عضو کمیته حل بحران کاغذ، دو راهکار برای از بین بردن فضای رانتی در حوزه کاغذ با توجه به اختصاص ارز دولتی به آن را توضیح داد.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از خانه ملت، سید احسان قاضی‌زاده  با اشاره به قرائت گزارش کمیته کنترل بحران کاغذ در کمیسیون فرهنگی مجلس گفت: وضعیت در حوزه کاغذ مطلوب نیست که از اهم محورهای این گزارش می‌توان به این نکته اشاره کرد که توزیع ارز 4200 تومانی برای کاغذ، اثر خود را در بازار نشان نداده است.

نماینده مردم فریمان، سرخس، بخشهای احمدآباد و رضویه در مجلس شورای اسلامی با اشاره به فراوانی اعتراض‌ها در این حوزه ادامه داد: رقبای زیادی می‌گویند چرا دلار دولتی به درستی و بر اساس عدالت توزیع نمی‌شود؛ این امر باعث ایجاد حساسیت‌هایی شده است.

وی با اشاره به راهکارهای مطرح برای از بین بردن فضای رانتی در حوزه کاغذ گفت: دو پیشنهاد در این زمینه مطرح است؛ نخست آنکه دولت رأسا واردکننده باشد و بر حسب نیاز و میزان انتشاری که هر ناشر و موسسه‌ای پیش از این داشت، کاغذ را توزیع کند.

 

به ازای میانگین مصرف هر ناشر کاغذ داده شود یا یارانه

قاضی‌زاده ادامه داد: دوم آنکه نرخ ارز آزاد شود و هر مجموعه‌ای کاغذ را به صورت آزاد و به نرخ روز وارد کند ولی کمک دولت به ازای دلار 4200 تومانی به حوزه نشر به صورت مستقیم به ناشران کتاب و مطبوعات داده شود.

عضو کمیته حل بحران کاغذ با بیان اینکه عدد و رقم‌ها باید بررسی شود تا نیاز واقعی بازار را مشخص کند، ادامه داد: می‌توان از مصرف تمام ناشران و مطبوعاتی‌ها در سه سال گذشته معدل‌گیری کرد تا معلوم شود چه اندازه مصرف داشته‌اند؛ این کار بسیار ساده و از چاپخانه‌ها قابل اخذ است.

وی افزود: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از چاپخانه‌ها استعلام کند که میانگین مصرف هر ناشر یا مطبوعه و نشریه چقدر بوده است و بر اساس آن، کاغذ دهد یا ما به ازای آن را یارانه پرداخت کند.

عضو کمیسیون فرهنگی مجلس با اشاره به حضور خود و وکیلی به عنوان اعضای کمیته حل بحران کاغذ در جلسات وزارت صنعت، معدن و تجارت، گفت: از وزرای فرهنگ و ارشاد اسلامی و صمت برای حضور در کمیسیون فرهنگی مجلس دعوت خواهد شد تا وضعیت کاغذ را با این دو وزیر شفاف کنیم.

 

سال‌هاست که کارشناسان و فعالان اقتصادی از ضرورت‌های برچیده شدن بساط ارز دولتی و واقعی شدن و تک نرخی شدن ارز سخن می گویند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از اقتصادآنلاین، آنچه که تاکنون از ارز دولتی دیده ایم، فساد و رانت بوده و این ارز دولتی موجب هیچ اتفاق خوبی برای مردم نشده است و حالا به جایی رسیده ایم که مردم کالاهای مورد نیاز خود را بسیار گران خریداری می کنند. در واقع تا اینجای کار ارز دولتی نتیجه ای به جز سرمایه بادآورده برای یک عده، توزیع ناعادلانه ثروت و چابیدن جیب مردم، هیچ نتیجه دیگری نداشته است.

بنابراین باید یک بار برای همیشه بساط ارز دولتی برچیده شود و تمام بازارها و نرخ‌ها از بین برود و ارز تک نرخی و واقعی شود، زیرا تا زمانی که این موضوع محقق نشود، هیچ اتفاق مثبتی رخ نخواهد داد. بنابراین باید بپذیریم که ارز آزاد و تک نرخی تنها راه منطقی و کارآمد است، زیرا به نظر می رسد که دولت دیگر نمی تواند بازار را کنترل کند.

اما در مورد اینکه در صورت تک نرخی و واقعی شدن ارز، مردم چه خواهند شد باید در چنین شرایطی یارانه به مصرف داده شود، زیرا مردم واقعا در فشار و سختی هستند و همین حالا هم سفره‌های مردم به شدت کوچک و محدود شده است. در واقع اگر به سمت تک نرخی و واقعی کردن نرخ ارز برویم، دولت باید کالاهای اساسی و مورد نیاز مردم را مشخص کند و به این کالاها سوبسید و یارانه بدهد تا فشار مضاعف اقتصادی بر مصرف کنندگان کاهش بیابد.  

اما اگر رویه فعلی ادامه پیدا کند و همچنان اصرار بر ارز دولتی و ایجاد انواع و اقسام بازارها وجود داشته باشد، نمی توانیم آینده خوبی را برای ارز انتظار داشته باشیم. این در حالی است که فعلا ارز آهنگ و رویه افزایشی دارد و این نشان می دهد که دولت نمی تواند کنترل‌های لازم را بر بازار ارز داشته باشد و بنابراین فکری اساسی کرد./ نویسنده: غلامعلی جعفرزاده ایمن آبادی

 

 

معاون حقوقی و امور مجلس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: با مشارکت وزارت صمت قرار شده است ارز دولتی برای واردات کاغذ و تامین نیاز ناشران و همچنین روزنامه‌ها و نشریات تامین شود.

‌به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایسنا، ‌سیدهادی حسینی در آئین گشایش دوازدهمین نمایشگاه کتاب در اردبیل اظهار کرد: با توجه به اینکه هموطنان در شهرهای مختلف امکان حضور در نمایشگاه بین‌الملی کتاب تهران را نداشتند تصمیم بر این شد تا در استان‌ها نمایشگاه‌های کتاب به صورت دوره‌ای برگزار شود.

وی خاطرنشان کرد: در نیمه دوم امسال تلاش می‌کنیم تا در همه 31 استان کشور نمایشگاه کتاب برپا شود که هفته گذشته در ارومیه، این هفته در اردبیل و هفته آینده در زنجان نمایشگاه برگزار خواهد شد.

معاون حقوقی و امور مجلس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: کتاب از ماندگاری بیشتر نسبت به سایر آثار فرهنگی برخوردار است بطوری که از بین پیامبران صاحب کتاب از ماندگاری و ارزش بیشتری برخوردار هستند و جایگاه آنها قابل دفاع است.

حسینی بیان کرد: ما باید به سمت ایجاد رغبت و انگیزه برای مخاطبان در مطالعه کتاب پیش برویم چرا که هر نوشته‌ای ارزش یکبار خواندن دارد و باید از مطالب مفید آن استفاده کنیم.

توسعه کتابخانه‌های روستایی و مساجد در اولویت برنامه‌هاست

معاون حقوقی و امور مجلس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: توسعه کتابخانه‌های عمومی در سطح شهرها روستاها و مساجد در اولویت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار دارد و ما تلاش می‌کنیم ازطریق کتابخانه‌های عمومی ماهانه کتاب‌های جدیدی در دسترس علاقمندان به کتاب قرار گیرد.

حسینی با اشاره به اجرای طرح خوب نذر کتاب در اردبیل با مشارکت تعدادی از جوانان علاقمند تصریح کرد: ما متعهد شدیم تا کتاب‌های جدیدی را برای بهتر شدن اجرای این طرح در اختیار این گروه قرار دهیم.

معاون حقوقی و امور مجلس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اظهار کرد: ما سعی می‌کنیم تا رقم بن کتاب را برای عرصه به مخاطبان افزایش دهیم تا امکان خرید کتاب برای علاقمندان فراهم آید.

حسینی از حل مشکل کاغذ مورد نیاز ناشران با ارز دولتی خبر داد و گفت: مرحله جدیدی از توزیع سهمیه کاغذ در استان‌ها شروع شده و ما با همکاری وزارت صمت تلاش می‌کنیم تا به اندازه کافی کاغذ در اختیار ناشران قرار گیرد.

وی همچنین به برگزاری نمایشگاه کتاب در همه استان‌ها تا پایان سال اشاره کرد و افزود: قرار شده کتابفروشی‌ها در برگزاری نمایشگاه‌ها ورود مستقیم داشته باشند.

 

نایب رییس کمیسیون فرهنگی مجلس معتقد است اختصاص ارز دولتی قسمتی از مشکلات حوزه کاغذ را حل کرد اما این راهکار، اساسی نبود و باید تدبیر بلند مدت هم مدنظر باشد.

