با وجود بیش از پنج هزار و ۵۰۰ واحد چاپی در کشور، صنعت چاپ را می‌توان یکی از بزرگترین مصرف‌کنندگان کاغذ و همچنین دستگاه‌های چاپی خارجی در کشور دانست که یقینا بخشی از آن وابسته به خارج از کشور است.

به گزارش چاپ ونشر به نقل از ایکنا، در یک روز بهاری برای بازدید از یک مجموعه فرهنگی که قدمت و سابقه‌ای نزدیک به یک قرن دارد، به همراه خبرنگاران و سردبیران برخی از اصحاب رسانه‌ خراسان رضوی، در شهر تهران وارد ساختمانی می‌شویم که مسئولش با ۲۴ سال سابقه نمایندگی مجلس و ۳۷ سال سابقه ریاست روزنامه اطلاعات، بدون هر گونه تشریفاتی در یک اتاق ساده پشت میز نشسته و درب اتاقش به روی همه باز است.

برخی از دوستان از روی کنجکاوی تا رسیدن به سالن اجتماعات به این اتاق ساده سرک می‌کشند و بعضی بدون آنکه او را بشناسند با عرض سلام و خسته نباشید از آنجا عبور می‌کنند.

محمودی، مسئول روابط عمومی روزنامه اطلاعات در سالن اجتماعات منتظر ما است و با عرض خیر مقدم کمی از تاریخچه این مجموعه فرهنگی بیان می‌کند و در ادامه پاسخگوی سئوالات خبرنگاران می‌شود.

وی با اشاره به اینکه در این مجموعه فرهنگی نشریات دیگری نیز مانند فصلنامه اطلاعات، اطلاعات هفتگی، جوانان امروز، حکمت و فلسفه و برخی از کتاب‌های مختلف چاپ می‌شوند، گفت: ساخت این مجموعه فرهنگی در محل جدید آن از سال ۷۱ با هفده هزارمتر مربع در شمال تهران آغاز و در سال ۷۹ افتتاح و بعد از مدتی سه هزار مربع دیگر به مساحت آن با خرید از شهرداری افزوده شد.

وابستگی صنعت چاپ کشور به بیگانگان و جای خالی برخی تولیدات داخلی

مسئول روابط عمومی روزنامه اطلاعات با بیان اینکه چاپ روزنامه اطلاعات از سال ۱۳۰۵ آغاز شده است، تصریح کرد: حجت‌الاسلام سیدمحمود دعایی از سال ۵۹ به دلیل سوابقی که در کشور عراق در زمینه تولید برنامه‌های رادیویی داشت، توسط امام خمینی(ره) به عنوان مدیر مسئول و نماینده حضرت امام(ره) در روزنامه اطللاعات منصوب و بعد از رحلت امام(ره) توسط رهبر معظم انقلاب مجدداً با حکم جدید در همین مسئولیت باقی ماند.

مصرف روزانه ۳۰ تن کاغذ خارجی برای چاپ روزنامه اطلاعات

محمودی در پاسخ به سوال یکی از خبرنگاران با تأکید بر اینکه ما در کشور مصرف کننده کاغذ و استفاده کننده تجهیزات صنعتی هستیم و تقریبا تمام آن‌ها در قسمت چاپ، خارجی هستند، گفت: ما روزانه ۳۰ هزار کیلوگرم کاغذ خارجی فقط برای چاپ روزنامه اطلاعات مصرف می‌کنیم که همه آن از خارج کشور وارد شده و قطعاً تغییر نرخ ارز بر گرانی کاغذ و هزینه تمام شده تولیدات تأثیرگذار است.

وی افزود: در کشورما بعد از قطع درختان معمولاً درخت جدیدی جایگزین نمی‌شود و از طرفی کیفیت کاغذ تولید داخل پایین است، بنابراین برای جلوگیری از نابودی جنگل‌های کشور و نبود محصولات باکیفیت برای جایگزینی در صنعت چاپ، سیاست ما در حال حاضر مصرف کاغذ و تجهیزات خارجی است.

مسئول روابط عمومی روزنامه اطلاعات با تأکید بر اینکه در قسمت‌هایی که امکان داشته از تجهیزات ایرانی و تولیدات داخلی استفاده شده است، عنوان کرد: ما یک مصرف کننده‌ایم و بخشی که باید به فکر تولید تجهیزات ایرانی با کیفیت باشیم در خارج از مجموعه ما قرار دارد و مهندسان ایرانی با طراحی و ساخت در این قسمت می‌توانند گام‌های خوبی بردارند.

تبلیغ انواع محصولات خارجی در روزنامه اطلاعات قدیم

مصرف روزانه سی تن کاغذ خارجی برای چاپ و انتشار یک روزنامه در ایران با گذشت قریب به چهل سال از پیروزی انقلاب اسلامی همچنان ذهنم را درگیر خودش کرده است که در ادامه در بخش بازدید از موزه این مجموعه فرهنگی که قدمتی حدود ۱۰۰ ساله دارد، در حال مرور مطالب روزنامه، چشمم به تبلیغ خمیر دندان هلندی و آدامس خروس نشان آمریکایی می‌افتد، بهترین نوع آدامس وارداتی؛ خودکار و قلم خودنویس شیفرز، تراکتور و کمباین جان دیر، ساعت سوئیسی روزینا، و بخاری آسپرین انواع مختلفی از تبلیغات محصولات خارجی است که در این روزنامه در ابتدای چاپش چشم مخاطبان را می‌نوازد و تشویق به مصرف کالاهای خارجی دارد.

یاد حرف یکی از بزرگان انقلاب می‌افتم که بیان کرده بود: «هر کجا جهادی و انقلابی عمل کردیم در مصرف کالاها و اجناس خارجی با تولیدات داخلی بی‌نیاز شدیم و هر کجا با فرهنگ غرب و لیبرالی عمل کردیم، وابستگی‌مان بیشتر شد و نتوانستیم در تولید خودکفا شویم».

