بستهبندی ایران با توجه به پتانسیلهای موجود از توانمندیهای کافی در چند سال گذشته برخودار است.

امیر کشانی مدیرعامل چاپ و بستهبندی نفیس ماتریس در مصاحبهای با چاپ و نشر با اشاره به توانمندی صنعت بستهبندی در داخل کشور گفت: در حال حاضر این امکان وجود دارد تا هر آنچه که در داخل کشور همچون مواد غذایی، پوشاک، لوازم خانگی و... تولید میشود با بستهبندی مناسب به بازار عرضه شود. به بیان بهتر در مقولهی بستهبندی با توجه به پتانسیلهای موجود از توانمندیهای کافی برخورداریم. در چند سال گذشته توانستهایم همگام با پیشرفت تکنولوژی، صنعت بستهبندی را در داخل ایران ارتقا دهیم و در بسیاری از زمینهها به خودکفایی رسیدهایم. در بخشهایی چون پلاستیک، فلز، کاغذ و مقوا پیشرفتهای چشمگیری داشتهایم و دیگر فاصلهی ما در این صنعت با جهان شکافی عمیق و معنادار نیست.

او تصریح کرد: اگر همچنان با کاستی و وابستگی درگیریم این مسئله مربوط به تکنولوژیهای جوان و نوظهور در این صنعت است که ورودشان به خط تولید ما زمان طولانیتری را میطلبد. وی ادامه داد:  بهرهمندی از تکنولوژی روز و ماشینآلات مدرن هم توانستهایم خود را با سرعت کافی ارتقاء دهیم. برای نمونه اگر دستگاه چاپ را بهعنوان گرانترین تکنولوژی صنعت بستهبندی در نظر بگیریم میتوانیم ادعا کنیم که دستگاههای چاپی که از آنها استفاده میکنیم مربوط به یکی دو سال گذشتهاند و چندان قدیمی و فرسوده نیستند اما مشکلی که در این میانه وجود دارد این است که ارتباط علمی ما با دنیا قطع است و از سیستمهای مدیریتی نوین، خلاقیت و دانش نظری مدرن محرومیم.

مدیرعامل چاپ و بستهبندی نفیس ماتریس با اشاره به محدودیت‎های صنعت بستهبندی اظهار کرد: بسته بندی در جهان عموما صنعتی صادراتی نیست؛ هزینه، حجم و نیاز به نظارت دقیق تولیدکننده در فرآیند بستهبندی از جمله مواردی هستند که امکان صادرات لوازم و تجهیزات بستهبندی را محدود میکنند اما نمیتوان انکار کرد که این صنعت همواره نقش مکمل و پررنگی در صادرات داشته است؛ چرا که هر کالایی در ابتدا با شکل و شمایل بستهبندیاش است که به چشم میآید. ذکر این نکته ضروری است که  ایران در چند سال گذشته در زمینهی صادرات کارتن و لیبل توانسته است کشورهایی چون عراق و کشورهای همسایهی شمالی کشور چون تاجیکستان را به حوزهی صادراتی خود بدل کند.

سال پیش رو اگر چه که به نام «حمایت از کالای ایرانی» نامگذاری شده اما امیر کشانی اذعان کرد: متاسفانه در صنعت بستهبندی علیرغم گستردگی همهجانبه و سهم غیرقابلانکارش در تولید و آمادهسازی کالاها و خدمات نمیتوان چندان امید حمایتی از دولت داشت. او به تجربهی اخیر خود و تفاوت حمایتهای دولتی در کشورهای مختلف اشاره کرد و گفت: چند وقت پیش با تلاش بسیار بازار خوبی را در دبی فراهم کردیم اما متوجه شدیم که دولت امارات متحدهی عربی ورود محصولات چاپی را به این کشور ممنوع کرده است و تصمیم گرفتهاند که در این زمینه تمام و کمال به تولید داخلی خود تکیه کنند. اهمیت این تصمیم در این است که در شرایطی که شاید بتوان ادعا کرد به تعداد انگشتان دو دست چاپخانه در دبی وجود دارد، دولتشان تصمیم به چنین حمایت گستردهای گرفته است. در ایران نزدیک به پنج هزار واحد چاپی وجود دارد اما شواهد امر حاکی از آن است که به‎‎راحتی از ظرفیت و قدرت این واحدها چشمپوشی شده است.

وی تاکید کرد: علت عمدهی سیطرهی واردات در ایران جذابیت دریافت ارز و سفرهای برونمرزی است و از طرف دیگر همیشه گمان شده که هرآنچه وارد شود بهتر و باکیفیتتر است و این فرض ثابت همیشه تولید داخل را به عقب رانده است.

این فعال عرصهی بستهبندی با اشاره به کم‎توجهی نهادهای دولتی بیان کرد: توانمندیهای بالقوه‎‎ی ما در صنعت چاپ و بستهبندی به دلیل نبود توجه کافی و محرومیت از حمایت در حال هرز رفتناند. هر روز واحدهای چاپی بسیاری تعطیل و کارگرانشان بیکار میشوند. صحبت بر سر این است که در زمینههایی که توان تولید داخلی داریم نترسیم و پا پیش بگذاریم و فراموش نکنیم که همه جای دنیا این مسیر تجربی را پشت سر گذاشتهاند.

 او در پایان به تعرفه‏‎های گمرکی اشاره کرد و افزود: در حال حاضر تعرفهی واردات مقوای خام که جزء مهمترین مواد اولیهی این صنعت است ۱۵ درصد اعلام شده اما تعرفهی واردات جعبه که میتوان در داخل کشور تولید کرد فقط ۱۰ درصد است. آیا این وضعیت معنادار است؟ شرایط به شکلی پیش میرود که به نظر میآید دولت به جای آنکه به تشویق تولیدکننده بپردازد در حال تنبیه اوست. متاسفانه با دولت متمرکز مقتدری روبه‏‏رو نیستیم که بتوانیم تمام و کمال به آن تکیه کنیم. اگر بخواهیم سهمی از بستهبندی در مقیاس فراملی داشته باشیم ظرفیت ما هم‎‎اکنون در حد کشورهای همسایه است، برای ورود به بازار رقابتی با اروپا راه دور و درازی در پیش داریم اما رویای محال نیست اگر حمایت دولتی و همتتولیدکننده همسو با هم پیش بروند.