مسیر نمی‌تواند حرکت کند؛ لذا از طریق مروجان کتابخوانی، باشگاه‌های کتابخوانی و امضای تفاهم‌نامه با سازمان‌ها قصد داریم کتابخوانی را در کشور احیا کنیم.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه در پاسخ به سؤالی درباره رعایت قانون کپی‌رایت در کشور گفت: قانون حقوق نویسندگان که در سال ۱۳۴۹ به تصویب رسیده است، قانون بدی نیست، اما تغییراتی نیز در این سال‌ها ایجاد شده است که باید قانون بر اساس آن تغییرات، اصلاح شود. خوشبختانه این لایحه مراحل قانونی خود را طی کرده است که امیدواریم با تصویب آن فضای مالکیت معنوی نویسندگان داخلی و خارجی تامین شود.

صالحی همچنین درباره اقدامات دولت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه کاغذ گفت: یکی از رویکرد‌های دولت آقای روحانی ثبات نرخ ارز بوده است، زیرا ثبات نرخ ارز کمک می‌کند که بازار تولید و توزیع، مبنای روشنی داشته باشد. یکی از همتهای آقای روحانی تک‌نرخی نگه داشتن نرخ ارز بود که تا قبل از بهمن ماه سال گذشته با پیگیری‌های مستمری که در این حوزه انجام شد، بسیار موفق بودند.

وی ادامه داد: اتفاقی که با بدعهدی در موضوع برجام رخ داد و آمریکا از برجام خارج شد، شرایط کشور را تغییر داد. در این شرایط آقای روحانی باید بین بد و بدتر انتخاب می‌کرد، زیرا چند نرخی شدن نرخ ارز موجب ایجاد رانت در کشور می‌شد. از سوی دیگر جنگ روانی و اقتصادی آمریکا نیز موجب شد تا شرایط کشور تغییر کند. با دو نرخی شدن نرخ ارز، در نخستین گام وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی کاغذ را در لیست کالا‌های اساسی قرار داد تا از این طریق صنعت نشر چندان صدمه نبیند.

صالحی با اشاره به تشکیل کارگروه کاغذ در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: در شهریور ماه کارگروه کاغذ تشکیل شد و در این کارگروه هم نهاد‌های موثر دولتی مانند بانک مرکزی، گمرک و وزارت صنعت، معدن و تجارت حضور دارند و هم منتفعان کاغذ مانند صنف‌های مختلف صنعت نشر و روزنامه حضور دارند تا از ایجاد رانت و سودجویی جلوگیری شود.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بیان کرد: تقاضا‌های افراد در این کارگروه بحث می‌شدند و بعد از تصویب، مراحل خود را طی می‌کرد و تاکید داشتیم تا در این مسیر مجموعه‌های مختلف حضور داشته باشند تا موجب شود احتمال رانت‌خواری به حداقل برسد. وقتی صنوف مختلف در چنین کارگروهی حضور داشته باشند، این وضعیت ایجاد می‌شود. مجموعه مصوبات در کارگروه، موجود است. در مراحل بعدی هم خوشبختانه سامانه‌ای برای این منظور شکل گرفت. مجموع کسانی که درخواست کاغذ دارند، در این سامانه موجود است و شفافیت در مصوبات وجود دارد.

وی یادآور شد: نمی‌خواهم بگویم که مشکل نداریم، ولی از بحران خارج شده‌ایم و در آینده نیز بحران نخواهیم داشت. تلاش می‌کنیم این فضا حداکثری شود و امیدوارم منابع تأمین ارز نیز از ما پشتیبانی کنند تا مشکلی در این حوزه نداشته باشیم.

 

رئیس کمیسیون طلا و جواهر از کاهش ۲۰ درصدی نرخ طلا و سکه در یک هفته گذشته و ادامه این روند نزولی خبر داد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از همشهری رئیس کمیسیون طلا و جواهر از کاهش ۲۰ درصدی نرخ طلا و سکه در یک هفته گذشته و ادامه این روند نزولی خبر داد.