افزایش قیمت محصولات با تغییر ارز

بعد از عبور از موزه به قسمت‌های مختلف چاپ روزنامه با دستگاه‌های آلمانی و انگلیسی می‌رسیم، دستگاه‌هایی که دارای کیفیت بسیار بالایی هستند و بعد از گذشت چندین دهه همچنان در حال فعالیت‌اند و برخی از قطعات آنها به گونه‌ای طراحی شده است که همچنان تا آخر عمر دستگاه به عنوان یک مصرف‌کننده و واردکننده قطعات مختلف دستگاه باقی خواهیم ماند. همانند حکایت برخی از دستگاه‌های ژاپنی و انگلیسی در دیگر روزنامه‌های کشور که خبرنگاران همراهمان برایمان تعریف می‌کنند که حتی جوهر و کاغذش از همان کشور خرید دستگاه سازنده وارد می‌شود و تعویض و جایگزینی تاکنون برای‌شان تعیین نشده است، این یعنی همان وابستگی کشور به بیگانگان که اگر تحریم کنند روزنامه‌های اصلی کشور به خواب ابدی خواهند رفت.

وابستگی صنعت چاپ کشور به بیگانگان و جای خالی برخی تولیدات داخلی

بازدید از مجموعه روزنامه اطلاعات بهانه‌ای می‌شود تا در ادامه نگاهی بیاندازیم به صنعت چاپ در کشور. حکایت صنعت چاپ و نشری که می‌تواند به نوعی حکایت وابستگی کشور در بخش فرهنگی را روایت می‌کند که هر ساله با تغییرات نرخ ارز، قیمت خمیر وارداتی کاغذ و قیمت کاغذ وارداتی، جوهر و بقیه قطعات مصرفی دستگاه‌ها بر نرخ هزینه‌های چاپ و نشر به قیمت محصولات فرهنگی افزوده شده و برخی شرکت‌ها و بنگاه‌های کوچک را از گردونه رقابت حذف و روز به روز بر هزینه چاپ کتاب‌ها و روزنامه‌ها می‌افزاید و از سبد مصرفی بعضی از مردم حذف می‌کند.

از طرفی دیگر گاهی اوقات دولت برای حذف نشدن محصولات فرهنگی و باقی ماندن روزنامه‌ها و نشریات در گردونه چاپ کشور مجبور است بسته‌های حمایتی و مالی تعریف کند که خود حکایت دیگری از وابستگی و شکایت ناشران و فعالان این بخش دارد.

وابستگی ۱۰۰ درصدی صنعت چاپ به خارج از کشور

علی جنتی، وزیر ارشاد دولت یازدهم در سال ۹۵ با ابراز اینکه «صنعت چاپ یکی از بخش‌های بسیار مهم و موثر در اقتصاد فرهنگ و هنر است، به ویژه وقتی بدانیم که صنایع بسته‌بندی وابستگی مستقیمی به صنعت چاپ دارد، گفت: در حال حاضر بخش مهمی از نیازهای صنایع بسته بندی در خارج از کشور برطرف می‌شود در حالی که ظرفیت‌های آن در داخل کشور موجود است.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی سابق همچنین با اشاره به وجود بیش از پنج هزار و ۵۰۰ واحد چاپی و فعالیت قریب به بیست و پنج هزار نفر به طور مستقیم و غیرمستقیم در صنعت چاپ، تأکید کرد: این آمارها نشان دهنده این است که می‌توان از صنعت چاپ در تأمین اشتغال و تحقق آرمان‌های اقتصاد مقاومتی استفاده کرد».

در رابطه با وابستگی صنعت چاپ کشور، حجت‌الاسلام محمد قطبی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان اصفهان در سال ۹۳ «با انتقاد از اینکه در حوزه چاپ ۱۰۰ درصد به خارج از کشور وابسته‌ایم، گفت: باید به جایی برسیم که در حوزه چاپ حرف اول را بزنیم».

وابستگی صنعت چاپ کشور به بیگانگان و جای خالی برخی تولیدات داخلی

محمد رضا برازش، مدیر کل دفتر امور چاپ و نشر وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز در سال ۹۴ با ابراز اینکه «مسئله مذاکرات و نتایج حاصل از آن قطعاً بر روی همه مسائل کشور از جمله صنعت چاپ تأثیر خواهد گذاشت، گفت: این موضوع می‌تواند یک فرصت و یا یک تهدید باشد، از همین رو انتظار می‌رود بعد از مذاکرات، کسب درآمدها و نقل و انتقالات تجهیزات سهل‌تر باشد و قدرت انتخاب بیشتری را به لحاظ کالا و تجهیزات داشته باشیم و اگر از این فرصت برای ارتقای علمی و توسعه تجهیزات در صنعت چاپ استفاده کنیم، حمایتی برای این صنعت و دیگر صنایع خواهد بود، زیرا کمتر صنایع را داریم که به صنعت چاپ وابسته نباشد».

تشویق کشاورزان به کاشت درخت و خودکفایی در تولید کاغذ

از طرفی دیگر یکی از وابستگی‌های کشور در صنعت چاپ، کاغذ آن است که می‌توان با ارتقای سطح کیفی تولید و کاشت درخت برای تولید کاغذ در کشور قدم‌های بزرگی برداشت و با توجیه و آموزش کشاورزان به جای کاشتن محصولاتی که بسیاری از آن‌ها از جمله مدیریت کاشت سیب زمینی و پیاز به علت مصرف مازاد دور ریخته می‌شوند، از کاشت درختان حمایت کرده و در صنعت تولید کاغذ به خود کفایی برسیم و در این صنعت به اشتغال جوانان کمک کنیم.

