به گزارش چاپ و نشر به نقل از روزنامه خراسان کاغذ که نباشد روزنامه هم نیست و این روزها این درد، روز به روز در حال وخیمتر شدن است. این روزها مسئولان چاپ روزنامهها، در بنگاههای فروش کاغذ در به در به دنبال چندصد کیلو کاغذ رول برای چاپ روزنامههایشان میگردند تا بتوانند کلمات را روی آن بریزند و آنها را تبدیل به خبر و گزارشهایی کنند و به دکهها  برسانند. قیمت کاغذ در طول یک سال اخیر دو برابر شده و همین دو برابری چراغ برخی نشریات را خاموش کرده و چند نشریه را هم مجبور بهکم کردن صفحاتشان کرده است.

به تازگی هم فهرستی از خریداران کاغذ روزنامه به نرخ دولتی منتشر شد که با اما و اگرهایی همراه بود.

آمار تولید جهانی کاغذ

در بین کشورهای تولیدکننده کاغذ، کشورهای چین، آمریکا، ژاپن، آلمان، کره جنوبی و روسیه سهم به سزایی در تولید این کالای مهم و راهبردی در سالهای اخیر داشتهاند. البته سال گذشته، تعدادی از کارخانههای چین به دلیل استاندارد نبودن و ایجاد آلودگی تعطیل شدند و شاهدکم شدن تولید 27 درصدی کاغذ این کشور بودیم.

 

سرانه مصرف کاغذ

در مطالعهای که سال 2014 انجام شد، میانگین مصرف کاغذ در دنیا 58 کیلو گرم و در ایران به ازای هر نفر در طول یک سال، حدود 22 کیلوگرم کاغذ بود. این عدد در آمریکا 222، فرانسه 141، چین 76، کره جنوبی 186، بنگلادش 4/3، ترکیه 70 و مصر22 کیلوگرم بود. انتظار میرود تولید کاغذ تا سال 2020 در مقایسه با سال 1995، 77 درصد افزایش داشته باشد. هم اکنون 20 درصد جمعیت کل دنیا مصرفکننده 87 درصد کاغذی هستند که هر ساله تولید میشود .

 

وضعیت کاغذ روزنامه

هرچند تعطیلشدن کارخانههای کاغذسازی چین و هند به دلیل آلایندگی و افزایش قیمت جهانی خمیر کاغذ در قیمت کاغذ تاثیرگذار است اما دلایل کافی برای پیدا نشدن آن در بازار نیست. تولید نشدن کاغذ روزنامه در کشور طی امسال و نبود سفارش و واردات به موقع کاغذ توسط بازرگانان، میتواند از دلایل نبود کاغذ روزنامه در روزهای اخیر باشد.

طبق آمارهای رسمی گمرک، واردات کاغذ روزنامه در سال گذشته تنها در چهار ماه ابتدایی سال صورت گرفته که عمده آن در اردیبهشت بوده است و پساز آن، در هشت ماه دیگر، واردات کاغذ روزنامه انجام نشده است. نکته جالب دیگر این که ثبت سفارش واردات کاغذ تا تحویل آن در تهران، دو تا شش ماه زمان میبرد.

 

با وجود این، شاهدیم فروردین امسال در مجموع سههزار تن کاغذ (عمدتا از روسیه) وارد کشور شده که حتی در مقایسه با مدت مشابه مقدار آن کمتر از سال قبل است. نکته جالبتر این که اگر ادعای واردکنندگان کاغذ را مبنی برنقش مهم تعطیلی کارخانههای کاغذسازی چین در این بحران بپذیریم، با توجه به سهم 4درصدی کاغذ چینی از واردات سال گذشته، این موضوع تأثیر مستقیمی برواردات کاغذ روزنامه در ایران نداشته و تنها میتوانسته با افزایش واردات کاغذ توسط چین، تأثیری غیرمستقیم بربازار ایران داشته باشد.