محمد کشتی‌آرای این تغییرات را بیشترین مقدار کاهش در چند وقت اخیر دانست و افزود: امروز قیمت سکه به ۳ میلیون و ۵۷۰ هزار تومان، نیم‌سکه به ۱ میلیون و ۸۷۰ تومان، ربع‌سکه به یک میلیون و ۵۰ هزار تومان و سکه یک‌گرمی نیز به ۶۵۰ هزار تومان رسیده است.

وی با اشاره به افزایش ۱۰دلاری هر انس­ طلا در بازار جهانی گفت: با وجود افزایش قیمت جهانی طلا ، اما در بازار داخلی امروز هم شاهد کاهش قیمت‌ها­ بوده‌ایم.

کشتی‌آرای با بیان اینکه هر گرم طلای ۱۸عیار امروز ۳۴۰ هزار تومان عرضه شده است ادامه داد: کاهش نرخ ارز ، کاهش تقاضا، فعالیتهای انجام‌شده بانک مرکزی و انتشار اخبار جمع‌آوری دلالان خیابانی،­ دلیل کاهش قیمت طلا بوده است.

رئیس کمیسیون تخصصی طلا و جواهر با ابراز اینکه هم‌اکنون تعداد فروشندگان از خریداران پیشی گرفته است گفت: حباب سکه امروز به کمتر از ۳۰۰ هزار تومان رسیده که کاهش تقاضا برای خرید سکه دلیل آن است.

وی اضافه کرد: به‌نظر می‌رسد این کاهش ادامه‌دار است.

 

عضو کمیته حل بحران کاغذ می‌گوید قیمت‌هایی که به عنوان قیمت کاغذ وارد کشور می‌شود و نرخ‌هایی که برای آن ارز گرفته شده، بالاتر از نرخ جهانی کاغذ اعلام شده است.

 به گزارش چاپ ونشر به نقل از خانه ملت؛ سید احسان قاضی‌زاده با اشاره به وضعیت بازار کاغذ گفت: در حال حاضر هم مصرف کننده با نرخ ارز آزاد، کتاب می‌خرد و هم واردات کاغذ با ارز 4200 تومانی انجام می‌شود و در این میان مشخص نیست این منفعت به حساب و جیب چه کسی می‌رود.

نماینده مردم فریمان، سرخس، بخشهای احمدآباد و رضویه در مجلس شورای اسلامی گفت: در حال حاضر کتاب بیش از حد گران است؛ ضمن آنکه قیمت کنونی باعث افت تیراژ کتب در حد 100 یا 200 نسخه یا به صورت کپی شده که نکته خوبی نیست.

 

ناشران کوچک بیشتر متضرر می‌شوند

وی همچنین در این باره که آیا ناشران خصوصی در چنین شرایطی بیشتر متضرر می‌شوند، توضیح داد: الزاما ناشران خصوصی خیر؛ اما ناشران کوچک‌تر و مطبوعات با تیراژ کمتر قطعا متضرر می‌شوند زیرا باید کاغذ خود را از دست دوم و سوم خریداری کنند.

قاضی‌زاده در خصوص فعالیت موسسات مطبوعاتی نیز توضیح داد: یکی دو موسسه مطبوعاتی در میان سایرین، واردکننده و توزیع‌کننده شدند که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی این نقش را به آنها سپرده و بقیه مصرف‌کننده هستند که موجب اعتراضاتی شده و معتقدند نیازی به این کار نیست زیرا  خودشان می‌توانند کاغذ مورد نیاز را وارد کنند.

 

مجهول الهویه بودن بعضی شرکت‌های دریافت‌کننده ارز کاغذی مبهم است

عضو کمیسیون فرهنگی مجلس درباره وضعیت روزنامه‌ها در شرایط کنونی ادامه داد: برخی از روزنامه‌ها به دلیل مشکلات حوزه کاغذ در حد اعلام وصول چاپ می‌شوند؛ تیراژ آنها افت محسوس داشته و یکی دو تا هم در این مدت منتشر نشده است.

وی همچنین درباره مجهول الهویه بودن بعضی شرکت‌ها که ارز کاغذ دریافت کردند، توضیح داد: این بحث برای ما هم مبهم بود؛ دعوایی بین این دو وزارتخانه است که باید شفاف شود و ابهامات آن هنوز رفع نشده است.