 

وابستگی صنعت چاپ کشور به بیگانگان و جای خالی برخی تولیدات داخلی

بر اساس تحقیق یکی از دانشجویان دانشگاه تهران برای پایان‌نامه کارشناسی ارشد در تابستان ۹۶، تولیدات کاغذ روزنامه در ایران در طی ۱۰ سال گذشته روند نزولی داشته و تولید مقوا و کاغذ بسته بندی در جهان حدود بیست‌ و پنج درصد افزایش داشته است.

براساس این تحقیق همچنین در ۱۰ سال گذشته در ایران بطور میانگین ۷۸۰ هزار تن در سال مقوا و کاغذهای بسته‌بندی مصرف شده است. مصرف کاغذ و مقوای مورد استفاده در کارتن و بسته بندی، روند صعودی دارد و در طی ۱۰ سال حدوداً پنج برابر شده است. تولید جهانی کاغذ و مقوای مخصوص روند صعودی دارد و اغلب کشورهای جهان به ویژه در کشورهای آسیایی با افزایش قابل توجهی همراه بوده است.

وابستگی صنعت چاپ کشور به بیگانگان و جای خالی برخی تولیدات داخلی

همچنین در این پایان‌نامه ذکر شده است، سرانه مصرف و تولید کاغذهای بسته‌بندی در کشور رو به کاهش بوده و سرانه مصرف کاغذهای مخصوص و روند واردات در کشور ایران صعودی بوده و در طی ۱۰ سال حدود سه برابر شده است. واردات انواع خمیر کاغذ افزایش داشته و تأمین بخش عمده‌ای از مواد اولیه کارخانجات را خمیرهای وارداتی تشکیل می‌‍‌‌‌دهد.

همچنین در این تحقیق نوشته شده در سال ۱۳۹۵ نزدیک به ۳۰۰ هزار تن ظرفیت جدید در بخش تولید کاغذ بسته بندی در کشور ایجاد شده است، علاوه بر این در سال ۱۳۹۶ دست کم ۳۰۰ هزار تن ظرفیت جدید دیگر با فناوری روز جهانی به ظرفیت کشور افزوده خواهد شد.

                                                                                        

صنعت چاپ در دو زمینهی مهم نقش آفرین و تاثیر گذار است؛ یکی در جایگاه فرهنگی و دیگری در مقولهی چاپ صنعتی و بستهبندی.

مدیرکل صنایع شیمیایی و سلولزی وزارت صنعت، معدن و تجارت با اشاره به سال حمایت از کالای ایرانی در گفتگو با چاپ ونشر، گفت نقشی که چاپ صنعتی و بستهبندی در حمایت از کالای ایرانی میتواند ایفا کند از جنبههای مختلفی قابل توجه است.

«پروین نباتی» ادامه داد: یکی از علتهای عدم تمایل و اقبال مصرفکنندگان به کالاهای تولید داخل؛ نداشتن اطلاعات کافی و شناخت مناسب از ویژگیهای مطلوب کالای ایرانی و نداشتن بستهبندی شکیل، مناسب و موردپسند مصرفکنندگان است که صنعت چاپ در این زمینهها میتواند کمک موثری باشد؛ و با معرفی مطلوب کالاهای ایرانی، طراحی و بستهبندی مناسب، درج اطلاعات مورد نیاز مصرفکنندگان، ایجاد جاذبهی لازم و البته غیر کاذب، متنوعسازی و پوشش همهی سلایق مصرفکنندگان به ایفای نقش بپردازد.

وی افزود:  صنعت چاپ در جایگاه فرهنگی خود میتواند علاوه بر معرفی توانمندیهای داخلی در تولید کالاهای مورد نیاز در کنار تبیین امتیازها همراه با  انتقاد سازنده به بهبود کیفیت کالاهای تولید داخل کمک کند.

مدیرکل صنایع شیمیایی و سلولزی بیان کرد: اهمیت صنعت چاپ در حوزهی نشر به این مهم اشاره دارد که رسالت فرهنگی این حوزه  در همکاری با تولیدکنندگان داخلی و افزایش سطح آگاهی  مصرفکنندگان به درستی ایفا می کند و مدبرانه از سیاه‏نمایی و ایجاد دلسردی جلوگیری به عمل می آورد.

نباتی اظهار کرد:  معرفی مناسب کالاهای تولید داخلی و افزایش آگاهی مصرف‏کنندگان در مورد مزیت کالاهای ایرانی در مقایسه با کالاهای وارداتی، بهصورت مداوم به انتشار گزارشهایی در زمینهی صنایع مختلف بپردازد تا بهصورت مصداقی و عینی اثرات مطلوب مصرف کالاهای ایرانی را در توسعهی تولید، اشتغال و شاخصهای کلان اقتصادی نشان دهد؛ و با اغماض برخی تفاوتهای مختصر کیفی و حتی قیمتی کالاهای تولید داخل در اشاعهی فرهنگ مصرف کالای ایرانی در همسنجی با مشابه خارجی نقشآفرینی کند.

رویکرد مورد نیاز

وی رویکرد ها مناسب در این حوزه اشاره دارد و تاکید می کند: بهمنظور همسویی و تقویت جریان حمایت از کالای ایرانی ضمن باور به توانمندیهای داخلی، لازم است به بهبود مستمر کیفیت، کاهش قیمت تمام شده کالاهای تولید داخلی اهتمام شود و مسئولیتپذیری اجتماعی، اعتمادسازی و اطلاعرسانی لازم از سوی تولیدکنندگان و رسانهها مورد توجه بیشتری قرار بگیرد.

مدیرکل صنایع شیمیایی و سلولزی وزارت صنعت، گفت: جهت ایجاد مزیت بیشتر برای کالاهای داخلی لازم است تخفیفات ویژهای برای تبلیغ کالای داخلی اختصاص یابد و از تبلیغ کالاهای خارجی دارای نمونهی مشابه داخلی اجتناب شود. یکی از موضوعاتی که بهویژه در افزایش رقابتپذیری کالاهای تولید داخل نقش مهمی دارد عدم مصرف کالای قاچاق است که نیازمند فرهنگسازی لازم است.