به گزارش چاپ و نشر به نقل از خانه ملت اصغر مسعودی درباره ظرفیت تولید داخلی برای عبور از بحران کاغذ گفت: این ظرفیت در کشور وجود داشت که از کربنات کلسیم و سنگ آهک که زمانی جزو مواد باطله معادن بود، کاغذ تولید شود اما ما در این زمینه بسیار دیر حرکت کردیم در حالیکه می‌توانستیم قسمت اعظم کاغذ را از شیوه‌های نوینی تهیه کنیم که هم به محیط زیست آسیب وارد نشود و هم به واردات کاغذ در این حجم نیاز نباشد.

نماینده مردم نی‌ریز و استهبان در مجلس شورای اسلامی افزود: کشورهای پیشرفته از باطله‌های معدنی برای تولید کاغذ استفاده می‌کنند و البته در ایران هم چند کارخانه شروع به استفاده از این تکنولوژی کرده‌اند اما کفاف نیاز داخل را نمی‌دهد ضمن اینکه در ابتدای راه است.

وی با بیان اینکه توجه به این تکنولوژی می‌توانست هم زمینه اشتغال عده زیادی را فراهم کند و هم مشکل امروز کاغذ را کم می‌کرد، گفت: سرعت کشور در بحث خودکفایی کـُند است و بدون برنامه‌ریزی و آینده‌نگری؛ کما اینکه در حال حاضر کارخانه‌های تولید کاغذ به روش سنتی در شمال کشور نیز به دلیل نرسیدن مواد اولیه وارداتی قادر به میزان تولید قبلی نیستند و سطح تولید آنها کاهش پیدا کرده است.

وابستگی‌ در برخی حوزه‌ها به خارج تعجب‌برانگیز است

این نماینده مجلس گفت: به دلیل نبود نگاه جامع و برخی بی‌دقتی‌ها و بی‌توجهی‌ها، برخی مواد اولیه‌ای که به راحتی در کشور قابل تولید بود، وارداتی شده است؛ چنین مسائلی حیثیت نظام را در برخی موارد زیر سوال می‌برد همچنانکه وقتی مردم باخبر می‌شوند در فلان موارد وابسته به خارج هستیم، تعجب می‌کنند و البته خود ما نمایندگان هم واقعا نمی‌دانستیم علیرغم کارخانجات زیادی که در کشور وجود دارد، در ریزترین مسائل وابسته به خارج هستیم.

مسعودی در خصوص راهکار حل بحران کاغذ نیز توضیح داد: اختصاص ارز دولتی قسمتی از مشکلات حوزه کاغذ را حل کرد اما این راهکار، اساسی نبود و باید راهکار بلند مدت هم مدنظر باشد.

نایب رییس کمیسیون فرهنگی مجلس از نظارت قاطع، برخورد با محتکران، اختصاص ارز دولتی به عنوان مُسکنی کوتاه مدت، تدوین راهکار و چشم‌اندازی بلند مدت، اتکا به توان داخلی برای تولید و استفاده از تکنولوژی‌های نوین به عنوان محورهای مدیریت در حوزه کاغذ یاد کرد.

 

 فهرست مشمولان جدید دلار ۴۲۰۰ تومانی اعلام شد. مطابق نامه وزیر صنعت، معدن و تجارت به رئیس‌کل بانک مرکزی فهرست جدید مشتمل بر ۷۵ قلم کالا است که در گروه کالاهای اساسی و ضروری جانمایی شده‌اند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از خانه صنعت و معدن ایران، طبق سیاست جدید ارزی که از سوی بانک مرکزی اعلام شده است، تنها گروه کالایی «یک» که عمدتا شامل دارو، تجهیزات پزشکی و مواد غذایی می‌شود، می‌توانند از ارز دولتی استفاده کنند و کالاهای دیگر باید از محل بازار دوم تامین ارز شوند. پیش از این نیز ۲۵ ردیف کالایی مشمول ارز با نرخ رسمی معرفی شده بود.

فهرست جدید و تکمیلی کالاهای مشمول ارز دولتی اعلام شد. وزیر صنعت،معدن و تجارت با ارسال نامه‌ای به رئیس‌کل بانک مرکزی فهرست ۷۵ قلم کالای مشمول دریافت ارز دولتی را اعلام کرد. این فهرست جدید در حالی از سوی محمد شریعتمداری اعلام شده است که پیش از این اواسط مرداد ماه معاون اول رئیس‌جمهور ۲۵ ردیف کالای مشمول دلار ۴۲۰۰ تومانی را که عمدتا شامل دارو،‌ تجهیزات پزشکی و مواد غذایی می‌شد را ابلاغ کرده بود.

حال لیست دوم کالاهای اساسی اعلام شده از سوی متولی صنعت و تجارتکشور برای استفاده از ارز رسمی (شامل ۷۵ قلم کالا)، تکمیل‌کننده فهرست قبلی کالاهای اساسی از سوی متولی بخش صنعت اعلام شده است. وزیر صنعت، معدن و تجارت با ارسال نامه‌ای به عبدالناصر همتی با موضوع فهرست تکمیلی کالاهای اساسی مشمول ارز دولتی اعلام کرد که بانک مرکزی مجاز است نسبت به تامین ارز کالاهای فهرست گروه یک (شامل کالاهای اساسی، ضروری، دارو و ملزومات و تجهیزات پزشکی) اعلامی از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت به نرخ رسمی ارز اقدام کند.

به گفته وزیر صنعت،معدن و تجارت بدیهی است، هرگونه تاخیر در اعمال ضوابط و سیاست‌های ابلاغی دولت منجر به کمبود کالایی و بروز مشکلاتمتعدد در تنظیم بازار کالاهای اساسی و ضروری می‌شود که تبعات آن متوجه آن حوزه خواهد بود. از این‌رو ضمن تاکید برعملیاتی کردن موارد فوق، فهرست تکمیلی کالاهای اساسی مشمول ارز رسمی که مشتمل بر تعداد ۷۵ قلم کالا به همراه کد HS هشت رقمی که با هماهنگی دستگاه‌های ذی‌ربط احصا شده است، اعلام می‌شود. بخشی از کالاهای اساسی مشمول دلار ۴۲۰۰ تومانی برایواردات که در فهرست جدید (شامل ۷۵ کالا) اعلام شده است، عبارتند از: «خمیر کاغذ، مواد اولیه تولید کاغذ»، ‌«ورق حلب روغن»، «لاستیک، کائوچوی طبیعی»، فویل آلومینیوم، پودر ژلاتینه، پودر کاکائو، پلی‌اتیلن، نشاسته، اسانس و فیلیور، آنزیم و رنت، کیت تشخیص آنتی‌بیوتیک در شیر، پنیر مایه کنسانتره‌های آنها، قوطی و جعبه چند لایه به‌هم فشرده از لایه‌های متفاوت به شکل پاکت، رنگ و اسانس، مرکب چاپ، بلنکت چاپ، چسب، ماشین‌آلات و دستگاه‌های تهیه لبنیات، ماشین‌آلات فریمینگ بطری،‌ ماشین‌آلات و دستگاه‌ها برای پر کردن، بستن و درزگیری یا پرچسب زدن بطری و ظروف فلزی استوانه‌ای، ماشین‌آلات و دستگاه‌ها برای بسته‌بندی کردن یا لفاف کردن کالاها و سایر ماشین آلات تاسیسات. 

 در بخشنامه قبلی اعلامی برای کالاهای اساسی مشمول ارز رسمی که در ابلاغیه معاون اول رئیس‌جمهوری اعلام شد، کالاهایی از جمله برنج خارجی، گندم، گوشت گوشت مرغ، تخم‌مرغ، انواع کود شیمیایی، سموم تکنیکال شیمیایی، انواع بذر، شکر خام، روغن خوراکی نیمه‌جامد و مایع، روغن‌خام،  انواع دانه‌های روغنی(سویا)، لاستیک سنگین، کاغذ چاپ و تحریر، کاغذ روزنامه، خمیر کاغذ، چای خشک خارجی، دارو و تجهیزات و ملزومات ضروری پزشکی، ماشین‌آلات و تجهیزات تولیدکننده کالاهای اساسی مانند کمباین و نشاء‌کار برنج برای تخصیص ارز معین شد.

در بخشنامه ابلاغ شده اسحاق جهانگیری، تاکید شده بود که بانک مرکزی مجاز است نسبت به تامین کالای فهرست گروه یک (شامل کالای اساسی، ضروری، دارو و ملزومات و تجهیزات پزشکی) اعلامی از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت به نرخ رسمی ارز اقدام کند. همچنین وزارت صنعت موظف است با همکاری وزارتخانه‌های جهادکشاورزی و بهداشت نسبت به بازنگری و به‌روزرسانی فهرست کالای مذکور و اعلام آن به بانک مرکزی اقدام کند.

