تاسیس فروشگاه‌های زنجیره‌ای کتاب توسط ناشران همفکر

  • شنبه, 21 ارديبهشت 1398 ساعت 09:10
  • منتشرشده در نشر

جلسه بررسی تجربه تأسیس کتاب فروشی‌های زنجیره‌ای، مطالعه دوره ای و پاتوق کتاب با حضور مسعود پیرمرادیان، مدیرعامل دفتر نشر معارف، در غرفه مجمع ناشران انقلاب اسلامی برگزار شد.

 پیرمرادیان ضمن بررسی مشکلات پیش روی فروشگاه های کتاب گفت: وقتی عمده موانع و مشکلات صنعت نشر را بررسی و اولویت بندی می کنیم، به ضعف بازار نشر پی می بریم. عمده مشکل صنعت نشر، مشکل بازار است. کتاب های زرد و ضعیف عرصه را برای بروز و ظهور کتاب های خوب کم می کنند. مشکل دیگر، ناشران ضعیف هستند که ماهیت انتشاراتی ندارند یا هدف اصیل و بادوامی در حوزه نشر برای خودشان تصور نکرده اند. مثل اینکه یک موسسه محتوایی تولید کرده و با یک رویکرد غیرحرفه ای وارد صنعت نشر شده است. مشکل دیگر دسترسی ضعیف مردم به کتاب است. معتقدم مشکل نشر، نداشتن دسترسی مخاطب به محصولات است. اگر رویکرد فرهنگی نمایشگاه را بررسی کنیم، می بینیم برخی از ناشران با یک پروپاگاندای خوب و مثبت خود را در معرض دید مردم قرار می دهند.

وی افزود: درست است که ما در حوزه کتابخوانی ضعف فرهنگی داریم؛ چون مدت کمی است که مردم ما توان و قدرت مطالعه یا قابلیت کتابخوانی را کسب کرده اند. قبل از انقلاب سواد کشور خوب نبود. اقلیتی از مردم توان علمی داشتند تا به مطالعه روی آورند. البته ناشران قبل از انقلاب هم خیلی محدود بودند. در حال حاضر جامعه ما مستعد کتابخوانی است. اقبال مردم به کتاب جدی است؛ اما با مشکل نبود دسترسی مواجه هستیم. یکی از راه های حل این مشکل، راه اندازی شبکه های توزیع کتاب و فروشگاه های کتاب است. جمع کردن محصولات متکثر و متنوع در یک فروشگاه ساده و معمولی کار مشکلی است. به نظرم اگر کتابفروشی ها به صورت مجموعه ای و زنجیره ای شروع به کار کنند، قدرت عملیات بهتری خواهند داشت. مثلاً در حوزه اطلاع رسانی، یک کتابفروشی به تنهایی از عهده تبلیغات بازاریابی برنمی آید. به علت تنوع و کثرت محصول، کار پرهزینه و وقت گیری خواهد داشت؛ ولی فروشگاه های زنجیره ای با هویت کلانی که دارند، این کار برایش مقرون به صرفه است.

پیرمرادیان تصریح کرد: در حوزه اطلاع رسانی، یک کتابفروشی به تنهایی از عهده تبلیغات و بازاریابی برنمی آید. همچنین به علت تنوع موضوعی کتاب، ویترین سازی و صحنه آرایی کتابفروشی پرهزینه خواهد بود. واقعاً یکی از راهکارهای تقویت بازار کتاب کشور و صنعت نشر، روی آوردن به تاسیس کتابفروشی در قالب فروشگاه های زنجیره ای است.