نباتی جذب سرمایهگذاری خارجی، تولید مشترک و تحت لیسانس و برند سازی را یا ضرورت دانست و گفت: افزایش کیفیت و جلب اعتماد مصرفکنندگان تاثیر بسزایی رونق تولید دارد.

زیرساخت مورد نیاز

وی برخی زیرساختهای موردنیاز برای تحقق حمایت از کالای ایرانی را مهم اعلام کرد و تصریح کرد:  برای تحقق این مهم نیازمند بسترهایی به منظور تقویت کالاهای داخلی هستیم از جمله این موارد ضرورت توجه به توان و تسهیل مقررات، گسترش مشوقهای لازم، توسعهی خدمات تجاری، تامین مالی، تسهیل مبادلات مالی و بانکی، توسعهی خرید اعتباری، کاهش قیمت تمامشده با به حداقل رساندن هزینههای تولید، استفاده از حداکثر ظرفیت تولید اقتصادی و بهبود کیفیت اشاره کرد.

مدیرکل صنایع شیمیایی و سلولزی وزارت صنعت، افزود: بهمنظور همراهی در حمایت از کالای ایرانی ضروری است که صنعت چاپ و نشر ارتباط موثری با تولیدکنندگان داخلی جهت معرفی نقش چاپ و بسته بندی در عرضهی مطلوبتر محصولات ایجاد کند. بهنظر میرسد وجود بانک اطلاعات جامع از توانمندیهای صنعت چاپ در این زمینه میتواند حائزاهمیت باشد. علاوه بر این تقویت بخشهای چاپی میانفرآیندی در واحدهای تولیدی با توسعه و تقویت برونسپاری به صنایع تخصصی چاپ (علاوه بر همکاری موثر در تولید و مصرف کالای ایرانی) به رونق کسبوکارهای تخصصی چاپ نیز کمک شایان توجهی کند.

اقدامات تاثیرگذار در زمینهی حمایت از کالای ایرانی

ناتی اظهار کرد: خوشبختانه در آغاز سال فرصت کافی برای اقدام مناسب بنگاهها، هماهنگیها و هم افزایی از طریق تشکلها وجود دارد. با توجه به اینکه برای تامین سرمایهی در گردش و بازسازی و نوسازی صنعت چاپ نیز سازوکار لازم جهت تامین مالی (با معرفی به بانکهای عامل در سازمانهای صنعت معدن و تجارت استانها) پیشبینی شده است؛ در صورت هماهنگی و اقدام بهموقع  صنعت چاپ، نتیجهی مورد انتظار حاصل میشود. البته انتظار بر این است که صنعت چاپ به موازات اقدام برای استفاده از ظرفیتهای موجود بهروزآمدسازی فناوریها را برای پاسخگویی به نیاز همهی متقاضیان موردنظر قرار دهد.

به گزارش چاپ ونشر، اولین سمینار  آموزشی اهالی صنعت چاپ با همکاری اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی و اتحادیه چاپخانه داران استان قم و با محوریت قوانین و مقررات موضوعه در این صنعت مشتمل بر: قوانین بهداشت حرفه ای، آتشنشانی، امور مالیاتی مرتبط با صنعت چاپ، تغییر و تحوالات در صنعت چاپ کشور و سایر موضوعات مورد نظر در تالار مرکزی شهر، واقع در میدان شهید نواب صفوی برگزار شد. 

هدف از برگزاری این سمینار، ارتقاء سطح آگاهی فعالان این صنعت درخصوص موارد مطروحه و کمک به پایین آوردن میزان آسیب ها و صدمات ناشی از عدم آشنایی با قوانین و مقررات بوده است.

 

هم اکنون صنعت چاپ نیازمند یک استراتژی و سند راهبردی است که بتواند چشم‌اندازی از توسعه را پیش روی فعالان این عرصه قرار دهد. این سند ارزشی اهدافی را مشخص کرده و زمینه را برای رشد و توسعه فراهم کند.  

به گزارش چاپ و نشر، یکی از مدیران چاپخانه 128 و استاد دانشکده چاپ گفت: چالش‏های مختلف صنعت چاپ نشان می دهد، هنوز نتوانسته ایم فلسفه وجودی چاپ را به مسئولان معرفی کنیم.

«احمد فروزیده»ادامه داد: در هر کشوری صنعت چاپ وابسته به تولید در آن کشوراست، پس کاهش تولید در کشورها تاثیر مستقیم بر حوزه چاپ دارد عدم موفقیت در تولید دیگر صنایع، سبب می‏شود تا صنعت چاپ نیز نتواند به رشد و تکامل برسد.

وی اظهار کرد: در هر کشوری صنعت چاپ وابسته به تولید در آن کشوراست، پس کاهش تولید در کشورها تاثیر مستقیم بر حوزه چاپ دارد عدم موفقیت در تولید دیگر صنایع، سبب می‏شود تا صنعت چاپ نیز نتواند به رشد و تکامل برسد.

این فعال عرصه چاپ بیان کرد: چرخه‏ی‏ اقتصادی و توسعه، زنجیره‏ای است که همه‏ی حوزه های تولید بازرگانی و خدمات را با خود به همراه دارد، لذا صدمه به هریک از واحدهای این زنجیره همه مجموعه را دچار نقصان و تنش می کند.

فروزیده افزود: بررسی ها نشان داده است، تولیدات فرهنگی، صنعتی، بسته بندی و تبلیغات حتی خدمات هر کدام درصدی معین از خدمات چاپ را به خود اختصاص داده اند.