در بخش دیگری از این بخشنامه تاکید شده است وزارتخانه‌های صنعت، کشاورزی و بهداشت موظفند کنترل و نظارت لازم را به‌منظور حصول اطمینان از توزیع کالاهای اساسی، ‌ضروری،‌ دارو و تجهیزات پزشکی وارد شده براساس فهرست، بر مبنای نرخ رسمی از زمان ورود کالا تا عرضه آن در شبکه خرده‌فروشی به‌عمل آورند. همچنین براساس ابلاغیه معاون اول رئیس‌جمهوری، تامین ارز برای واردات سایر کالاها غیر از کالاهای موضوع بند یک این تصویب‌نامه، در بازار دوم ارز و از محل ارز حاصل از صادرات کالاهای غیرنفتی به‌ویژه فرآورد‌ه‌های نفتی، گاز طبیعی، پتروشیمی، سنگ‌آهن، محصولات فولادی و فلزات رنگی و خدمات انجام می‌گیرد.

 

کمبود زینک معضل بسیار جدی چاپ شده است،‌ در حالی که هزاران ورق زینگ در گمرک در گیر و دار اختصاص ارز دولتی یا ارز ثانویه هستند‌، چراغ بسیاری از چاپخانه‌داران و لیتوگرافی‌ها رو به خاموشی است.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از باشگاه خبرنگاران پویا ، بدنبال کمبود کاغذ در کشور که بسیاری از چاپخانه داران و ناشران را با مشکل در ادامه فعالیت روبرو کرده است، کمبود زینک نیز مانع دیگری در ادامه فعالیت این قشر شده است. پیش از این برخی از فعالان صنعت چاپ از عدم ترخیص هزاران ورق زینک از گمرک به دلیل عدم اختصاص ارز خبر داده بودند.

غلامرضا شجاع، نماینده تشکل های چاپ سراسر کشور به جز تهران در این زمینه به تسنیم می گوید: زینک یکی از مواد اولیه صنعت چاپ است که در کشور تولید نمی شود، در هفته های اخیر در بازار زینک ، ما با مشکلاتی مواجه شدیم، از جمله کمبود آن و خودداری فروشندگان از فروش و بالا رفتن 30 تا 40 درصدی قیمت.

وی ادامه می دهد: زینک به عنوان یک کالای استراتژیک در صنعت چاپ شناخته می شود و اهمیتی به مراتب بالاتر از کاغذ نیز دارد، 85 درصد محصولات چاپی نیاز به زینک افست دارند. یک ورق زینک دو تا سه هزار کیلو سفارش چاپی را پوشش می دهد و چون اصلاً در کشور تولید نمی شود ، اهمیتی دوچندان دارد.

شجاع از ارسال نامه ای به وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی برای رایزنی در دولت جهت صدور مصوبه ای برای ترخیص هزاران ورق زینک حرارتی که در کانتینرهایی با درجه حرارت بالای 40 درجه در گمرک بندر عباس مانده اند  خبر داد و گفت:  اگر بشود این زینک ها را با ارز 4200 تومانی ترخیص کنند ، می توان نیاز کشور را پاسخ گفت.

کمبود زینک بسیاری از لیتوگرافان و به تبع آن چاپخانه داران را دچار سرگردانی کرده است ، علاوه بر این موجب دو برابر شدن قیمت زینک در بازار شده است، موضوعی که احمد ابوالحسنی رئیس اتحادیه لیتوگرافان تهران نیز به آن اشاره کرده و می افزاید: زینکی که قیمت آن در بازار 8 هزار تومان بود ، اکنون هر ورقش بالغ بر 16 هزار تومان است، اگر هم بخواهیم با این قیمت تهیه کنیم، باز هم برای فروش موجود نیست ، یا به صورت خیلی محدود فروش می رود، بنابراین اگر وضعیت به همین منوال ادامه داشته باشد، احتمال تعطیلی لیتوگرافان بسیار بالاست.

وی ادامه می دهد: اگر لیتوگرافان تعطیل شوند، طبعاً چاپخانه داران نیز تعطیل خواهند شد، ما امروز در این راستا جلسه ای با واردکنندگان زینک داشتیم، برخی از این دوستان محموله هایی را وارد کرده اند که در گمرک مانده است ، مشکل اینجاست که پیش از این گفته بودند زینک به گروه کالایی یک رفته و می تواند از ارز 4200 تومانی استفاده کند. اکنون دوباره می گویند باید از ارز ثانویه استفاده کنید.

ابوالحسنی تصریح می کند: حتی واردکننده ها مشکلی با استفاده از ارز ثانویه ندارند، اما همان را هم اختصاص نمی دهند، تا بارهایشان ترخیص شود، ما در نطر داریم از طریق اتاق ایران نامه نگاری کنیم تا 3 کانتینر زینک موجود در گمرک را ترخیص کنیم. در صورت ترخیص این بارها و توزیعشان در بازار نیاز کشور تا 3 ماه آینده به طور کامل پوشش داده می شود.

وی با بیان این مطلب که توزیع این زینک ها زیر نظر اتحادیه انجام خواهد شد ، گفت: متاسفانه خودتحریمی ها بیشتر از تحریم ما را آزار می دهد، ساختار های اقتصادی کشور ما با مشکل مواجه است از همین روست که قیمت زینک 8 هزار تومانی به 20 هزار تومان می رسد. ما درک می کنیم که وقتی واردات دارو که در گروه کالایی یک قرار دارد، با مشکل مواجه استف نباید انتظار داشته باشیم که به زینک ارز 4200 تومانی بدهند، اما حداقل سنگ پیش پای ما برای واردات نیاندازند. واردکننده و مصرف کننده اکنون راضی شده که با ارز ثانویه زینک وارد شود، اما همان را هم اختصاص نمی دهند

 

مدیرعامل تعاونی لیتوگرافان با اشاره به افزایش قیمت زینک در بازار گفت: به دنبال پیگیری‌های هیات مدیره شرکت تعاونی موفق شدیم با حمایت ويژه كارگروه كاغذ در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی رقم نسبتا خوبي ارز دولتی برای واردات زینک برای تعاونی لیتوگرافان که يك دهم مصرف سالانه كشور را تأمين مي‌كند را دریافت کنیم، اکنون در این زمینه پروفرماها ثبت سفارش شده و منتظر تخصیص ارز هستیم.

 اختصاص ارز دولتی زینک به تعاونی لیتوگرافان

به گزارش چاپ ونشر به نقل از غلامرضا شجاع؛ مدیرعامل تعاونی لیتوگرافان تهران، با بیان اینکه در هفته‌های اخير  شاهد افزایش قیمت ١٠٠ درصدی قیمت زینک در بازار بودیم، عنوان کرد: تا پیش از گرانی‌ها قیمت هر ٢ ورقي  زینک بین ۷ تا ۸ هزار تومان تومان بود اما الان هر دو ورقی ۷۴۵*۶۰۵ حدود ۱۶ هزار تومان شده است.

وی افزود: پس از بحران مالی در کشور و مواجه شدن با کمبود مواد اولیه زینک كه كالايي استراتژيك در صنعت چاپ و نشر ، متاسفانه تعدادی از واردکنندگان  موجودی انباری خود را به بازار عرضه نکرده و اقدام به گران‌فروشی کردند و بهای زینک‌ها را با قیمت‌های بی‌انصافانه افزایش دادند، در حالی که این زینک به نرخ گذشته و قبل از گرانی‌ها به کشور وارد شده بود.

شجاع با اشاره به فهرست دریافت‌کنندگان ارز که برای واردات تمام اجناس توسط دولت منتشر شد، یادآور شد: زمانی که فهرست کالاهایی که برای واردات ديدم هيچ ثبت سفارشي براي واردات زينك در ليست كساني كه ارز دریافت کرده بودند، متوجه شدم حتی یک ثبت سفارش زینک هم انجام نشده بود و زینک موجود در بازار مربوط به کسانی است که از قبل نسبت به واردات این کالا اقدام کرده بودند.

وی تاکید کرد: در این میان با توجه به اینکه برخی از واردکنندگان ارز مبادلاتی دریافت کرده‌اند نباید با افزایش قیمت‌های ۲۰۰ درصدی محصولات خود را به فروش برسانند.

