محمود سمیعی

شاید بهترین راه نشان دادن فرهنگ یک مرزوبوم به دیگر سرزمین‌ها ،ادبیات آن جامعه باشد و این امر صورت نمی‌گیرد مگر با ترجمه کتاب‌ها و داستان‌ها و شعرها و مقالات ادبی از یک‌زبان به زبان دیگر. در این میان زبان پارسی یکی از قدیمی‌ترین، غنی‌ترین و پرمایه‌ترین ادبیات جهان است. ولی متأسفانه این ادبیات کمتر موردتوجه نویسندگان، شاعران و ادیبان سرزمین‌های دیگر قرارگرفته است. علت اصلی این مسئله را هم می‌توان نبود مترجمان زبردست در این زبان دانست. زبان پارسی امروز تنها محدود به چند کشور پارسی‌زبان شده است، این در صورتی است که قابلیت‌های آن بسیار بالاتر آز این محدوده است.

این روزها در رسانه‌ها می‌شنویم که فلان نویسنده یا شاعر برنده جایزه ادبی نوبل شده است و پس از چندی که کتاب موردنظر به فارسی ترجمه‌شده و خوانده می‌شود متوجه می‌شویم که در ایران کارهایی بهتر هم وجود دارد اما هیچ‌کدام به زبان دیگر ترجمه نشده و جهانیان نسبت به آن‌ها آگاهی ندارند. در این زمان است که احساس می‌کنی چقدر در حق ادبیات این سرزمین جفا شده است.

دیروز از طریق رسانه‌ها مطلع شدیم که یک نویسنده ایرانی_سوئدی به نام ژیلا مساعد که عضو فرهنگستان سوئد بوده به‌عنوان یکی از اعضای هیئت ادبی نوبل انتخاب‌شده است. وی که کتاب‌های متعددی به زبان‌های پارسی و سوئدی دارد در مصاحبه‌ای گفته که می‌خواهد زبان پارسی را به جهانیان بشناساند. جای بسی خوشبختی است که یک ایرانی که زبان‌های اروپایی را خوب می‌داند و به هر دو زبان شعر و داستان و مقاله می‌نویسد می‌خواهد دست به چنین کار ارزنده‌ای بزند شاید با کمک وی و سایر ادیبان ایرانی مستقر در جای‌جای جهان این ادبیات به دنیا شناسانده شود.

 

شرح مختصری از ژیلا مساعد:

«آکادمی سوئد» که برنده جایزه نوبل ادبیات را انتخاب می‌کند، ژیلا مساعد، شاعر ایرانی -سوئدی و اِریک ام رونه‌سوُن، نویسنده و قاضی دیوان عالی سوئد را به‌عنوان دو عضو جدید خود انتخاب کرد.

ژیلا مساعد سال ۱۳۲۷هجری شمسی در ایران متولد شد و در سال ۱۹۸۶ و در سن ۳۸ سالگی به همراه دو فرزند خود به سوئد مهاجرت کرد. وی ۱۰ سال پس از ورود به سوئد اولین کتاب شعر خود به این زبان را منتشر کرد.

خانم مساعد پس از انتخاب به‌عنوان عضو این آکادمی به یک خبرگزاری سوئدی گفته است: به واژه‌های من در وطن اولم بها داده نمی‌شد، اما کشور جدیدم به دلیل نوشته‌هایم من را در یکی از برترین جایگاه‌های ادبی قرار داده است.

خانم مساعد گفته که نخستین خارجی تباری است که در تاریخ ۲۳۲ ساله این آکادمی به عضویت آن درآمده است. وی پیش‌ازاین به‌عنوان نویسنده‌ سال ۲۰۱۳ در غرب سوئد برگزیده‌شده بود.

تاکنون از مساعد چند کتاب شعر به زبان فارسی و هفت دفتر شعر به زبان سوئدی منتشرشده است. مجموعه شعرهای او به ترتیب سال نشر عبارت‌اند از: غزالان چالاک خاطره 1986، یله بر کجاوه اندوه 1988، پنهان کنندگان آتش 1989، پریزدهگان 1996، ماه و آن گاو ازلی ( به زبان سوئدی) 1997، سرخ جامه‌ای که منم (به زبان سوئدی) 2000، هفت اقیانوس وحشی (به زبان سوئدی) 2000، اقلیم هشتم (به زبان سوئدی) 2003، زیر رودخانه بالشی هست (به زبان سوئدی) 2005، هر شب پاهای زمین را می‌بوسم (به زبان سوئدی) 2009، صدایی که تنها من می‌توانم 2012، آهو را من می‌زایم 2015 و «پنجره‌های رو به خواب‌های قدیمی»، «ایشتار» و «طوفان» ازجمله کتاب‌های چاپ‌شده ژیلا مساعد به نثر هستند. گفتنی است که برخی از کتاب‌های او به زبان‌های دیگر مانند انگلیسی، اسپانیایی و استونی نیز ترجمه‌شده است.