وی ادامه داد: سهم کالاهای فرهنگی تنها بین 5تا 8 درصد از ظرفیت های چاپ را به خود اختصاص داده درحوزه تبلیغات و خدمات نیزسهم چاپ تنها  20درصد از توان این صنعت را با خود همراه می کند اما در حوزه تولید و بسته بندی کالاها، خصوصا موادغذایی بیشترین سهم از تولید به  صنعت چاپ اختصاص دارد.

این استاد دانشکده چاپ تصریح کرد: این نتایج در کشور ما گویای ابعاد مختلف و پتانسیل های فراوانی در صنعت چاپ بوده که نتوانسته تا بحال باالقوه شود و مهجور باقی مانده است.

فروزیده ادامه داد: حمایت از تولید داخلی زمانی می توان مورد تفسیر و بررسی بگیرد که ابتدا فاکتور ها و سرفصل های مناسبی از توان ظرفیت های داخلی در دست داشته باشیم.

وی اظهار کرد: در طی سال‏های گذشته، نبود اطلاعات کافی شکافی اساسی دربدنه توسعه بجای گذاشته نکته قابل تامل این است همچنان رویه‏های گذشته را در دستور کار قرار دارد و نتوانسته‏ایم برنامه‏ای مدون در این زمینه تهیه کنیم.

فروزیده به واردات بی رویه و بدون نظارت اشاره کرد و بیان کرد: هرگاه کالاهای آماده مصرف از تولید پیشه بگیرد آنگاه باید شاهد از بین رفتن اشتغال و رکود در صنایع نظارگر باشیم.

این آگاه به صنعت چاپ واردات کالاهایی همچون روغن یا شکلات از خارج از کشور وارد را چالش بر انگیز اعلام کرد و گفت: واردات کالاهای گوناگون با بسته بندی و لیبل های مخصوص سبب انجام می شود لذا صنایع مختلفی مانند چاپ دررکود قرار می‏گیرند و صدمات فراوانی را از این بخش می بینند.

وی ادامه داد: بیشتر کالاهای صادراتی و مرغوب تولید داخل ( زعفران، انار، خرما، پنبه و ....) که به خارج از مرزها صادر می شود بصورت فله ای عرضه شده و در مقابل واردات در کشور با بسته بندی جذاب انجام میشود. به بیان ساده تر، صادرات فله ای و واردات آماده به مصرف ضربه بزرگی را به صنعت چاپ وارد کرده است.

فروزیده تصریح کرد: در حوزه بسته بندی توان و پتانسیل های قابل توجهی را در کشور داریم که از نظر دور مانده است، هم اکنون عمده بسته بندی های های ایران در کشورهای چین، ترکیه و ایتالیا انجام می شود، ادامه این روند چیزی جز بیکاری و رکود را در صنایع برای کشور به ارمغان نخواهد داشت، لذا سیاستگذاری مناسب و اجرایی می تواند مشکلات را حل کرده و مسیر توسعه را جایگزین رکود کند.

 

مجتبی محمودیان؛ رییس اتحادیه چاپخانه‌داران قم، عنوان کرد: نوسانات قیمت کاغذ در هفته‌های اخیر تعادل بازار کار در حوزه چاپ و نشر را بهم ریخته است و بسیاری از دست‌اندرکاران این حوزه با نوعی رکود در ثبت سفارش و انجام کار روبرو شده‌اند.

وی با اشاره به وضعیت موجود در این زمینه توضیح داد: به عنوان مثال 25 درصد روی قیمت نهایی کاغذ رفته است به طوری که کاغذی که ما در سال گذشته هر بند بین 98 تا 102 هزار تومان می‌خریدیم، پس از تعطیلات عید هر بند آن را 115 هزار تومان، روزهای بعد 125 هزار تومان و امروز با 130 هزار تومان خریداری کردیم که این نوسان موجب شده است که ناشر و چاپخانه‌دار جرات خرید کاغذ نداشته باشد.

محمودیان افزود:‌ این موضوع موجب شده است که بسیاری از اهالی چاپ با افت سفارش‌های چاپی روبرو شوند و همه به نوعی بیکار باشند زیرا اوضاع بد و نابسامان شده است و سفارش‌دهنده‌ها هم که قبل از عید سفارش داده‌اند به چاپخانه‌داران گفته‌‌اند دست نگه دارند.

وی با اشاره به پرکاری چاپخانه‌داران در آستانه نمایشگاه کتاب تهران و نمایشگاه قرآن، ادامه داد: همیشه در این ماه از سال چاپخانه‌ها با ترافیک کاری بسیار خوبی روبرو بودند که حتی نمی‌توانستند سفارش‌های جدید یا خرد بگیرند زیرا برای چاپ کتاب‌های جدید یا انتشار قرآن و کتاب‌های ادعیه سفارش داشتند امسال حجم این کارها بسیار کاهش پیدا کرده است.

به گفته محمودیان، الان در این فصل از سال، زمان بیکاری و کم‌کاری ناشران نیست ولی به دلیل بلاتکلیفی قیمت دلار و به دنبال آن بازار کاغذ شرایط اصلا مطلوب نیست و دست‌اندرکاران چاپ و نشر در زمینه ثبت و انجام کارهای سفارشی با مشکلات جدی روبرو هستند.

رئیس اتحادیه صنف چاپخانه‌داران اصفهان با بیان این که کجای دنیا 2 نوع مالیات از فعال اقتصادی دریافت می‌شود، گفت: در ایران و به خصوص در اصفهان مشکلات عدیده‌ای در زمینه مالیات وجود دارد.

به گزارش چاپ ونشر، صنعت چاپ یکی از قدیمی‌ترین صنایع جهان است و این صنعت آن قدر مهم بوده است که در هر دوره تاریخی و متناسب با رشد فناوری، توانسته است خود را با آن وفق دهد.

اهمیت صنعت چاپ در آنجاست که می‌تواند مجموعه‌ای مفاهیم و معانی را به مخاطبان خود ارائه دهد، مخاطبانی که حتی می‌توانند در فاصله چند صد سال و حتی چند هزار سال پیامی را از یک دوره خاص تاریخی دریافت کنند.