شجاع با بیان اینکه هیات مدیره شرکت تعاونی لیتوگرافان در تصمیمی منطقی زینک را با افزایش قیمت خیلی کم و محدود به اعضا خود عرضه کرده است، گفت: تلاش کردیم که محصولات را به دست اعضا در حد توان محدودمان برسانیم و این در حالی است که قیمت یک زینک تا حدود ۱۶ هزار تومان هم در بازار آزاد خرید و فروش می‌شد، اما قیمت شرکت تعاونی با توجه به حدود قیمت‌های قبلی یعنی زیر ۱۰ هزار تومان به اعضا عرضه شد، همچنین برای اینکه تعاونی را تقویت کنیم در این ایام در حد توان خود به صورت سهمیه‌بندی زینک را به اعضا رساندیم و تقاضاي افزايش سهام داشتيم.

وی تاکید کرد: به واردکنندگان زینک نصحیت می‌کنم که کار واردکنندگان کاغذ را انجام ندهند و افراد معتبر این صنف به دلیل جو بازار بی‌انصافی نکنند چون اگر گرانی در این حوزه افزایش پیدا کند پای افراد سودجو به این حوزه کشیده می‌شود و همان اتفاقی که در سال های ۱٣٩١ و ٢ تا اواخر سال ۹۵ رخ داد مجددا تکرار می‌شود.

مدیرعامل تعاونی لیتوگرافان با اشاره به آن دوران توضیح داد: در آن دوره افرادی که با زینک آشنایی اولیه هم نداشتند به این بازار وارد شدند و این بازار مملو از اجناس نامرغوب و بی‌کیفیت شد و به طور کلی سرمایه ملی را از بین بردند.

زینک‌ها در راه ایران

شجاع همچنین به اقدامات اخیر این تعاونی برای تامین زینک مورد نیاز در خدمت به نشر و مطبوعات و صنعت چاپ  اشاره و عنوان کرد: به دنبال پیگیری‌های هیات مدیره شرکت تعاونی موفق شدیم رقم نسبتا خوبي ارز دولتی برای واردات زینک توسط دولت محترم اختصاص دهند و در این زمینه پروفرما تهيه و ثبت سفارش در این زمینه آغاز شده و اکنون منتظر تخصیص ارزهستیم.

وی افزود: در این میان علاوه بر اعضای شرکت تعاونی لیتوگرافان از تعاونی‌های ناشران، مطبوعات و چاپخانه‌داران دعوت می‌کنم اگر به زینک نیاز دارند سایز و تعداد زینک را به تعاونی لیتوگرافان اعلام کنند و خودشان سرمايه‌گذاري را انجام دهند  و  پیش‌بینی می‌شود که اگر ارز این زینک‌ها  با همكاري بانك مركزي به موقع تأمين شود نهایتا تا دو ماه آینده به ایران برسد.

شجاع همچنین درباره نحوه قیمت‌گذاری در این زمینه نیز توضیح داد: این زینک‌ها حدود ۵۰ درصد از قیمت بازار امروز ارزان‌تر خواهد بود و از این پس هر کالایی که از ارز دولتی بهره‌مند شوند قیمت‌گذاری نهایی توسط سازمان حمایت از مصرف‌کننده و تولیدکننده و نظارت دولت توزيع آن انجام خواهد شد و در صورت گران‌فروشی یا احتکار همانطور که با فعالان حوزه کاغذ و ديگر كالاهاي اساسي  انجام شده، برخورد می‌شود.

 

تغییر روزانه قیمت مواد اولیه و سوء استفاده واردکنندگان از ارز دولتی از جمله مشکلاتی است که این روزها فعالان صنعت کاغذ و مقوا را به خود درگیر کرده است زیرا سبب شده نه تنها در بلاتکلیفی باشند بلکه از تولید خود بکاهند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایران اکونومیست مشکلاتی که صنعت کاغذ را مچاله می کندبه گزارش ایران اکونومیست؛ صنعت کاغذ کشور با وجود برنامه دولت برای حمایت از این بخش با تخصیص ارز یارانه ای، آنطور که «ابوالفضل روغنی گلپایگانی» رئیس سندیکای کاغذ و مقوای ایران می گوید، چندان مناسب نیست و «عده ای فرصت طلب و رانت جو وارد بازار شده و عرصه را برای مصرف کنندگان کاغذ تنگ کرده اند».

قیمت کاغذ روزنامه در یک سال اخیر رشد بیش از 2 برابری را تجربه کرده است؛ موضوعی که ظلمی در حق روزنامه نگاران و اهالی مطبوعات تلقی می شود؛ برخی افراد سودجو با فرصت پیش آمده ناشی از تغییر سیاست های ارزی، ارز دولتی برای واردات کاغذ گرفته اند اما خارج از مسیر، در بازار به دنبال توزیع کالاهای خود هستند.

از سوی دیگر، تولیدکنندگان انواع کاغذ نیز از گرانی و کمبود مواد اولیه شکایت دارند؛ گرانی هایی که برخی از آنها از افزایش قیمت مواد اولیه وارداتی سرچشمه می گیرد که خود یا متاثر از نوسان های ارزی است و یا از افزایش قیمت مواد اولیه داخلی که قیمت جهانی دارند، ناشی می شود.

رئیس سندیکای کاغذ و مقوای ایران معتقد است: «روش توزیع ارز از ابتدا اشتباه بود و همین موضوع فرصت را در اختیار عده ای سودجو قرار داد».

روغنی گلپایگانی  تاکید کرد: نیاز بود تا در روشی هدفمند و تعریف شده و با همکاری سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوا یا مجامع تخصصی مربوطه، اهلیت متقاضیان ارز تایید می شد اما امروز می بینیم که مسیر اشتباه طی شده است.

به گفته فعال بازار کاغذ، «دلار 3800 تومانی و 4200 تومانی بدون نظارت مناسب در اختیار عده ای فرصت طلب قرار گرفت و درصد ناچیزی از آن سهم فعالان واقعی صنعت و بازار کاغذ شد».

به بهانه برپایی نخستین نمایشگاه تخصصی بین المللی کاغذ، مقوا و فرآورده های سلولزی که از دهم تا سیزدهم مرداد در محل دائمی نمایشگاه های بین المللی تهران برپا بود، پای درد و دل فعالان این صنعت نشستیم.

دشواری ثبت سفارش و تاخیر در ورود مواد اولیه

یک تولیدکننده مواد اولیه صنعت کاغذ  گفت که بالا رفتن نرخ ارز در ماه های گذشته منجر به تعطیلی خط رنگ واحد تولیدی وی شده است.

«امیر هادی اقوام بکائی» که تولیدکننده رنگ، نشاسته اکسید و «تارابان» (نوعی رزین) به عنوان مواداولیه تولید کاغذ است، افزود: تاکنون سه بار برای دریافت 200 هزار دلار ارز ثبت سفارش انجام دادم دادم اما تاکنون هیچ مبلغی دریافت نشده است.

وی یادآور شد: پیش از این برخی مواد شیمیایی را برای اکسید کردن نشاسته از اروپا وارد می کردیم، اما تحولات ارزی سبب شد تا برای تامین مواد اولیه به بازار چین روی بیاوریم.

به گفته این فعال تولیدی، مواد اولیه داخلی و خارجی مورد استفاده در ماه های گذشته بطور متوسط رشد 50 درصدی را تجربه کرده اما بهای محصول تولیدی این شرکت تنها 20 درصد رشد یافته است؛ بنابراین تولیدکنندگان در تلاشند برنامه های خود را مطابق نیاز روز و تقاضای بازار به پیش ببرند.

اقوام بکائی گفت که این شرکت تا یک سال پیش، فقط واردکننده مواد اولیه از سایر کشورها بود، اما پس از آن تصمیم به تولید گرفت و در صورت ثبات قیمت ها و بازگشت آرامش به بازار، توسعه شرکت و راه اندازی خط تولید ماده اولیه مورد نیاز تولید دستمال کاغذی (Wet Strength) و نیز تولید نوعی ماده شیمیایی برای مقاوم سازی کاغذ (CMC) در دستور کار است.

این تولیدکننده گفت: پیش از این، ثبت سفارش به راحتی و بدون انتقال ارز انجام می شد که هرچند دشواری هایی به همراه داشت، اما دستکم جنس به موقع به خط تولید می رسید، اما در شرایط فعلی باید درخواست تخصیص ارز داشته باشیم؛ با رویه کنونی هرگاه ارز تامین شود، می تواند واردات انجام داد در غیر این صورت تولید دچار وقفه می شود.

وی خواستار آن شد تا سیاست های جدید ارزی هرچه زودتر از سوی مسئولان تعیین تکلیف شود، تا تولیدکنندگان هم تکلیف خود را بدانند.

نوسان هر روزه قیمت مواد اولیه

«مسعود رئوفی» تولیدکننده کاغذ پلاست نیز  گفت: ماده اولیه «پلی پروپیلن» مورد استفاده در تولید این کاغذ، گرچه به فراوانی در کشور وجود دارد اما بهای آن تابع نرخ جهانی آن بوده و بر این اساس افزایش نرخ ارز بر قیمت آن افزوده است.