 

اختلاف 80 تا 120 دلاری در قیمت هر تن کاغذ مطبوعاتی با نرخ جهانی

قاضی‌زاده همچنین اعلام کرد: قیمت‌هایی که به عنوان قیمت کاغذ وارد کشور می‌شود و نرخ‌هایی که برای آن ارز گرفته می‌شود، بالاتر از نرخ جهانی کاغذ است؛ مشاهده شده هر تن کاغذ مطبوعات که در نرخ جهانی850 دلار است اکنون با نرخ‌های 930 تا 950 و حتی 1070 دلار وارد کشور شده است که این عدد برای ما مبهم است.

عضو کمیته حل بحران کاغذ در پاسخ به این سوال که آیا کاغذی که وارد کشور شده توزیع شده است؛ گفت: همه این موارد نیاز به بررسی دارد؛ وقتی برای کالایی چند نرخ وجود دارد و ایجاد فاصله قیمتی می‌کند، برای هر فرد یا شرکتی وسوسه‌انگیز است و آن فاصله قیمتی ممکن است اختلافات مختلفی را رقم زند.

 

دبیر انجمن ناشران الکترونیک با بیان اینکه نشر الکترونیک مکمل نشر مکتوب به شمار می‌آید، گفت: در این شرایط نشر الکترونیک می‌تواند برای ماارزآوری داشته باشد زیرا ایرانیان و فارسی‌زبان‌های زیادی در دنیا وجود دارند که علاقه‌مند هستند که از کتاب‌های الکترونیک استفاده کنند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل ازایبنا، حسن احمدی؛ دبیر انجمن ناشران الکترونیک درباره لزوم  توجه به نشر الکترونیک، گفت: در شرایط کنونی اقتصاد و وضعیت فعلی جامعه، بد نیست به نشر الکترونیک نگاهی دوباره داشته باشیم، زیرا نشر الکترونیک نیاز جامعه ما است و باید به عنوان یک گوشزد در حوزه نشر جدی گرفته شود.

وی افزود: ما در کشورمان ویژگی‌های خاصی داریم که منحصر به فرد است و می‌توانیم به راحتی از این ویژگی‌ها برای رونق دادن به حوزه کتاب و کتابخوانی استفاده کنیم اما در این زمینه هم مسئولان و هم ناشران نسبت به این موضوع بی‌توجهی می‌کنند.

احمدی با اشاره به وضعیت نرخ ارز و کمبود کاغذ و اتفاقات پیرامون آن، ادامه داد: ما پتانسیل‌هایی در کشور داریم که می‌توانیم با تکیه بر آن‌ها بحران موجود در صنعت نشر را کنترل کنیم، به دلیل ارزان‌ بودن هزینه تولید نسبت به کتاب کاغذی ویژگی‌ بسیار خوبی در نشر الکترونیک هست که متاسفانه از آن استفاده نمی‌کنیم.

وی ایجاد اشتغال را یکی دیگر از ویژگی‌های نشر الکترونیک دانست و گفت: ما به لحاظ فناوری در حوزه آی‌ تی حرف‌های زیادی در دنیا برای گفتن داریم، اما در عین حال می‌بینیم که بسیاری از جوان‌های ما بیکارند. معتقدم اگر ناشران و سیاست‌گذاران کلان جامعه به سمت نشر الکترونیک و تولید اثر در این زمینه حرکت کنند، کارآفرینی بزرگی برای نسل جوان ایجاد خواهد شد.

وی تاکید کرد: البته اگر ناشران ما در زمینه کتاب و کتاب‌خوانی پتانسیل‌هایی در کشور داریم که می‌توانیم با تکیه بر آن‌ها بحران موجود در صنعت نشر را کنترل کنیم

احمدی با بیان اینکه در کشور ما از ظرفیت‌های فضای مجازی استفاده نمی‌شود، عنوان کرد: مقام معظم رهبری شورای فضای مجازی ایجاد کرده‌اند تا متولی فضای مجازی باشد و تاکیدات مکرر دارند که در این فضا حرکت کنیم. زمانی که  ایشان در جایگاه رهبری چنین شورایی را ایجاد می‌کند نشان‌دهنده اهمیت و ظرفیت این فضا است اما بسیاری از دست‌اندرکاران این حوزه از آن غفلت می‌کنند.