حک نشانه‌ها بر دیواره غارها، سنگ نوشته‌ها، انگشترهای خاتم و ... همگی قدم‌های نخست برای شکوفایی صنعت چاپ بوده است، تلاشی که توسط چینی‌ها ادامه یافت و با نوشتن فرمان‌ها و تصاویر بودا روی یا کاغذ نازک و چسباندن آن روی یک قطعه چوب، سپس حکاکی متن روی چوب و استفاده از آن برای چاپ تداوم یافت.

تلاشی که باعث شد تا کره با اختراع حروف چاپ فلزی، تحولی عظیم در صنعت چاپ ایجاد کند، ابداعی که باعث شد تا بعدها شخصی به نام گوتنبرگ با الهام‌گیری از آن، دست به اختراع ماشین چاپ بزند، اختراعی که باعث شد تا رشد تولید کتاب و مطبوعات به صدها هزار برابر برسد.

پس از آن بود که با رشد یک‌باره فناوری در قرن 20، روش‌های متعدد چاپ پدید آمد تا هم چنان به یکی از صنایع پررونق و با سابقه طولانی باقی بماند، صنعتی که در ایران نیز سابقه طولانی دارد اما امروز مانند بسیاری از صنایع دیگر دست به گریبان با مشکلات متعددی است.

مشکلاتی که حل همه آن‌ها بیش از همه نیازمند همت و عزم مسؤولان است، محمدعلی انصاری‌پور رئیس اتحادیه صنف چاپخانه‌داران اصفهان امروز در گفت‌وگو با خبرنگار فارس در خصوص وضعیت صنعت چاپ و چاپخانه‌داران در سال 96 اظهار کرد: من فکر می‌کنم اگر مصاحبه نکنم خیلی بهتر باشد چرا که تا به امروز هر چه از مشکلات گفتیم، فایده نداشته است و مشکلات و درد دل‌های صنعت چاپ به صورت یک کلیشه درآمده است.

وی با گلایه از این که وزارت صنعت، معدن و تجارت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هر دو متولی امر چاپخانه‌داران شده‌اند، بیان کرد: این دو بخشی شدن متولیان صنعت چاپ به جای آن موجب بهتر شدن اوضاع شود منجر به بدتر شدن شرایط شده است، وقتی یک مجموعه متولی خاص نداشته باشد موجب عدم پیگیری مشکلات آن مجموعه می‌شود.

تاثیر مالیات بر ارزش افزوده بر چاپ

انصاری‌پور با اشاره به مشکلات مالیات افزود: وقتی خدمات می‌خواهند سریعاً متولی امور چاپخانه‌داران می‌شوند اما زمانی که لازم شد از آن‌ها خدمات بگیریم هیچ کجا قبول نمی‌کند که متولی چاپخانه‌داران است، مهم‌ترین مشکلی که امروز بر سر راه چاپخانه‌داران و به طور کلی تولیدکنندگان کشور است مسأله مالیات و مالیات بر ارزش افزوده است.

وی ادامه داد: هر چه می‌شنویم این است که از فعالان اقتصادی حمایت می‌شود و طرح‌های تشویقی برای آن‌ها در نظر گرفته می‌شود اما در ایران و به خصوص در اصفهان که همیشه بدعت‌گذار هستند و طرح‌های آزمایشی خود را از اصفهان آغاز می‌کنند مشکلات عدیده‌ای در زمینه مالیات وجود دارد.

انصاری‌پور افزود: در مالیات شغلی از دولت مطالبات قانونی و حقوقی چاپخانه‌داران را داریم اما موفق به اخذ آن نشدیم، بر اساس بند "ل" ماده 139، کلیه فعالان اقتصادی که مجوز لازم از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دریافت می‌کنند از پرداخت مالیات معاف هستند اما این قانون تفسیر به رأی می‌شود و بر اساس سلایق خود با این بند صریح قانونی برخورد می‌کنند.

مالیات بر ارزش افزوده گریبان‌گیر صنعت چاپ کشور

رئیس اتحادیه صنف چاپخانه‌داران اصفهان اظهار داشت: مالیات بر ارزش افزوده  گریبان گیر صنعت چاپ کشور شده است، در طی چند سال اخیر حدود 20 واحد صنفی چاپ تعطیل شده است و به صورت میانگین در هر چاپخانه حدود 5 نفر از کار بیکار شدند در حالی که در اصناف هزینه ایجاد اشتغال بسیار پایین است اما آن طور که باید از اصناف حمایت نمی‌شود.

انصاری‌پور در خصوص مشکل مربوط به تأمین اجتماعی افزود: برای ایجاد اشتغال به ازای هر نفر در یک کارخانه به چند صد میلیون تومان هزینه احتیاج است در حالی که در اصناف این هزینه‌ها بسیار کم‌تر است اما به جای حمایت و طرح‌های تشویقی از اصناف، مسائل مالیاتی و این اواخر هم مشکلات تأمین اجتماعی گریبان‌گیر صنعت چاپ شده است.

وی ادامه داد: اگر شخصی پدربزرگش زمانی در چاپخانه فعالیت داشته و پس از مدتی هم تسویه حساب کرده و رفته است امروز پس از گذشت چندین سال فرزندان او برای دریافت بازنشستگی پیش از موعد و مشمول قانون سختی کار شدن از کارفرما شکایت می‌کنند و پس از شکایت نیز تأمین اجتماعی، کارفرما را جریمه می‌کند.

نوسانات مداوم ارز باعث عدم به روز رسانی تجهیزات چاپخانه‌ها می‌شود

رئیس اتحادیه صنف چاپخانه‌داران اصفهان به صنعت چاپ به عنوان یک صنعت نگاه نمی‌شود اشاره کرد و ادامه داد: وسایلی را از صنعت چاپ می‌خواهند که تهیه آن مشکل و سخت است چرا که وسایل مورد استفاده در صنعت چاپ بسیار گران است و با این نوسانات مداوم ارز، خرید این ماشین آلات ممکن نیست.