وی یادآور شد: اکنون قیمت این ماده اولیه با رشد بیش از 2 برابر، از 5 هزار تومان در هر کیلو به 12 هزار تومان افزایش یافته در حالی که قیمت هر کیلو محصول نهایی 8 هزار تومان است.

رئوفی با اعلام اینکه نوسان های ارزی اخیر، خط تولید این شرکت را متوقف کرده است، اظهار داشت: مشکل اصلی فعلی این شرکت، نوسان هر روز قیمت مواد اولیه است.

این تولیدکننده کاغذ بیان داشت: پلاست نسل جدید کاغذ با خواص پلاستیک است که کاملا ضد آب بوده و در مقابل پاره شدن و پوسیدگی مقاوم است و قابلیت چاپ در چهار رنگ را دارد.

وی ادامه داد: این کاغذ جایگزین مناسبی برای کاغذ و مقوا در صنایع بسته بندی، برچسب، تبلیغات، نقشه های راهنما به شمار می رود و قابلیت لمینیت با سایر محصولات را داشته و نوشتن روی آنها مانند کاغذ معمولی امکان پذیر است.

رئوفی یادآور شد که این شرکت از سال 82 واردکننده کاغذ پلاست از تایوان بود اما با دسترسی به فرمول آن با تلاش محققان داخلی، از سال 90 وارد عرصه تولید شد.

مشکلات پیش روی صنعت کاغذ و مقوا

روغنی گلپایگانی عضو اتاق بازرگانی ایران در خصوص آثار تحریم ها می گوید: محدود شدن مبادلات مالی با سایر کشورها یکی از مشکلات اصلی صنعت کاغذ به شمار می رود که در سایه تحریم ها بوجود آمده است.

رئیس سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوا اظهار داشت: اگر خرید و فروش کاغذ به صورت شفاف انجام می شد، دیگر شاهد سوءاستفاده از ارز دولتی برای واردات آن نبودیم.

دولت از شامگاه بیستم فروردین که سیاست جدید ارزی را در پیش گرفت، واردات کاغذ را مشمول تخصیص یارانه ارزی کرد تا با نرخ 3800 تومان به این بخش اختصاص یابد با این حال انتشار ارز تخصیصی به واردات کاغذ از سوی بانک مرکزی واکنش فعالان این صنعت را برانگیخت زیرا معتقد بودند که بسیاری از کسانی که ارز دریافت کرده اند، در این صنعت شناخته شده نیستند یا اینکه برخی انحصار واردات را در دست گرفته اند.

روغنی گلبپایگانی در ادامه گفت: تاکنون 180 هزار تن در سال برای تولید کاغذ تحریر ظرفیت سازی شده و این ظرفیت برای تولید کاغذ روزنامه به سالیانه 40 هزار تن رسیده است اما به دلیل حمایت نشدن در سال های گذشته، برای فعالان این بخش مقرون به صرفه نبوده و تولیدی انجام نمی دهند.

سامانه «شفافیت» در راه است

«رضا رحمانی» قائم مقام وزیر صنعت، معدن و تجارت  با اشاره به مشکلات این روزهای کاغذ روزنامه گفت: دولت با هدف حمایت از مقوله دانش و فرهنگ در کشور، ارز یارانه ای 3800 تومانی به واردات کاغذ می دهد و به عبارتی تنها کالای غیر اساسی است که از این ارز استفاده می کند.

رحمانی خاطرنشان کرد: در صنعت کاغذ روزنامه با مشکلات قدیمی بودن فناوری ها و دستگاه ها و کمبود مواد اولیه مواجه هستیم اما با این حال پارسال 100 هزار تن کاغذ بسته بندی صادر شد و قرار است امسال به 2 برابر افزایش یابد.

وی درباره روش تخصیص ارز به واردکنندگان نیز گفت: دولت به این نتیجه رسیده که متقاضیان ارز رسمی باید در معاونت های این وزارتخانه ارزیابی مجدد شوند؛ هرچند این موضوع زمانبر است، اما در نهایت به تنظیم بازار ارز می انجامد.

وی خاطرنشان کرد: در این زمینه مقرر شد درخواست افرادی که پارسال نیز متقاضی ارز بودند با یک نوسان 20 درصدی پذیرفته شود، به این ترتیب نزدیک به 80 درصد درخواست ها در مدت کوتاهی به طریق سیستمی پاسخ داده شده و مدارک سایر افرادی که به جمع متقاضیان اضافه شده اند، در سیستم ثبت می شود.

رحمانی بیان داشت: سازمان حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان و سازمان تعزیرات حکومتی، با تشکیل تیم های عملیاتی به کنترل افرادی که ارز دولتی دریافت کرده اند، می پردازند ضمن آنکه به دستور وزیر صنعت، ستاد مبارزه با احتکار شکل گرفته است.

این مقام مسئول همچنین از راه اندازی سامانه «شفافیت» در آینده نزدیک خبر داد که در آن اسامی افرادی که ارز رسمی گرفته اند به اطلاع عموم خواهد رسید.

 بسته جدید ارزی دولت در راه است؛ این بسته دیروز در جلسه هماهنگی اقتصادی سران قوا مورد بررسی قرار گرفت و قرار است امروز در هیات دولت به تصویب برسد و در نهایت رییس کل بانک مرکزی روز دوشنبه و در آستانه عملیاتی شدن این سیاستها، جزئیات آن را به اطلاع مردم برساند.

جهت گیری عمده سیاست های جدید بر این اصل استوار است که کالاهای اساسی و مورد نیاز عامه مردم با نرخ رسمی ارز که بانک مرکزی اعلام خواهد کرد، به مقدار مورد نیاز تامین می شود و دستگاه های اجرایی بر همه مراحل واردات تا توزیع این کالاها به طور دقیق نظارت خواهند داشت.

 

انتظار می رود این بسته ارزی جدید بتواند مشکلات را از پیش پای تولیدکنندگان از جمله صنعت کاغذ بردارد.

تغییر روزانه قیمت مواد اولیه و سوء استفاده واردکنندگان از ارز دولتی از جمله مشکلاتی است که این روزها فعالان صنعت کاغذ و مقوا را به خود درگیر کرده است زیرا سبب شده نه تنها در بلاتکلیفی باشند بلکه از تولید خود بکاهند.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایران اکونومیست مشکلاتی که صنعت کاغذ را مچاله می کندبه گزارش ایران اکونومیست؛ صنعت کاغذ کشور با وجود برنامه دولت برای حمایت از این بخش با تخصیص ارز یارانه ای، آنطور که «ابوالفضل روغنی گلپایگانی» رئیس سندیکای کاغذ و مقوای ایران می گوید، چندان مناسب نیست و «عده ای فرصت طلب و رانت جو وارد بازار شده و عرصه را برای مصرف کنندگان کاغذ تنگ کرده اند».

قیمت کاغذ روزنامه در یک سال اخیر رشد بیش از 2 برابری را تجربه کرده است؛ موضوعی که ظلمی در حق روزنامه نگاران و اهالی مطبوعات تلقی می شود؛ برخی افراد سودجو با فرصت پیش آمده ناشی از تغییر سیاست های ارزی، ارز دولتی برای واردات کاغذ گرفته اند اما خارج از مسیر، در بازار به دنبال توزیع کالاهای خود هستند.

از سوی دیگر، تولیدکنندگان انواع کاغذ نیز از گرانی و کمبود مواد اولیه شکایت دارند؛ گرانی هایی که برخی از آنها از افزایش قیمت مواد اولیه وارداتی سرچشمه می گیرد که خود یا متاثر از نوسان های ارزی است و یا از افزایش قیمت مواد اولیه داخلی که قیمت جهانی دارند، ناشی می شود.

رئیس سندیکای کاغذ و مقوای ایران معتقد است: «روش توزیع ارز از ابتدا اشتباه بود و همین موضوع فرصت را در اختیار عده ای سودجو قرار داد».

روغنی گلپایگانی  تاکید کرد: نیاز بود تا در روشی هدفمند و تعریف شده و با همکاری سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوا یا مجامع تخصصی مربوطه، اهلیت متقاضیان ارز تایید می شد اما امروز می بینیم که مسیر اشتباه طی شده است.

به گفته فعال بازار کاغذ، «دلار 3800 تومانی و 4200 تومانی بدون نظارت مناسب در اختیار عده ای فرصت طلب قرار گرفت و درصد ناچیزی از آن سهم فعالان واقعی صنعت و بازار کاغذ شد».

به بهانه برپایی نخستین نمایشگاه تخصصی بین المللی کاغذ، مقوا و فرآورده های سلولزی که از دهم تا سیزدهم مرداد در محل دائمی نمایشگاه های بین المللی تهران برپا بود، پای درد و دل فعالان این صنعت نشستیم.