به گفته وی، یکی از بخش‌های فضای مجازی، نشر الکترونیک است که از فضای آن به درستی در جامعه ما استفاده نمی‌شود.

 

مزایایی که دیده نمی‌شود

وی در بخش دیگر صحبت‌های خود با اشاره به مزایای نشر الکترونیک توضیح داد: مکمل بودن نشر الکترونیک در کنار نشر سنتی یکی از مزایای آن است، برخی بر این باورند که ما هر موقع از نشر الکترونیک صحبت می‌کنیم یعنی نشر مکتوب را کنار بگذاریم در حالی که هیچ وقت در دنیا چنین اتفاقی رخ نمي‌دهد بلکه می‌تواند به عنوان یک مکمل باشد.

احمدی ادامه داد: اگر بخواهیم سرانه کتاب‌خوانی را در کشور بالا ببریم، یکی از راهکارهای آن حرکت به سمت نشر الکترونیک است. در شرایط فعلی که مواد اولیه تولید کتاب به شکل مکتوب با افزایش بی‌سابقه روبه‌رو شده است، مي‌توان از نشر الکترونیک به عنوان یک فرصت استفاده کرد.

دبیر مجمع ناشران الکترونیک با اشاره به احتمال افزایش قیمت کتاب به دلیل افزایش بهای مواد اولیه آن، گفت: در این برهه به زودی شاهد افزایش قیمت کتاب و به‌تبع؛ افزایش هزینه‌های مختلف تولید آن خواهیم بود و زمانی که این اتفاق بیفتد، سرانه مطالعه کاهش پیدا می‌کند؛ زیرا در شرایط اقتصادی فعلی، کتاب از سبد خانواده‌ها حذف می‌شود.

وی یادآور شد: در این میان نشر الکترونیک می‌تواند جایگزین و کمک‌رسان اگر بخواهیم سرانه کتابخوانی را در کشور بالا ببریم، یکی از راهکارهای آن حرکت به سمت نشر الکترونیک است

نشر مکتوب به شمار بیاید اما متاسفانه نسبت به این موضوع از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ناشران و دیگر مجموعه‌ها بی‌توجهی می‌شود.

 

نشر الکترونیک و فرصت‌های شغلی

احمدی با بیان اینکه فضای مجازی از جمله نشر الکترونیک، یکی از بهترین موقعیت‌های ایجاد فرصت‌ شغلی است، عنوان کرد: طبق بررسی‌هایی که از نشر الکترونیک در آفریقا، چین، آمریکا، اروپا و کشورهای عربی انجام شده است، در آفریقا فقر محتوایی دارند، اما در اروپا نسبت به نشر الکترونیک جهت‌گیری وجود دارد و کمتر استفاده مي‌شود. آمریکا شرایط بهتری دارد و اما چین از آمریکا شرایطش در نشر الکترونیک بهتر است.

به گفته وی، ما امروز محتوای بومی‌شده در همه حوزه‌ها را داریم و فرصتی است که جامعه ما باید امروز از آن استفاده کند، البته ما برای حرکت در این مسیر نیازمند فرهنگ‌سازی از سوی صدا و سیما، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و وزارت آموزش و پرورش هستیم تا به کمک هم بحث فرهنگ‌سازی در نشر الکترونیک را سر و سامان بدهیم.

وی تاکید کرد: اگر مدیران فرهنگی کشور می‌خواهند میزان سرانه مطالعه مردم افزایش پیدا کند ناشران داخلی باید از این جریان حمایت کنند. فکر می‌کنم اشتغال‌آفرینی خوبی تاکنون در این بخش انجام شده و می‌تواند بیشتر شود زیرا ما در این بخش مهارت‌های مختلفی را کنار هم قرار دادیم: کامپیوتر، نویسندگی، پژوهشگری، گرافیک و شبکه‌های اجتماعی که در کنار یکدیگر با کمک از نسل جوان به رشد آن کمک کرده‌اند.

