ضعف بسته بندی و بازارسازی جهانی، صادرات را از استان می گیرد

 

محمدرضا طاهری: تولیدکنندگان فارس بدون تحلیل و نیازسنجی بازار و خلاقیت و نوآوری، کالا را تولید می کنند و در برخی از مواقع کالا مازاد بر مصرف تولید و در بازار داخلی و خارجی با شکست مواجه می شود.

 

دبیر کارگروه ساماندهی هیئت ها و نمایشگاه هایاتاق بازرگانی شیراز گفت: باوجود کیفیت بسیار مناسب کالاهای فارس در بازارهای جهانی، ضعف اصلی صادرات در استان، نامناسب بودن بسته بندی و بازارسازی است که برخی از بازارهای صادرکنندگان را با مشکل روبرو کرده است.

به اعتقاد کارشناسان، بسته‌بندی مهم‌ترین ویترین یک محصول برای جذب مشتری است و اگر در بازارهای جهانی بسته‌بندی مناسبی نداشته باشد، چندان مورد توجه قرار نمی‌گیرد.

سالانه ۲۵ تا ۳۰ درصد محصولات کشاورزی در کشور به دلیل نبود صنایع بسته‌بندی اصولی، استاندارد و مدرن به ضایعات تبدیل می‌شوند و کشور از این راه بیش از ۱۰ میلیارد دلار خسارت متحمل می‌شود.

به عنوان مثال استان فارس در تولید اغلب محصولات باغی و کشاورزی از جمله خرما همواره در جایگاه برتر کشور قرار داشته، ولی کمبود جدی در زمینه بازاریابی و توسعه صنایع تبدیلی موجب شده تا کشاورزان و باغداران این استان همواره از نعمت ارزش افزوده محصولات خود بی بهره بمانند.

نخلداران کازرون که مرغوب ترین خرمای استان را پرورش می دهند، می گویند: خرمای فارس بدلیل مرغوبیت و منحصر بفرد بودن برخی ارقام مورد توجه اغلب کشورهاست وبرخی صادر کنندگان کشورهای همسایه، خرمای فارس را به صورت کلی خریداری کرده و پس از بسته بندی های شکیل با برندهای ایرانی به کشورهای اروپایی صادر می کنند.

بعد از اینکه کشورهای همسایه قطر با این کشور قطع رابطه کرده و واردات به قطر دچار مشکل شد، ایران و ترکیه به سرعت صادرات کالا به این کشور را آغاز کردند؛ اما تنها در مدت کوتاهی ترکیه از ایران سبقت گرفت و توانست بازار قطر را در دست بگیرد. این اما پایان ماجرا نبود؛ تیر ماه امسال هماهنگ کننده نمایشگاه های کشور قطر در نشستی با فعالان اقتصادی فارس از تولیدکنندگان استان خواست تا «وضع بسته بندی کالاهای ارسالی خود به قطر را ارتقا دهند».

جابر عبدالله المنصوری در این جلسه بی توجهی به کیفیت بسته بندی محصولات  را موجب از دست رفتن بازارهای صادراتی ایران دانست و گفت: قطر یک کشور کوچک با مصرف زیاد است، به طوری که واردات به این کشور از همه کشورها انجام می شود و مردم این کشور به دنبال استفاده از کالا های لوکس و به صورت دائم هستند.

* تولیدکنندگان بدون خلاقیت و نوآری کالا تولید می کنند

رضا سرابی دبیر کارگروه ساماندهی هیئت ها و نمایشگاه های اتاق بازرگانی شیراز معتقد است ما در بخش صادرات کشور مشکلات مهمی از جمله مباحث فرهنگی و آموزشی اقتصادی، موازی کاری هایفراوان و عدم انجام کارتیمی روبرو هستیم که این موضوع از دلایل ضعف ما در بخش صادرات است.

وی می گوید: محصولات استان  به لحاظ کیفیت با کالاهای کشورهای دیگر قابل رقابت و حتی در برخی از کالاها بیشتر است، اما به دلیل عدم بسته بندی مناسب، نمی توانند در فضای رقابتی در بازارهای جهانی جایگاه خود را به دست بیاورند.

سرابی با بیان اینکه اگر محصولات باغی و کشاورزی ما با بسته بندی مناسب صادر شود، می توانیمصادرات به بازارهای بیشتری را داشته باشیم، گفت: تولیدکنندگان ما بدون تحلیل و نیازسنجی بازار و خلاقیت و نوآری کالا را تولید می کند که در برخی از مواقع کالا مازاد بر مصرف تولید می شود و در بازار داخلی و خارجی با شکست مواجه می شود در حالی که صادرات تنها مبادلات اقتصادی و تجاری نیست بلکه ما فرهنگ غنی خودمان را نیز صادر می کنیم.