دشواری ثبت سفارش و تاخیر در ورود مواد اولیه

یک تولیدکننده مواد اولیه صنعت کاغذ  گفت که بالا رفتن نرخ ارز در ماه های گذشته منجر به تعطیلی خط رنگ واحد تولیدی وی شده است.

«امیر هادی اقوام بکائی» که تولیدکننده رنگ، نشاسته اکسید و «تارابان» (نوعی رزین) به عنوان مواداولیه تولید کاغذ است، افزود: تاکنون سه بار برای دریافت 200 هزار دلار ارز ثبت سفارش انجام دادم دادم اما تاکنون هیچ مبلغی دریافت نشده است.

وی یادآور شد: پیش از این برخی مواد شیمیایی را برای اکسید کردن نشاسته از اروپا وارد می کردیم، اما تحولات ارزی سبب شد تا برای تامین مواد اولیه به بازار چین روی بیاوریم.

به گفته این فعال تولیدی، مواد اولیه داخلی و خارجی مورد استفاده در ماه های گذشته بطور متوسط رشد 50 درصدی را تجربه کرده اما بهای محصول تولیدی این شرکت تنها 20 درصد رشد یافته است؛ بنابراین تولیدکنندگان در تلاشند برنامه های خود را مطابق نیاز روز و تقاضای بازار به پیش ببرند.

اقوام بکائی گفت که این شرکت تا یک سال پیش، فقط واردکننده مواد اولیه از سایر کشورها بود، اما پس از آن تصمیم به تولید گرفت و در صورت ثبات قیمت ها و بازگشت آرامش به بازار، توسعه شرکت و راه اندازی خط تولید ماده اولیه مورد نیاز تولید دستمال کاغذی (Wet Strength) و نیز تولید نوعی ماده شیمیایی برای مقاوم سازی کاغذ (CMC) در دستور کار است.

این تولیدکننده گفت: پیش از این، ثبت سفارش به راحتی و بدون انتقال ارز انجام می شد که هرچند دشواری هایی به همراه داشت، اما دستکم جنس به موقع به خط تولید می رسید، اما در شرایط فعلی باید درخواست تخصیص ارز داشته باشیم؛ با رویه کنونی هرگاه ارز تامین شود، می تواند واردات انجام داد در غیر این صورت تولید دچار وقفه می شود.

وی خواستار آن شد تا سیاست های جدید ارزی هرچه زودتر از سوی مسئولان تعیین تکلیف شود، تا تولیدکنندگان هم تکلیف خود را بدانند.

نوسان هر روزه قیمت مواد اولیه

«مسعود رئوفی» تولیدکننده کاغذ پلاست نیز  گفت: ماده اولیه «پلی پروپیلن» مورد استفاده در تولید این کاغذ، گرچه به فراوانی در کشور وجود دارد اما بهای آن تابع نرخ جهانی آن بوده و بر این اساس افزایش نرخ ارز بر قیمت آن افزوده است.

وی یادآور شد: اکنون قیمت این ماده اولیه با رشد بیش از 2 برابر، از 5 هزار تومان در هر کیلو به 12 هزار تومان افزایش یافته در حالی که قیمت هر کیلو محصول نهایی 8 هزار تومان است.

رئوفی با اعلام اینکه نوسان های ارزی اخیر، خط تولید این شرکت را متوقف کرده است، اظهار داشت: مشکل اصلی فعلی این شرکت، نوسان هر روز قیمت مواد اولیه است.

این تولیدکننده کاغذ بیان داشت: پلاست نسل جدید کاغذ با خواص پلاستیک است که کاملا ضد آب بوده و در مقابل پاره شدن و پوسیدگی مقاوم است و قابلیت چاپ در چهار رنگ را دارد.

وی ادامه داد: این کاغذ جایگزین مناسبی برای کاغذ و مقوا در صنایع بسته بندی، برچسب، تبلیغات، نقشه های راهنما به شمار می رود و قابلیت لمینیت با سایر محصولات را داشته و نوشتن روی آنها مانند کاغذ معمولی امکان پذیر است.

رئوفی یادآور شد که این شرکت از سال 82 واردکننده کاغذ پلاست از تایوان بود اما با دسترسی به فرمول آن با تلاش محققان داخلی، از سال 90 وارد عرصه تولید شد.

مشکلات پیش روی صنعت کاغذ و مقوا

روغنی گلپایگانی عضو اتاق بازرگانی ایران در خصوص آثار تحریم ها می گوید: محدود شدن مبادلات مالی با سایر کشورها یکی از مشکلات اصلی صنعت کاغذ به شمار می رود که در سایه تحریم ها بوجود آمده است.

رئیس سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوا اظهار داشت: اگر خرید و فروش کاغذ به صورت شفاف انجام می شد، دیگر شاهد سوءاستفاده از ارز دولتی برای واردات آن نبودیم.

دولت از شامگاه بیستم فروردین که سیاست جدید ارزی را در پیش گرفت، واردات کاغذ را مشمول تخصیص یارانه ارزی کرد تا با نرخ 3800 تومان به این بخش اختصاص یابد با این حال انتشار ارز تخصیصی به واردات کاغذ از سوی بانک مرکزی واکنش فعالان این صنعت را برانگیخت زیرا معتقد بودند که بسیاری از کسانی که ارز دریافت کرده اند، در این صنعت شناخته شده نیستند یا اینکه برخی انحصار واردات را در دست گرفته اند.

روغنی گلبپایگانی در ادامه گفت: تاکنون 180 هزار تن در سال برای تولید کاغذ تحریر ظرفیت سازی شده و این ظرفیت برای تولید کاغذ روزنامه به سالیانه 40 هزار تن رسیده است اما به دلیل حمایت نشدن در سال های گذشته، برای فعالان این بخش مقرون به صرفه نبوده و تولیدی انجام نمی دهند.

سامانه «شفافیت» در راه است

«رضا رحمانی» قائم مقام وزیر صنعت، معدن و تجارت  با اشاره به مشکلات این روزهای کاغذ روزنامه گفت: دولت با هدف حمایت از مقوله دانش و فرهنگ در کشور، ارز یارانه ای 3800 تومانی به واردات کاغذ می دهد و به عبارتی تنها کالای غیر اساسی است که از این ارز استفاده می کند.

رحمانی خاطرنشان کرد: در صنعت کاغذ روزنامه با مشکلات قدیمی بودن فناوری ها و دستگاه ها و کمبود مواد اولیه مواجه هستیم اما با این حال پارسال 100 هزار تن کاغذ بسته بندی صادر شد و قرار است امسال به 2 برابر افزایش یابد.

وی درباره روش تخصیص ارز به واردکنندگان نیز گفت: دولت به این نتیجه رسیده که متقاضیان ارز رسمی باید در معاونت های این وزارتخانه ارزیابی مجدد شوند؛ هرچند این موضوع زمانبر است، اما در نهایت به تنظیم بازار ارز می انجامد.

وی خاطرنشان کرد: در این زمینه مقرر شد درخواست افرادی که پارسال نیز متقاضی ارز بودند با یک نوسان 20 درصدی پذیرفته شود، به این ترتیب نزدیک به 80 درصد درخواست ها در مدت کوتاهی به طریق سیستمی پاسخ داده شده و مدارک سایر افرادی که به جمع متقاضیان اضافه شده اند، در سیستم ثبت می شود.

رحمانی بیان داشت: سازمان حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان و سازمان تعزیرات حکومتی، با تشکیل تیم های عملیاتی به کنترل افرادی که ارز دولتی دریافت کرده اند، می پردازند ضمن آنکه به دستور وزیر صنعت، ستاد مبارزه با احتکار شکل گرفته است.

این مقام مسئول همچنین از راه اندازی سامانه «شفافیت» در آینده نزدیک خبر داد که در آن اسامی افرادی که ارز رسمی گرفته اند به اطلاع عموم خواهد رسید.

 بسته جدید ارزی دولت در راه است؛ این بسته دیروز در جلسه هماهنگی اقتصادی سران قوا مورد بررسی قرار گرفت و قرار است امروز در هیات دولت به تصویب برسد و در نهایت رییس کل بانک مرکزی روز دوشنبه و در آستانه عملیاتی شدن این سیاستها، جزئیات آن را به اطلاع مردم برساند.

جهت گیری عمده سیاست های جدید بر این اصل استوار است که کالاهای اساسی و مورد نیاز عامه مردم با نرخ رسمی ارز که بانک مرکزی اعلام خواهد کرد، به مقدار مورد نیاز تامین می شود و دستگاه های اجرایی بر همه مراحل واردات تا توزیع این کالاها به طور دقیق نظارت خواهند داشت.