وی همچنین درباره آینده نشر الکترونیک، گفت: ما در این سال‌ها شاهد افزایش نشر آنلاین و  تولید محتوا در بخش کتاب هستیم زیرا افراد در کوتاه‌ترین زمان با هزینه بسیار پایین می‌توانند با دانلود محتوا به نوشتارها دسترسی داشته باشند و از دردسر خرید کتاب به صورت حضوری خلاص شوند.

 

احمدی امکان فعالیت‌های دوسویه در حوزه نشر الکترونیک را از دیگر

در این سال‌ها شاهد افزایش نشر آنلاین و تولید محتوا در بخش کتاب هستیم زیرا افراد در کوتاه‌ترین زمان با هزینه بسیار پایین می‌توانند با دانلود محتوا به نوشتارها دسترسی داشته باشند

مزایای این حوزه دانست و گفت: ارتباط با خوانندگان از دیگر مزایای نشر الکترونیک است، در حالی که در زمینه کتاب‌های مکتوب کمتر چنین موضوعی پیش می‌آید که خریدار با ناشر یا نویسنده ارتباط بگیرد اما در نشر الکترونیک خواننده به راحتی می‌تواند به ناشر و نویسنده پیام بدهد و نظرات و دیدگاه‌های خود را به آن‌ها منتقل کنند.

وی یادآور شد: بهتر است برای اینکه جامعه کتابخوانی داشته باشیم در این مسیر حرکت کنیم و نشر الکترونیک را تقویت کنیم زیرا نشر الکترونیک می‌تواند برای ما ارزآوری داشته باشد، اکنون ایرانیان و فارسی‌زبان‌های زیادی در دنیا وجود دارند که قطعا علاقه‌مند هستند که از کتاب های ما استفاده کنند و چنین سایت‌هایی می‌تواند موجب ارتباط ما با کشورهای دیگر باشند و زمینه‌ای برای عرضه کتاب‌های ایرانی در عرصه‌های جهانی است.

 

بوکستان در هفته کتاب رونمایی می‌شود

احمدی همچنین درباره لزوم گستردگی سامانه فروش نشر الکترونیک در کشور، گفت: سامانه‌های فروش مختلفی اکنون در کشور  ایجاد شده که مدل‌های مختلفی دارند اما یکی از آن‌ها که به زودی وارد بازار می‌شود، سایت بوکستان است که یک سایت چند وجهی به شمار می‌آید و توسط بخش خصوصی و جمعی از ناشران الکترونیک راه‌اندازی شده است.

وی ادامه داد: قرار است از بوکستان در هفته کتاب رونمایی‌ شود و در آن بخش‌های مختلفی مثل کتابخانه الکترونیک پبش‌بینی شده است به طوری که همه افرادی که در شرابط فعلی نمی‌توانند کتاب خریداری کند، می‌توانند به این کتابخانه بروند و با کمترین هزینه کتاب مورد نظر خود را مطالعه کنند.

دبیر مجمع ناشران الکترونیک فروش کتاب الکترونیک را یکی دیگر از بخش‌های بوکستان معرفی کرد و گفت: بخش دیگر این سایت به فروش کتاب اختصاص دارد. کسانی که درخواست خرید کتاب الکترونیک دارند می‌توانند این آثار  را در قالب فایل پی‌دی‌اف خریداری کرده و دیگر نیازی نیست که درگیر ترافیک و مشکلات دیگر شوند و آنلاین می‌توانند کتاب خریداری کنند.

احمدی با بیان اینکه کتاب‌های صوتی دیگر بخش این سایت است، یادآور شد: در دنیای امروز کتاب‌ها به سمت صوتی شدن حرکت کرده‌اند، این بخش هم برای کودکان و نوجوان کاربرد دارد و هم برای بزرگ‌ترها که در حال رانندگی یا در منزل هستند می‌توانند از آن استفاده کنند.

 

در تاریخ معاصر، هیچ دولتی از افزایش نرخ ارز استقبال نکرده است و دولت دوازدهم نیز در این خصوص متفاوت از دولت‌های گذشته نیست. اینکه این روزها مطرح می‌شود که دولت برای جبران کسری بودجه‌اش سیاست افزایش نرخ ارز را در پیش گرفته، از اساس اشتباه است و بر پایه درکی نادرست از روابط سیاسی و اقتصادی در ایران بنا نهاده شده است.