 

طبق آمارهای وزارت صنعت، معدن و تجارت در اردیبهشت ماه امسال 27 هزار تن کاغذ روزنامه به ارزش 23 میلیون دلار ثبت سفارش شده است که با توجه به این که معمولا تنها نیمی از ثبت سفارشها به واردات منجر میشود، میتوان حدس زد که به احتمال فراوان وضعیت بحرانی کاغذ روزنامههمچنان ادامه دارد.

 

مقدار مورد نیاز کاغذ روزنامه در کشور

در کشور ما با توجه به شمارگان روزنامههای موجود و همچنین با در نظر گرفتن مقدار تولید داخل و واردات صورت گرفته در سال گذشته، به چیزی حدود 65 هزار تن کاغذ روزنامه نیاز است. هرچند این مقدار به احتمال فراوان امسال به دلیلکم شدن شمارگان و حذف بعضی از نشریات که قادر به ادامه حیات با این وضع کاغذ نیستند، به رقم کمتری خواهد رسید.

 

شرکتهایی که ارز دولتی گرفتهاند

طبق این جدول، بیش از 34 میلیون و 254 هزار و 353 یورو ارز دولتی برای واردات کاغذ تخصیص داده شده است. حالا در نظر بگیرید قیمت هر تُن کاغذ با کیفیت خوب روزنامه 730 یورو است. یعنی با این رقم در عمل باید حدود 47 هزار تن کاغذ وارد کشور شده باشد. اما واقعیت موجود در بازار نشان میدهد این میزان کاغذ روزنامه اصلا وارد کشور نشده چرا که اگر شده بود روزنامهها با بحران فعلی مواجه نبودند. این میزان کاغذ اصلا قابل احتکار کردن هم نیست. تصور کنید کل نیاز سالانه روزنامههای کشور در مجموع 65 هزار تن است. شما حدس میزنید این همه کاغذ کجا رفته است؟

 

 

 

به گزارش چاپ و نشر به نقل از فارس سید محمدرضا دربندی، مدیر کل مطبوعات و خبرگزاری‌های داخلی با اشاره به مصوبات نخستین جلسه کمیته ساماندهی کاغذ مطبوعات اظهار داشت: با نظر کارشناسان حاضر در این نشست، مقرر شد اولا تکلیف شرکت‌هایی که با ارز دولتی سفارش واردات کاغذ را ثبت کرده‌اند مشخص شود تا بهتر بتوان در مورد واردات انجام گرفته و پیگیری در خصوص مطالبات بازار کاغذ مطبوعات، تصمیم گرفت.

وی که به عنوان سخنگوی این کمیته انتخاب شده، افزود: با هماهنگی های به عمل آمده با سازمان بازرسی، آمادگی کامل و فوری برای پلمب انبارهای احتکار کاغذ روزنامه وجود دارد که از تمامی اصحاب رسانه که در این خصوص اطلاعاتی در دست دارند می خواهیم برای ساماندهی بازار در این مورد ما را یاری دهند.

دربندی همچنین از هماهنگی کامل با بانک مرکزی در خصوص گشایش اعتبار متقاضیان واردات کاغذ با هماهنگی معاونت مطبوعاتی خبر داد و گفت: تمام مسیر واردات از ابتدا تا انتها یعنی فروش کاغذ به رسانه ها زیر ذره بین قرار می گیرد بر این اساس، میزان واردات و همچنین قیمت تمام شده و توزیع درست آن میان روزنامه‌ها و نشریات از وظایف اصلی کمیته ساماندهی است.

وی افزود: در این جلسه همچنین مقرر شد روند تولید کاغذ در کارخانه چوب و کاغذ مازندران نیز با سرعت بیشتری پیگیری شود.

دربندی با اشاره به حضور فعال برخی مؤسسات مطبوعاتی در بازار کاغذ نیز اعلام کرد: مقرر شد در جلسه ای که شنبه با مدیران موسسات مطبوعاتی بزرگ کشور برگزار می شود؛ در صورت درخواست این موسسات برای واردات کاغذ، هماهنگی‌های لازم جهت تخصیص و گشایش اعتبار لازم صورت پذیرد و این مؤسسات بتوانند برای نیاز خود کاغذ وارد کنند.