انتظار می رود این بسته ارزی جدید بتواند مشکلات را از پیش پای تولیدکنندگان از جمله صنعت کاغذ بردارد.

معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت گفت: بر اساس بخشنامه وزارت صمت مقرر شد ارز حاصل از ۴۶۰ قلم کالای صادراتی بدون توجه به شخص یا نهاد صادرکننده، به سامانه نیما تحویل داده شود.

 

به گزارش چاپ و نشر به نقل از اقتصادآنلاین، فعالان اقتصادی در نشست کمیسیون توسعه صادرات اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران گرد هم آمدند و میزبان مجتبی خسروتاج معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت بودند. در این نشست از احتکار برخی مواد اولیه به ویژه مواد پتروشیمی که با هدف کسب سود از صادرات انجام می‌شود، انتقاد شد.

به گفته فعالان حاضر در این نشست، این امر نتیجه‌ای جز تعطیلی بنگاه‌های تولیدی دربرندارد. مجتبی خسروتاج در پاسخ به این فعالان اقتصادی گفت: صدور بخشنامه وزارت صنعت، معدن و تجارت برای ثبت ارز حاصل از ۴۶۰ قلم کالای صادراتی در سامانه نیما اقدامی برای برخورد با احتکار مواد اولیه و حل مشکلات بخش تولید است.

سامانه نظام یکپارچه معاملات ارزی (نیما) که از بیست و هشتم بهمن ماه پارسال به طور آزمایشی کار خود را آغاز کرده بود، از پنجم اسفندماه ۱۳۹۶ در دسترس بازرگانان و صرافان قرار گرفت.

براساس گروه‌بندی کالاهای وارداتی، به گروه یکم دلار به نرخ ۴۲۰۰ تومانی، گروه دوم از منابع نیما (ارز حاصل از صادرات پتروشیمی، فولاد و غیره) نرخ ۴۲۰۰ تومانی و به گروه سه ارز حاصل از صادرات سایر کالاها (۲۰ درصد صادرات کل کشور) نرخ ۴۲۰۰ تومان و واگذاری اظهارنامه صادراتی (توافق بین صادرکننده و واردکننده) تعلق می‌گیرد.

رییس سازمان توسعه تجارت ایران بر لزوم تعامل دولت و بخش خصوصی درباره اعزام رایزنان اقتصادی تاکید کرد و گفت: اعزام رایزن افتخاری به تعریف حدود اختیارات و مسوولیت‌های رایزن از سوی وزارت امور خارجه نیاز دارد.

 

معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت عملکرد نامناسب دولت در بخش اطلاع‌رسانی را یکی از مهم‌ترین دلایل سردرگمی بازرگانان در شرایط کنونی دانست.

شورای پول و اعتبار در یک مصوبه مهم مقرر کرده که قیمت رسمی ارز، تنها برای کالاهای اساسی و دارو تخصیص پیدا کند. ارز موردنیاز کالاهای اساسی از محل صادرات نفتی دولت تامین خواهد شد؛ اما ارز حاصل از صادرات غیرنفتی اعم از پتروشیمی، مواد معدنی، صنایع سنتی و... به بازار دوم پمپاژ می‌شوند و قیمت آن نیز تابع مکانیزم عرضه و تقاضا خواهد بود. به این ترتیب در صورت اجرای این مصوبه، قیمت‌گذاری بر ارز صادراتی که در حال حاضر مقارن با ارز رسمی است، رد می‌شود و صادرکننده و واردکننده با توافق با یکدیگر، ارز مورد نیاز را مبادله خواهند کرد. اخبار واصله نشان می‌دهد که این مصوبه شورای پول و اعتبار به ستاد اقتصادی دولت ارائه شده و در صورت تصویب دولت اجرایی خواهد شد. با اجرایی شدن این سیاست، انگیزه‌های صادرکنندگان برای بازگشت ارز، افزایش می‌یابد و در نتیجه قوای اقتصادی کشور هنگام تحریم‌ها تجدید خواهد شد. علاوه‌بر این، ارتقای شفافیت در بازار و کاهش فشار بر بودجه دولت، از دیگر دستاوردهای سیاست جدید به حساب می‌آید. مواضعی که دیروز در تریبون‌های سیاسی عقیدتی و کارشناسی اعلام شد، نشان از حمایت و اجماع مناسب برای اجرای سیاست جدید ارزی دارد.

به گزارش چاپ و نشر به نقل از دنیای اقتصاد، دولت از حالت انفعال ارزی خارج و تصمیم بزرگ برای ارز صادراتی کشور گرفته شد. با تصمیم شورای پول و اعتبار، دایره دلار ۴۲۰۰ تومانی محدود به کالاهای اساسی و دارو شد و ارز صادرات غیر نفتی به شکل توافقی و در بازار دوم به فروش می‌رسد. اگر چه این تصمیم به لحاظ قانونی لازم‌الاجرا است، اما به لحاظ سیاسی نیازمند تایید ستاد اقتصادی دولت نیز است. تصمیم بزرگ شورای پول و اعتبار که به نظر با رای قاطع اعضا به تصویب رسیده، دارای حمایت جدی کارشناسان است. علاوه‌بر این، تریبون‌های سیاسی کشور ازجمله امامان جمعه نیز حمایت خود را از محدود کردن ارز دولتی صراحتا اعلام کرده‌اند. نمونه واضح آن سخنان آیت‌الله موحدی کرمانی، امام جمعه موقت تهران در روز گذشته است. او تخصیص ارز دولتی به سفرهای غیرضرور را خیانت به کشور دانست و به دولت پیشنهاد کرد که فقط کالاهای اساسی با نرخ ارز ترجیحی ۴۲۰۰ تومان تهیه شوند که عبارتند از دارو، مواد اولیه دارو، مواد غذایی، نهاده‌های دامی و سایر مایحتاج ضروری مردم. این پیشنهاد دقیقا تصمیمی است که توسط شورای پول و اعتبار در ۲۶ تیرماه گرفته شده است. اجماع حداکثری حاصل شده در بحث تخصیص ارز دولتی، می‌تواند اجرای هر چه سریع‌تر آن را هموار کند تا تعدیل‌کننده بخشی از چالش‌های فعلی اقتصاد کشور باشد.

 

تحول ایجاد شده

عصر ۲۶ تیرماه در ساختمان بانک مرکزی، شورای پول و اعتبار تصمیم مهمی گرفت. این شورا در یک هزار و دویست و پنجاه و دومین جلسه، شعاع پخش ارز نفتی را کاهش داد و درآمد برخاسته از ثروت ملی را تنها معطوف به یک گروه کرد: کالاهای اساسی. پیش از این دولت سه طبقه ارز صادراتی ایجاد کرده بود. گروه اول دارو و کالاهای اساسی، گروه دوم کالاهای واسطه‌ای و ماشین‌آلات و گروه سوم کالاهایی هستند که عمدتا مصرفی بوده و اولویت کمتری نسبت به دو گروه نخست دارند. پیش از اجرای طرح جدید شورای پول و اعتبار، ارز گروه اول با ارز دولتی حاصل از صادرات نفت و میعانات گازی و ارز گروه دوم نیز از صادرات محصولات پتروشیمی، مواد معدنی و فولاد و ارز گروه سوم از طریق ارز حاصل از صادرات کالاهای خرد تامین می‌شود. تفاوت اصلی این سه گروه در نرخ ارز خریداری شده برای واردات است. واردکنندگان گروه‌های اول و دوم با نرخ ۴۲۰۰ تومانی ارز خود را حاصل می‌کنند؛ درحالی‌که واردکنندگان گروه سوم در بازار دوم و با نرخ توافقی تحصیل ارز را انجام می‌دهند. مجموعا تمامی کالاهای وارداتی به جز گروه سوم از نعمت دلار ۴۲۰۰ تومانی بهره‌مند می‌شدند. اما اکنون این چینش توسط شورای پول و اعتبار دچار تغییر شده و گروه کالایی دوم از فهرست دلار ۴۲۰۰ تومانی خارج خواهد شد. در حقیقت تنها برای واردات کالاهای اساسی و دارو، بانک مرکزی مجاز به تخصیص ارز با نرخ دولتی است و برای باقی کالاها(گروه دوم و سوم) نرخ ارز در بازار دوم تعیین خواهد شد. با هجرت کالاهای گروه دوم به بازار دوم، صادرکنندگان محصولات پتروشیمی و معدنی نیز می‌توانند ارز حاصل را با نرخ آزاد و توافقی به فروش برسانند و دیگر نیاز نیست در دلار تعیین شده دولتی حبس شوند. 