با وجود همه مشکلات، چند واحد صنفی چاپخانه در استان توانسته‌اند تجهیزات خود را به روز کنند و مسؤولان نیز از آن‌ها حمایت کردند اما با این وضع چاپخانه‌های مجبور به کوچ و تعطیلی هستند، قیمت کاغذ نیز یکی دیگر از مواردی است بر صنعت چاپ تأثیر گذاشته است.

انصاری‌پورگفت: سیاست‌های غلط و سلیقه‌ای عمل کردن در خصوص کاغذ نیز خود مشکل و معضلی است، کاغذ از پرداخت مالیات بر ارزش افزوده معاف است، بخش عمده هزینه مشتریان چاپخانه‌ها مربوط به مواد اولیه آن است، سود ناشی از خرید کاغذ 3 درصد است اما مالیات بر ارزش افزوده 9 درصد است و چنین معادله‌ای چگونه قابل حل است؟

تولید داخلی کفاف بیش از 15 درصد نیاز کاغذ کشور را نمی‌دهد

وی افزود:  تلاش شده تا تعرفه کاغذ بیشتر از حد فعلی آن نشود، وقتی تولید داخلی کفاف بیش از 15 درصد مصرف داخلی را نمی‌دهد مجبور به واردات کاغذ هستیم و بالا رفتن تعرفه واردات هم باعث افزایش قیمت می‌شود، افزایش جهانی نرخ کاغذ و البته نوسانات ارزی در ایران موجب افزایش قیمت کاغذ شده است.

تعرفه گمرکی کاغذ افزایش نداشته است و این مورد نمی‌تواند عامل افزایش قیمت کاغذ باشد، کاغذ یکی از ملزوماتی است که تقریباً همه اعم از دانش‌آموزان، کارمندان و مطبوعات با آن سروکار دارند و باید تلاش شود تا قیمت کاغذ افزایش پیدا نکند./ فارس

ساليان سال است وضعيت بازار صنعت چاپ نه تنها در تهران بلكه در كليه اقصاء نقاط كشور با ركود مواجه شده است به خصوص براي آن دسته از چاپخانهداراني كه توليد چاپ انواع كتاب اعم از كمك درسي و آموزشي و ... را برعهده داشتند. البته بخش بزرگی از آن به رونق بازار مرتبط نبوده بلكه چاپ ديجيتال بسته به ميزان سفارش دهنده و توليد آن توسط بسياري از ناشران نقش بسيار مهمي را در اين میان بازي كرده است.

از سوي ديگر چاپخانهداران و سرمايهگذاران اين حرفه در طول سال ۱۳95 به سختی و در ركود بازار گذراندند و به تغيير و تحولات سياسي و اقتصادي ايران بعد از انتخابات رياست جمهوري در اوايل سال ۱۳۹۶  امید داشتند، اما به دلايل خاصي اين ركود نه نتها نتوانست در همان پله بماند بلكه به پله‏هاي پايين تر هم سقوط كرد كه عللی از جمله افزايش نرخ ارز، تأثيرات عمده در تورم مواد اوليهی چاپي اعم از كاغذ و مركب و... تاثیرگذار بودند.

علاوه بر اینها برخي از اختياراتي كه ساليان سال در حوزه‎ی صنعت چاپ در دست وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي بود به وزارت صنعت و معدن انتقال پیدا کرد و از آنجايي كه اين تغيير و تحولات جهت شكل گرفتن كامل از زمان مکفی بی‎بهره‎ ماند روند منفي گردش اقتصادي در اين صنعت ادامه پیدا کرد.

 مورد ديگري را كه ميتوان به ان اشاره کرد اخذ مالياتهاي هنگفت از بنگاههاي كوچك اقتصادي مثل چاپخانه و صنايع وابستهی آن در بخش خصوصي بود كه منجر به بسته شدن و يا از فعاليت باز داشتن تعداد بسياري از آنها شده است كه با ادامه اين روند اميد سرمايهگذاري نوين از سرمايهگذاران اين صنعت گرفته است .

تحول بسيار بد و منفي ديگري كه در طول سال گذشته رخ داد منحل شدن رشتهی صنعت چاپ بخاطر عدم حمايت مالي و نداشتن امكانات كافي علمي پژوهشي و اساتيد مجرب بوده است حدود بيست سال پيش كه اين رشته در دانشگاه افتتاح شد كارشناسان مربوطه اميد به آن داشتند كه بعد از گذشت دو دهه اين رشته از نظر ارزشيابي به سطح ديگر رشتههاي دانشگاهي معتبر كشور برسد، كه نه تنها چنين نشد بلكه در اخر هم رشته دانشگاهي صنعت چاپ در ايران منحل شد .

مورد اخر هم از دست دادن دوست هم دانشگاهيام مهندس شهاب عليمحمدي مدير چاپخانهی نقش و نگار پاسارگاد بود كه از خداوند منان براي خانواده محترمش طلب صبر وشكيبايي می‎کنم.

كلاً از ديدگاه بنده سال ۱۳96 سال بسيار بدي براي اين صنعت بوده است. صنعتي كه در میان صنايع كشورهاي پيشرفته و در حال توسعه جزء يكي از مهمترين و باارزشترين صنایع به حساب ميآيد.

اینکه در سال پیش‎رو شاهد چه رویدادهایی خواهیم بود سوالي است كه در ذهن اكثر افراد غوطه ميخورد و هر كسي هم بسته به شواهد زمان حال پيشبيني خودش را دارد. متاسفانه اين پيش‏بيني ها در ايران معمولاً از پنجاه درصد تا صددرصد غلط در ميآيد. من هم ميتوانم با توجه به شواهد و عینیات، برآوردی تقریبی از شرایط اقتصادی روز داشته باشم و حدس بزنم در آينده چه اتفاقاتی روی خواهد داد.