پیرمرادیان با اشاره به تجربه موفق تاسیس فروشگاه های زنجیره ای پاتوق کتاب گفت: تجربه ما در تاسیس فروشگاه های زنجیره ای به سال نود در شهرهای تهران و قم برمی گردد. ما در این فروشگاه ها فقط کتاب های نشر معارف را عرضه نمی کردیم؛ اما جلوی سردر فروشگاه عنوان نشر معارف را نوشته بودیم. بعد از مدتی حس کردیم باید این عنوان را عوض کنیم و از یک عنوان جوان پسند استفاده کنیم. این طور شد که عنوان پاتوق کتاب را انتخاب کردیم. از یک طراحی و نشان تجاری هم استفاده کردیم. تا اینکه دیدیم کسب و کار فروشگاه رشد داشته و بر همین اساس، این تجربه را به افرادی که در جبهه انقلاب فعال بودند پیشنهاد دادیم. سال 92 اولین فروشگاه مشهد را در خیابان بهجت راه انداختیم. یک سال صبر کردیم تا نتیجه و بازخورد مثبت از آن دریافت کنیم. من صاحب نظرانی چون حجت الاسلام پناهیان، محمدیان و ... را برای بازدید از این فروشگاه دعوت کردم و با نظر مثبت آنها مواجه شدیم.

مدیرعامل نشر معارف بیان کرد: در مرحله ای از کار، ما کتاب را به صورت امانت به پاتوق ها می دادیم و هزینه ها را بعد از فروش با دفتر مرکزی تصفیه می کردند. حُسنی که این کار داشت، این بود که امکان دسترسی کتابفروش و مشتری به کتاب آسان می شد. اما هزینه های زیادی می خواست؛ چون سرمایه نقدی برای خرید لازم بود و اینکه متوجه شدیم در سفارش کتاب عدم هوشمندی رخ می دهد و کار را برای کتابفروش سخت می کند. به همین دلیل به این نتیجه رسیدیم که این مورد را متوقف کنیم. در حال حاضر پاتوق کتاب، کتب امانی را در حد پنج جلد به مراکز فروش خود می دهد. حسنی که این کار دارد این است که کتابفروش برای ثبت سفارش ها دقیق تر عمل می کند.

دفتر نشر معارف فقط به عنوان سهامدار یک سوم سهام را در اختیار دارد و تا جایی که ضرورت دارد، به مدیران مراکز فروش کمک می کند. سهامداران اصلی کتابفروشی ها خود صاحبان پاتوق هستند. نشر معارف به عنوان سهامدار اصلی پاتوق کتاب فقط در تایید هیئت مدیره نقش دارد. دو سالی می شود که عمده اختیارات پاتوق ها را به خود نمایندگی ها واگذار کرده ایم.

این فعال حوزه نشر و کتاب افزود: من اگر بخواهم در حوزه کتاب یک مدل خوب و انتزاعی مطرح کنم، تجمیع ناشرانی است که از لحاظ محتوایی با یکدیگر قرابت معنایی دارند. مثلاً در حوزه کودک یا آموزشی می توان محصولاتی را که مکمل یکدیگر هستند به اجماع رساند. در این مدل ناشرانی که همفکری و همسویی دارند، می توانند با همکاری یکدیگر یک فروشگاه زنجیره ای را تاسیس کنند. همفکری باعث می شود فروشگاه های زنجیره ای بخش عمده توزیع کتاب های ناشران صاحب سهام را انجام دهد. این از مشکلات عمده کتابفروشی ها است که نمی توانند در بلند مدت روی کار خود تمرکز کنند و تغییر کاربری می دهند.

مدیرعامل نشر معارف به شرایط تاسیس فروشگاه های پاتوق کتاب اشاره کرد و گفت: برای راه اندازی پاتوق کتاب باید ببینیم که در آن شهرستان شعبه دیگری وجود نداشته باشد. با بررسی توان مالی و دیگر شرایط، ما در دفتر مرکزی پاتوق کتاب به تاسیس این پاتوق کمک می کنیم.

عمده کارکرد دفتر مرکزی برای مراکز فروش پاتوق، نقش مشاوره و راهنمایی است. اگر فروشگاهی کتب اشتباهی را انتخاب کند یا به سراغ کتاب های خوب نرود، به آن مرکز توصیه های لازم را می کنیم. من اعتقاد دارم فروشگاه های زنجیره ای با یک مغز متفکر مرکزی می توانند دارایی های ملموس فوق العاده ای در میان مدت و بلند مدت برای صاحبان به ارمغان بیاورند؛ کارکردی که فروشگاه های تک فروشی از آن بی بهره اند.

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)