*بخش دولتی توجهی به صادرات ندارد

دبیر کارگروه ساماندهی هیئت ها و نمایشگاه های اتاق بازرگانی گفت: متاسفانه فعالان بخش خصوصی استان از امکانات اتاق بازرگانی و تشکل ها در استان استفاده نمی کنند، در صورتی که این فرصت ها می توانند حامی های خوبی برای بخش خصوصی باشند.

وی با بیان اینکه در بخش صادرات دو مشکل عمده دولتی ها و بخش خصوصی وجود دارد، اظهارداشت: بر این باوریم که هرگونه تولیدی که بر اساس صادرات شکل نگیرد، غلط است و متاسفانه بخش دولتی ما سالهاست فقط بر تولید برای تامین بازار داخل فعالیت می کند و توجهی به صادرات ندارد و این تفکری اشتباه است.

سرابی بیان کرد: در تمام کشورهای دنیا صادرکننده و بحث صادرات مورد حمایت است و با آن به طور ویژه برخورد می شود، اما در کشور ما حمایت های مناسبی از صادرات و فعالان این بخش انجام نمی شود و تنها سالیانه به یک برنامه و دادن یک لوح به برخی از فعالان بسنده می شود که شایسته نیست.

وی با اشاره به مشکل بخش خصوصی نیز گفت: بخش خصوصی هم مشکلاتی از جمله عدم استفاده از مشاوره تخصصی و عدم فرهنگ سازی آموزشی صادراتی در عرصه صادرات دارد. سرابی اضافه کرد: در صادرات تبلیغات، بازاریابی و بازارسازی بسیار حائز اهمیت است و باید مورد توجه فعالان بخش صادرات استان قرار گیرد.

*9 کشور به عنوان اولویت صادرات استان

وی ادامه داد: امسال در این کارگروه هفت کشور از جمله کنیا، مجارستان، تونس، عراق، گرجستان، چین، افغانستان، روسیه، عمان، اندونزی و یک کشور اروپایی برای حضور بازرگانان و تجار استان فارس هدف گذاری شده است که به هیئت تجاری استان اعزام خواهند شد.

وی افزود: امسال بازار 9 کشور به عنوان اولویت برای صادرات استان فارس انتخاب شده است که در نیمه دوم امسال پنج هیئت تجاری اقتصادی به کشورهای هدف اعزام می شود که اعزام هیئت تجاری از استان بر اساس توجیه اقتصادی بازارهای هدف کشورها انجام می شود.

سرابی بیان کرد: در بخش صادرات خودمان را محدود به کشورها و بازارها نکرده ایم بلکه هدف ما حضور پایدار صادرکنندگان استان در بازارهای بین المللی است که برای تحقق این مهم مسیر حرکت بخش صادرات استان را ترسیم کردیم.

وی اظهارداشت: برای مشخص کردن نقشه حرکت صادرات پایدار استان مزیت های فارس در حوزه تولید کالا و خدمات شناسایی و با نیازهای کشورهای هدف تطبیق داده شد. به عنوان مثال ما در کشورهای اروپایی در حوزه میوه و تره بار شانس کمتری برای حضور موفق در بازار داریم، لذا در این کشورها نمایشگاه نخواهیم داشت.

عضو کارگروه تسهیل صادرات استان فارس اضافه کرد: این کشورهای هدف با حضور کارشناسان اقتصادی، تشکل های صادراتی، خوشه ها، کارشناسان بخش دولتی، استانداری، سازمان صنعت- معدن و تجارت، شهرک صنعتی، شرکت نمایشگاه های بین المللی و تجار فعال استان شناسایی شده است که بر روی برخی از بازارهای کشورها به صورت ویژه تمرکز، آسیب شناسی و نیازسنجی کردیم.

سرابی با بیان اینکه فارس ظرفیت های منحصر به فردی در سطح کشور از جمله در بخش فرش، شیرین بیان و عرقیات دارد که با عرضه آنها به جهان حرف برای گفتن دارد، ادامه داد: در واقع هدف گذاری ها در حوزه صادرات استان بر اساس نقاط قوت و پتانسیل های استان در بخش های کشاورزی و باغداری، گیاهان دارویی، خدمات فنی و مهندسی، خدمات گردشگری، صنعت سیمان، پتروشیمی، خدمات پزشکی و توریست درمانی انجام شده است.وی تصریح کرد: بر این باوریم نمایشگاه ها یکی از دروازه های ورود به بازارهای جهانی است که تلاش ما در اتاق شیراز بهره گیری مناسب از این فرصت ها برای پویایی بیش از پیش بخش خصوصی استان فارس است.

 *بازارهای مهم برای تجار فارس

سرابی افزود: حضور در بازار کشور عمان یکی از اولویت های ماست که این حضور می تواند یک بازار دائمی و دروازه ورود تجار استان به بازار کشورهای آفریقایی باشد.