 

پیامدهای تصمیم

احیای انگیزه صادرکننده: اولین پیامد تصمیم جدید این است که صادرکننده ترغیب به بازگرداندن ارز خواهد شد. وضعیت فعلی در حقیقت یک آوانس به واردکنندگان گروه دوم بود تا بتوانند واردات را به شکل ارزان‌تری انجام دهند؛ درحالی‌که صادرکننده مجبور بود ارز حاصل از صادرات کالای خود را با نرخ غیرواقعی و غریبه با محیط اقتصاد کلان کشور به فروش برساند. این رویکرد یک نیروی شدید ضدانگیزشی برای صادرات کشور بود، در این حالت شاید صادرکننده ترجیح می‌داد که ارز حاصل را در حساب‌های دیگری در خارج از کشور ذخیره کند و فعلا از صادرات دست بکشد یا اینکه ارز حاصل را در خارج از کشور تبدیل به کالاهای اولیه کند. اما اکنون با تصمیم شورای پول و اعتبار این خودکشی ارزی متوقف شد و انگیزه صادر‌کننده برای واردات ارز نیز افزایش خواهد یافت. با ورود بیشتر ارز حاصل از صادرات، کشور می‌تواند از ذخایر ارزی خود بیش از پیش محافظت کند. این دستاورد در شرایطی که کشور وارد فاز تحریمی می‌شود، ارزش بیشتری دارد و می‌تواند قدرت مانور اقتصادی دولت را ارتقا دهد.

 

افزایش شفافیت بازار ارز: با محدود شدن دلار نفتی به کالاهای اساسی و دارو، درجه شفافیت در بازار نیز گسترش می‌یابد؛ چراکه با حذف رانت ارزی، دالان‌های سوءاستفاده از آن نیز بسته می‌شود. در این فضا عرضه و تقاضا کاملا مشخص است، تقاضا برای دلار نفتی تنها مختص به کالاهای اساسی و دارو است و عرضه آن نیز توسط دولت انجام می‌شود. در حالتی که در شرایط فعلی دلار ۴۲۰۰ تومانی متقاضیان گوناگونی دارد و لیست متقاضیان مجاز، هر هفته نیاز به به‌روزرسانی دارد، به‌طوری‌که خطر احیای امضای طلایی را هم ایجاد کرده است.

 

آمادگی برای سیکل فصلی: با نزدیک شدن به مهر ماه، آمادگی برای تقاضاهای فصلی نیز ضروری می‌شود. معمولا همواره در سیکل پاییز، تقاضای ارزی نیز افزایش می‌یابد. ماندن در وضعیت کنونی که انگیزه‌ها برای بازگشت ارز صادراتی را کاهش داده است، می‌توانست شرایط پرریسکی را برای بازار ارز در ابتدای پاییز رقم بزند. اما با تصمیم جدید و ورود ارزهای صادراتی به کشور، توان مقابله با تقاضای فصلی نیز افزایش خواهد یافت و طبیعتا تکانه‌های ناشی از آن کمتر از قبل خواهد بود.

 

سیگنال درست از نرخ ارز: با ورود کل ارز غیرنفتی، بازار دوم تعمیق می شود. هنگامی که حجم مبادله شده در بازار دوم افزایش یابد، سیگنال درست‌تری از نرخ بازار منعکس خواهد شد. در شرایط کنونی که حجم ورودی ارز صادراتی به بازار دوم محدود است، طبیعتا قیمت بازار دوم چندان از سوی فعالان بازار جدی گرفته نمی‌شود، اما با ورود حجم قابل‌توجهی از صادرات کشور، قیمت در یک عرضه و تقاضای واقعی تعیین می‌شود. هر چند برای کارآیی بیشتر بازار دوم و اثر بر فعالان بازار ارز، نیاز به اطلاع‌رسانی بهتری از بازار دوم نیز است.

 

کاهش فشار بر بودجه دولت: در حال حاضر بخشی از درآمدهای نفتی دولت با نرخ ۴۲۰۰ تومان به واردات کالاهای اساسی و دارو اختصاص می‌یابد. اما احتمالا بخش دیگری از منابع ارزی دولت برای تنظیم بازار یا در بازار دوم به نرخ ۴۲۰۰ تومان به فروش می‌رسد. منابع نوع دوم اثر انقباضی بر بودجه دولت خواهند داشت؛ درحالی‌که با روش جدید، این منابع در اختیار دولت خواهد ماند و دیگر نیازی به حراج آنها با نرخ ۴۲۰۰ تومان نیست. در نتیجه باید گفت که بودجه دولت از فشار این ناحیه خارج خواهد شد.

 

ملاحظه تورمی

 اما به عقیده برخی این تصمیم دارای یک ملاحظه نیز است؛ اینکه کالاهای وارداتی که از دریافت ارز دولتی محروم می‌شوند دچار افزایش قیمت شدید خواهند شد. اما نگاهی به تجربه همین دوره می‌تواند پاسخ این دغدغه را بدهد. در ماه‌های اخیر عمده کالاهایی که با دلار ۴۲۰۰ تومانی وارد شدند، در بازار با قیمتی بی‌تفاوت و هماهنگ با بالاترین قیمت دلار در بازار آزاد به فروش رسیده‌اند. در واقع اگر قیمت ریالی یک کالای وارداتی در بازار را بر قیمت ارزی آن تقسیم کنیم، حاصل هرگز ۴۲۰۰ نخواهد بود و این یعنی صرفا ایجاد یک رانت برای عده‌ای خاص. به تعبیر دیگر دولت با هدف کنترل قیمت‌ها منابع ارزی را به شکل حراج و ارزان در اختیار واردکننده قرار می‌دهد؛ درحالی‌که قیمت هماهنگ با دلار آزاد به دست مصرف‌کننده نهایی می‌رسد و هدف دولت کاملا ناکام  می‌شود. ضمن اینکه بسیاری از هزینه‌های نظارتی نیز کاهش می‌یابد؛ چرا که در شرایط فعلی که گستره‌ای از کالاهای وارداتی از دلار ۴۲۰۰ تومانی ارتزاق می‌کنند، نیاز به نظارت برای کنترل قیمت دارند. اما با محدود شدن آنها به کالاهای اساسی و دارو، نیاز به نظارت بر تنظیم بازار نیز کاهش خواهد یافت؛ چراکه اساسا فرصت رانتی از بین خواهد رفت.

 

زمان اجرا

نزدیک به دو هفته از تصویب تصمیم جدید ارزی در شورای پول و اعتبار می‌گذرد. اگر بر اساس نص قانون باشد، بانک مرکزی موظف به اجرای تصمیم شورای پول و اعتبار است؛ در بند ج از ماده ۱۱ قانون پولی و بانکی کشور، یکی از وظایف بانک مرکزی این‌طور شرح داده شده است: «تنظیم ‌مقررات‌ مربوط‌ به معاملات ارزی و تعهد یا تضمین پرداخت‌های ارزی با تصویب شورای پول و اعتبار و همچنین نظارت بر معاملات ارزی.» در نتیجه تنظیم مقررات مربوط به معاملات ارزی که شورای پول و اعتبار تصویب کرده است، جزو وظایف بانک مرکزی است و این بانک باید دستورالعمل اجرایی تصمیم اخیر را شناسایی کند. اما نظر دیگری نیز وجود دارد که چنین تصمیم مهمی را نیاز به حمایت سیاسی می‌داند. به همین منظور به گفته ولی‌الله سیف، رئیس کل پیشین بانک مرکزی تصمیم اخیر به ستاد اقتصاد مقاومتی ارجاع شده است و موافقت اولیه رئیس‌جمهور و معاون اول رئیس‌جمهوری برای اجرا اخذ شده است.

 

کارشناسان که پیشتر بارها این رویکرد را پیشنهاد کرده بودند، اکنون معتقدند که باید هرچه سریع‌تر تصمیم جدید به مرحله اجرا برسد و دیگر زمانی برای تلف کردن وجود ندارد. در واقع هرچه سریع‌تر محدودیت تخصیص ارز نفتی فاز اجرایی بگیرد، ذخایر ارزی بیشتری برای کشور باقی می‌ماند و از نوسانات غیرطبیعی زمان تحریم پیشگیری می‌کند. تحریم‌ها مشخصا دو نقطه را هدف گرفته‌اند: تحمیل مضیقه ارزی و سخت‌تر شدن نقل‌وانتقال ارزی. با متمرکز شدن منابع نفتی به کالاهای اساسی، بخش زیادی از منابع ارزی حفظ می‌شود و مابقی نیز با قیمت بازار تخصیص داده می‌شود. در شرایط فعلی باید اجازه دهیم فعالان اقتصادی در داخل، میدان باز بیشتری داشته باشند؛ چراکه ورود منابع ارزی صادرات غیرنفتی، بخشی از نارسایی ناشی از انتقالات را کمتر می‌کند.