با توجه به ثبات نسبي ارز طي يك ماه اخير اگر اين روند حفظ شود و يا حتي به رقم قبل خود در زمان انتخابات اخير رياست جمهوري برگردد ميتوانيم با توجه به يك سري آيتمهاي موجود گامهاي قابل ملاحظهاي را در سال آينده برداريم .

توجه داشته باشيم كه در زمان تحريمها ايران نميتوانست از طريق يوزانس با بسياري از كشورهاي مطرح و صنعتي تعامل تجاري داشته باشد. در طول سال ۱۳96 کشور ما در سایه‎ی رايزنيهاي انجام شده با بانكهاي بين المللی توانست مجدداً به اين مهم دسترسي پيدا كند.

از سوي ديگر درست است كه قيمت هر بشكه نفت در مجلس جهت بودجهی سال آينده با رقم بشكهاي 50 دلار بسته شد ولي ماههاست كه نفت اوپك بشكه اي  بيش از ۶۳ دلار فروش می‎رود كه اگر اين روند ادامه پيدا كند سرمايه حاصل از آن نه تنها پوششدهندهی هزينههاي داخلي خواهد بود بلكه مازاد بودجه هم براي دولت خواهد داشت هميشه شاهد این بودهايم كه دولت در صورت داشتن بودجهی مازاد بانكها را مجبور به پرداخت تسهيلات مناسب به واجدين شرايط در بخش صنعتي و توليدی مي كند كه اين تسهيلات مي تواند نقش بزرگ و مهمي را در ساختار نيمه فرسودهی صنعت چاپ ايران بازي كند و در برداشتن گام‎های موثر کمکمان کند تا جایی كه بتوانيم از طريق صادرات چاپي به خارج از كشور نه تنها ارز بري داشته باشيم بلكه ارزآوري را هم تجربه کنیم.

مورد ديگر تشکیل فراکسیون چاپ در مجلس است که با همت و پیگیری روسای اتحادیههای چاپ تهران انجام گرفته و باعث می‎شود پیگیری مطالبات صنفی و صنعتی ما به بهترین شکل ممکن انجام پذیرد و اميدهای زیادی را در دل  بسياري از دست اندركاران اين صنعت بخصوص جوانان را زنده كند تا به جاي تعديل و يا تعطيل كردن توليديهاي خود به فكر گسترش و نواوري آنها باشند. مسئله‎ی بعدی د اقداماتیست که در جهت بهبود فضای کسب و کار در صنعت چاپ  از طریق اتحادیه و با حمایتهای رئیس محترم اتحادیه جناب علینقی و به صورت تیمی پیگیر آن هستیم که بعضا مراحل نهاییشان را طی میکنند و بعضی دیگر در دست اقدامند. امیدواریم هر چه زودتر به مراحل نهایی این مهم نزدیک شویم..

عید فرخنده نوروز را به تمامی همکاران گرامی و دوستان عزیزم تبریک عرض میکنم‌ ، امیدوارم سال پیش رو سالی پر از موفقیت و شادکامی برایتان باشد.

چون لاله به نوروز قدح گیر بدست

با لاله‌رخی اگر تو را فرصت هست

می نوش به خرمی که این چرخ کهن

ناگاه تو را چو خاک گرداند پست

ایام به کامتان گوارا.

سعید کلاری

با تبریک و شادباش حلول سال نو، امیدوارم سال ۱۳۹۷ سالی سرشار از رحمت و برکت برای تمامی افراد جامعه باشد. سال گذشته را با تمام خوبی‎ها و بدی‎هایش پشت سر گذاشتیم همین که از نعمت سلامت و خدمت به این صنف و صنعت برخوردار بودیم خداوند را شاکریم.  امیدوارم در سال جدید چشممان به رونق کسب و کار همهی اهالی و علی‎الخصوص کسبهی صنعت چاپ که مادر همه‎ی صنوف است روشن شود. بخش عمده‎ای از سرنوشتمان ساخته‎‏ی تلاش، اعمال و رفتار خودمان است و تنها درصد اندکی قضا و قدر است.

مهدی ممتازی

مسئول و مدیرملزومات چاپ ممتازی

سال ۱۳۹۶ سال چندان خوبی برای صنعت چاپ نبود؛ مشکلات بیمه‎ی کارگران و مالیات بر ارزش افزوده سبب بسته شدن تعداد زیادی از چاپخانه‎ها شد. امیدوارم سال جدید با کمک اتحادیه و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی سالی نویدبخش باشد و همکارانمان در صنعت چاپ بتوانند رسالت خود را تمام و کمال به انجام برسانند و همگی در پناه امام زمان سالی سرشار از سلامتی، پیروزی، سرافرازی و سربلندی داشته باشیم.

مسعود جوانمردی

چاپ جوانمردی

سالی که گذشت برای صنعت چاپ، صحافی و لیتوگرافی سال ناخوشایندی بود. متاسفانه شاهد درگذشت بسیاری از پیشکسوتان این عرصه بودیم و از لحاظ اقتصادی نیز با چالش‎ها و تگناهای روزافزونی روبه‎رو بودیم. امیدوارم در سال جاری غم و غصه از صنعت چاپ رخت بربندد و شاهد گشایش‎های اقتصادی باشیم و شکوفایی دوباره‎ی چاپخانه‎ها، صحافی‎ها و لیتوگرافی‎ها را به چشم ببینیم. سال نو را به خانواده‏ی چاپ تبریک می‎گویم و برای تک‎تک عزیزان فعال در این صنعت آرزوی سلامت، سعادت و بهروزی دارم.

علیرضا بصره‏ای

متخصص ماشین‎های صحافی

درباره چاپ و نشر

چاپ و نشر ،پرتیراژترین نشریه چاپ کشور

منوی اصلی