درچاپ ونشر به نقل از دنیای اقتصاد، نرخ ارز و کسری بودجه ممکن است با یکدیگر هم‌حرکت باشند؛ در سال‌هایی که دولت با کسری بودجه مواجه می‌شود، شاید نرخ ارز هم افزایش ‌یابد. اما این هم‌حرکتی را نباید به‌صورت رابطه علّی تفسیر کرد و افزایش نرخ ارز را نتیجه سیاست دولت برای پوشش کسری بودجه دانست. در حقیقت، وابستگی اقتصاد ایران به درآمدهای نفتی است که منجر به ایجاد هم‌حرکتی میان نرخ ارز و کسری بودجه می‌شود. به‌دلیل رشد نقدینگی، همواره فشار تقاضا در داخل برای افزایش نرخ ارز وجود دارد. دولت نیز با عرضه ارز حاصل از فروش نفت این تقاضا را پاسخ می‌دهد و منابع به‌دست‌آمده را صرف مخارج جاری و عمرانی بودجه می‌کند. در دوره‌های فراوانی درآمدهای نفتی این ترتیبات به خوبی کار می‌کنند و گسستگی میان تورم و نرخ ارز مشاهده می‌شود. اما این سیاست از طریق وابسته کردن فعالیت‌های اقتصادی در داخل به منابع نفتی، بسترساز بحران‌های بعدی ارزی است.

کاهش درآمدهای نفتی مقدمه ایجاد بحران ارزی است؛ چه این کاهش به‌دلیل کاهش قیمت نفت یا کاهش صادرات در نتیجه تحریم نفت باشد. با کاهش درآمدهای صادراتی، عرضه ارز در بازار کاهش می‌یابد و تقاضای ارز ناشی از وابستگی به نفت باعث فشار افزایشی بر نرخ ارز می‌شود.

مسلما کاهش درآمدهای نفتی نیز به شکاف میان منابع و هزینه‌ها در بودجه (ایجاد کسری بودجه) منجر می‌شود. به‌رغم اینکه دولت‌ها در این شرایط با کسری بودجه مواجه هستند، باز هم نسبت به ارزان‌فروشی ارز اقدام می‌کنند؛ ولی محدودیت ذخایر خارجی امکان اثرگذاری بر نرخ‌های بازار را به آنها نمی‌دهد. در این شرایط است که اقتصاد جهش‌های شدید نرخ ارز و تورم‌های شتابان را تجربه می‌کند.

این سناریو بار دیگر در حال تکرار شدن است؛ زیرا در چند سال گذشته به جای کنترل رشد نقدینگی، مجددا بار کنترل تورم بر دوش بازار ارز نهاده شد. در ابتدا، بخت با سیاست‌گذاران یار بود و نرخ تورم به‌دلیل بالا بودن نرخ سود در شبکه بانکی و تثبیت بازار از طریق عرضه ارز کاهش یافت. این دوره باثبات شاید بهترین فرصت برای انجام اصلاحات ساختاری در نظام بانکی بود؛ اما این فرصت از دست رفت و شبکه بانکی بدون محدودیت نقدینگی جدید در اقتصاد خلق کرد. کاهش دستوری نرخ سود بانکی، پرداخت سپرده‌های موسسات غیرمجاز با تزریق پول و بی‌تفاوتی نسبت به انتظارات تورمی زمینه را برای بحران ارزی جدید مهیا ساخت.

راه‌حل بحران ارزی فعلی نه در اعمال محدودیت بیشتر در بازار ارز، بلکه در بازگشت به اصول سیاست‌گذاری پولی است. افزایش نرخ سود در چارچوب هدف‌گذاری تورمی به‌گونه‌ای که انتظارات عاملان اقتصادی را با شرایط اقتصادی هم‌جهت کند، تنها روشی است که می‌تواند دستیابی به موفقیت را تضمین کند. بدون استفاده از توانمندی سیاست‌گذاری پولی هر اقدامی برای تثبیت اقتصاد ـ و بازار ارز ـ شانسی برای موفقیت نخواهد داشت./ محمود امینی