وی گفت: صادرات به کشورهای قطر، هندوستان و پاکستان نیز می توانند مقاصد پربار و دائمی برای صادرات و ارائه خدمات تجار ما در زمینه های مختلف پتروشیمی و مشتقات نفتی، خرما و محصولات کشاورزی باشد. مدیر عامل شرکت مدیریت صادرات در استان فارس بیان کرد: کشور ما و عراق مشترکات زیادی از جمله مباحث فرهنگی و مذهبی داریم که می تواند زمینه ساز فعالیت های اقتصادی دائمی و ماندگار باشد و بر این باورم بازار کشور عراق بسیار مناسب برای تجار و بازرگانان ما بود اما در این بازار کارهای خوبی انجام نشده است.

او اظهارداشت: بازار عراق باید برای بازرگانان و صادرکنندگان ما مهم باشد زیرا عراق یک کشور مصرف گراست و مردم آن کشور علاقه مند به ایران و مردم ما هستند و این درحالی است که حضور خوب ما در بازار عراق، می تواند موجب حضور موفق ما در بازار کشور سوریه نیز باشد.

سرابی اضافه کرد: کشورهایی مانند عراق و سوریه به دلیل برخورداری از پتانسیل و برنامه هایمذهبی می تواند بازارهای خوب و دائمی برای صادرکنندگان ما باشد که باید در این زمینه برنامه ریزی بلند مدت داشته باشیم.

* پیشنهاد برای مدیریت ارشد استان

 وی ادامه داد: ما در بسیاری از حوزه ها در استان نیاز به رشد نداریم، بلکه نیاز به تحول و کار انقلابی داریم؛ لذا برای توسعه و تحول در استان نیازمند حرکت واحد و یکپارچه همه مسئولان و دستگاه ها و نهادها در خصوص پنج کشور انتخاب شده برای صادرات استان هستیم.

دبیر کارگروه ساماندهی هیئت ها و نمایشگاه هایاتاق بازرگانی شیراز عنوان کرد: هدف همه فعالان بخش خصوصی و دولتی استان توسعه تجارت است و با توجه به کار کارشناسی صورت گرفته برای انتخاب پنج کشور هدف ، همه تلاش ها در استان برای رسیدن به نقطه مشخص شده، معطوف شود. سرابی گفت: با تاکید مدیریت ارشد استان باید همه واحدها و هزینه های استان باید بسیج شوند تا برنامه های کارشناسی شده اجرایی و در این میان از موازی کاری ها پرهیز و برنامه جدیدی تعریف نشود.

*  فعالیت های هیجان زده و آنی در بازار و بخش اقتصادی مناسب نیست

عضو کارگروه تسهیل صادرات استان فارس ادامه داد: نوعی مدیریت با عنوان «مدیریت کله پاچه ای» به معنای تصمیم گیری شب و اجرا در صبح توسط مسئولان، در سیستم دولتی شکل گرفته است و به دنبال این نوع مدیریت شاهد کارهای بدون مطالعه و نیازسنجی هستیم.

وی گفت: متاسفانه در سیستم دولتی به دلیل عمر کوتاه مدیران، انجام کارهای مطالعاتی و مشاوره ای انجام نمی شود و در نهایت سیاست ها کوتاه مدت و کم اثر است که این یکی از ضعف های ما در مدیریت صحیح منابع است.

سرابی با بیان اینکه این تفکر دولتی یک آفت در حوزه اقتصاد است، افزود: فعالیت های هیجان زده و آنی در بازار و بخش اقتصادی مناسب نیست و این تفکر بخش دولتی، گرفتارهایی را برای بخش خصوصی استان ایجاد کرده است.

او بیان کرد: وظیفه دولت نیازسنجی نیازهای بازرگانان ما و بازارهای جهانی است که متاسفانه اطلاعات قرار داده شده به تجار بر اساس شناخت دقیق، کاربردی و به روز نیست که در صورت آسیب شناسی دقیق بخش خصوصی می تواند با کمترین آزمون و خطا در بازارهایی که تاکنون حضور پررنگی نداشته باشد، فعالیت کند.

* فعالیت سه شرکت مدیریت صادرات در فارس

سرابی اظهار داشت: در حال حاضر سه شرکت مدیریت صادرات در استان فارس فعال است؛ رسالت این شرکت ها مشخص کردن مسیر صادرات شامل مطالعات، مشاوره، مطالعه بازار و اجرای مباحث مربوط به صادرات بر اساس قوانین داخلی و بین المللی است.

وی ادامه داد: این شرکت ها فرصت مناسبی برای فعالان اقتصادی استان و کاهش آسیب ها در حوزه صادرات است و می طلبد که تولیدکنندگان ما در استان از این ظرفیت ها استفاده کنند.

او افزود: متاسفانه تاکنون فرهنگ مراجعه به این شرکت ها در استان جا نیفتاده است که این فرصت هابرای فعالان بخش خصوصی یک فرصت استثنایی است.

 

منبع: افسانه

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
  • آخرین ویرایش در یکشنبه, 07 آبان 1396 ساعت 09:14
  • اندازه قلم